Sanskrit Original

व्याधिर्नाम वातपित्तकफसन्निपातप्रभवः । तस्य ज्वरादयो विशेषाः । ज्वरस्तु द्विविधः सशीतः सदाहश्च । तत्र सशीतो नाम प्रवेपितसर्वाङ्गोप्कम्पननिकुञ्चना- ग्न्यभिलाषरोमाञ्चहनुवलननासाविकूननमुख- शोषणपरिदेवितादिभिरनुभावैरभिनेयः । सदाहो नाम विक्षिप्ताङ्गकरचरणभूम्यभिलाषानुलेपनशीताभि- लाषपरिदेवनमुखशोषोत्क्रुष्टादिभिरनुभावैः । ये चान्ये व्याधयस्तेऽपि खलु मुखविकूणनगात्र- स्तम्भस्रस्ताक्षिनिःश्वसनस्तनितोत्क्रुष्टवेपना- दिभिरनुभावैरभिनेयाः । अत्र श्लोको भवति - समासतस्तु व्याधीनां कर्तव्योऽभिनयो बुधैः । स्रस्ताङ्गगात्रविक्षेपैस्तथा मुखविकूणनैः

vyAdhirnAma vAtapittakaphasannipAtaprabhavaH | tasya jvarAdayo visheShAH | jvarastu dvividhaH sashItaH sadAhashcha | tatra sashIto nAma pravepitasarvA~Ngopkampananiku~nchanA\- gnyabhilASharomA~nchahanuvalananAsAvikUnanamukha\- shoShaNaparidevitAdibhiranubhAvairabhineyaH | sadAho nAma vikShiptA~NgakaracharaNabhUmyabhilAShAnulepanashItAbhi\- lAShaparidevanamukhashoShotkruShTAdibhiranubhAvaiH | ye chAnye vyAdhayaste.api khalu mukhavikUNanagAtra\- stambhasrastAkShiniHshvasanastanitotkruShTavepanA\- dibhiranubhAvairabhineyAH | atra shloko bhavati \- samAsatastu vyAdhInAM kartavyo.abhinayo budhaiH | srastA~NgagAtravikShepaistathA mukhavikUNanaiH