Sanskrit Original

अत्राह प्रवृत्तिरिति कस्मात् ? उच्यते पृथिव्यां नानादेशवेषभाषाचारवार्ताः प्रख्यापयतीति वृत्तिः । प्रवृत्तिश्च निवेदने । अत्राह - यथा पृथिव्यां बहवो देशाः सन्ति , कथमासां चतुर्विधत्वम् उपपन्नं, समानलक्षणश्चासां प्रयोग उच्यते , सत्यमेतत् । समानलक्षण आसां प्रयोगः । किन्तु नानादेशवेषभाषाचारो लोक इति कृत्वा लोकानुमतेन वृत्तिसंश्रितस्य नाट्यस्य वृत्तीनां मया चतुर्विधत्वमभिहितं भारती सात्त्वती कैशिक्यारभटी चेति । वृत्तिसंश्रितैश्च प्रयोगैरभिहिता देशाः । यतः प्रवृत्तिचतुष्टयमभिनिर्वृत्तं प्रयोगश्चोत्पादितः । तत्र दाक्षिणात्यास्तावत् बहुनृत्तगीतवाद्या कैशिकीप्रायाः चतुरमधुरललिताङ्गाभिनयाश्च । तद्यथा - महेन्द्रो मलयः सह्यो मेकलः पालमञ्जरः । एतेषु ये श्रिता देशाः स ज्ञेयो दक्षिणापथः

atrAha pravR^ittiriti kasmAt \?\ uchyate pR^ithivyAM nAnAdeshaveShabhAShAchAravArtAH prakhyApayatIti vR^ittiH | pravR^ittishcha nivedane | atrAha - yathA pR^ithivyAM bahavo deshAH santi , kathamAsAM chaturvidhatvam upapannaM, samAnalakShaNashchAsAM prayoga uchyate \,\ satyametat | samAnalakShaNa AsAM prayogaH | kintu nAnAdeshaveShabhAShAchAro loka iti kR^itvA lokAnumatena vR^ittisaMshritasya nATyasya vR^ittInAM mayA chaturvidhatvamabhihitaM bhAratI sAttvatI kaishikyArabhaTI cheti | vR^ittisaMshritaishcha prayogairabhihitA deshAH | yataH pravR^ittichatuShTayamabhinirvR^ittaM prayogashchotpAditaH | tatra dAkShiNAtyAstAvat bahunR^ittagItavAdyA kaishikIprAyAH chaturamadhuralalitA~NgAbhinayAshcha | tadyathA - mahendro malayaH sahyo mekalaH pAlama~njaraH | eteShu ye shritA deshAH sa j~neyo dakShiNApathaH