Sutrasthana 26 Verse 8
NIIMH / CCRAS e-Charaka · Sutrasthana 26 - Ātrēyabhadrakāpyīyōādhyāyaḥ · Verse 8
Sanskrit Original
एक एव रस इत्युवाच भद्रकाप्यः यं पञ्चानामिन्द्रियार्थानामन्यतमं जिह्वावैषयिकं भावमाचक्षते कुशलाः स पुनरुदकादनन्य इति। द्वौ रसाविति शाकुन्तेयो ब्राह्मणः छेदनीय उपशमनीयश्चेति। त्रयो रसा इति पूर्णाक्षो मौद्गल्यः छेदनीयोपशमनीयसाधारणा इति। चत्वारो रसा इति हिरण्याक्षः कौशिकः स्वादुर्हितश्च स्वादुरहितश्चास्वादुर्हितश्चास्वादुरहितश्चेति। पञ्च रसा इति कुमारशिरा भरद्वाजः भौमौदकाग्नेयवायव्यान्तरिक्षाः। षड्रसा इति वार्योविदो राजर्षिः गुरुलघुशीतोष्णस्निग्धरूक्षाः। सप्त रसा इति निमिर्वैदेहः मधुराम्ललवणकटुतिक्तकषायक्षाराः। अष्टौ रसा इति बडिशो धामार्गवः मधुराम्ललवणकटुतिक्तकषायक्षाराव्यक्ताः। अपरिसङ्ख्येया रसा इति काङ्कायनो बाह्लीकभिषक आश्रयगुणकर्मसंस्वादविशेषाणामपरिसङ्ख्येयत्वात
ēka ēva rasa ityuvāca bhadrakāpyaḥ yaṁ pañcānāmindriyārthānāmanyatamaṁ jihvāvaiṣayikaṁ bhāvamācakṣatē kuśalāḥ sa punarudakādananya iti| dvau rasāviti śākuntēyō brāhmaṇaḥ chēdanīya upaśamanīyaścēti| trayō rasā iti pūrṇākṣō maudgalyaḥ chēdanīyōpaśamanīyasādhāraṇā iti| catvārō rasā iti hiraṇyākṣaḥ kauśikaḥ svādurhitaśca svādurahitaścāsvādurhitaścāsvādurahitaścēti| pañca rasā iti kumāraśirā bharadvājaḥ bhaumaudakāgnēyavāyavyāntarikṣāḥ| ṣaḍrasā iti vāryōvidō rājarṣiḥ gurulaghuśītōṣṇasnigdharūkṣāḥ| sapta rasā iti nimirvaidēhaḥ madhurāmlalavaṇakaṭutiktakaṣāyakṣārāḥ| aṣṭau rasā iti baḍiśō dhāmārgavaḥ madhurāmlalavaṇakaṭutiktakaṣāyakṣārāvyaktāḥ| aparisaṅkhyēyā rasā iti kāṅkāyanō bāhlīkabhiṣak āśrayaguṇakarmasaṁsvādaviśēṣāṇāmaparisaṅkhyēyatvāt
No translation available yet.