मणिं दत्त्वा ततः सीता हनूमन्तमथाब्रवीत्। अभिज्ञानमभिज्ञातमेतद्रामस्य तत्त्वतः।।

maṇiṅ dattvā tataḥ sītā hanūmantamathābravīt. abhijñānamabhijñātamētadrāmasya tattvataḥ৷৷

मणिं तु दृष्ट्वा रामो वै त्रयाणां संस्मरिष्यति। वीरो जनन्या मम च राज्ञो दशरथस्य च।।

maṇiṅ tu dṛṣṭvā rāmō vai trayāṇāṅ saṅsmariṣyati. vīrō jananyā mama ca rājñō daśarathasya ca৷৷

स भूयस्त्वं समुत्साहे चोदितो हरिसत्तम। अस्मिन्कार्यसमारम्भे प्रचिन्तय यदुत्तरम्।।

sa bhūyastvaṅ samutsāhē cōditō harisattama. asminkāryasamārambhē pracintaya yaduttaram৷৷

त्वमस्मिन्कार्यनिर्योगे प्रमाणं हरिसत्तम। हनुमन्यत्नमास्थाय दुःखक्षयकरो भव।।

tvamasminkāryaniryōgē pramāṇaṅ harisattama. hanumanyatnamāsthāya duḥkhakṣayakarō bhava৷৷

स तथेति प्रतिज्ञाय मारुतिर्भीमविक्रमः।।

sa tathēti pratijñāya mārutirbhīmavikramaḥ৷৷

ज्ञात्वा सम्प्रस्थितं देवी वानरं मारुतात्मजम्।।

jñātvā samprasthitaṅ dēvī vānaraṅ mārutātmajam৷৷

कुशलं हनुमन्ब्रूयाः सहितौ रामलक्ष्मणौ।।

kuśalaṅ hanumanbrūyāḥ sahitau rāmalakṣmaṇau৷৷

।। सुग्रीवं च सहामात्यं वृद्धान् सर्वांश्च वानरान्। ब्रूयास्त्वं वानरश्रेष्ठ कुशलं धर्मसंहितम्।।

৷৷ sugrīvaṅ ca sahāmātyaṅ vṛddhān sarvāṅśca vānarān. brūyāstvaṅ vānaraśrēṣṭha kuśalaṅ dharmasaṅhitam৷৷

यथा स च महाबाहुर्मां तारयति राघवः। अस्माद्धुःखाम्बुसंरोधात्त्वं समाधातुमर्हसि।।

yathā sa ca mahābāhurmāṅ tārayati rāghavaḥ. asmāddhuḥkhāmbusaṅrōdhāttvaṅ samādhātumarhasi৷৷

जीवन्तीं मां यथा रामः सम्भावयति कीर्तिमान्। तत्तथा हनुमन्वाच्यं वाचा धर्ममवाप्नुहि।।

jīvantīṅ māṅ yathā rāmaḥ sambhāvayati kīrtimān. tattathā hanumanvācyaṅ vācā dharmamavāpnuhi৷৷

नित्यमुत्साहयुक्ताश्च वाचश्रुत्वा त्वयेरिताः। वर्धिष्यते दाशरथेः पौरुषं मदवाप्तये।।

nityamutsāhayuktāśca vācaśrutvā tvayēritāḥ. vardhiṣyatē dāśarathēḥ pauruṣaṅ madavāptayē৷৷

मत्सन्देशयुता वाचस्त्वत्तश्श्रुत्वा च राघवः। पराक्रमविधिं वीरो विधिवत्संविधास्यति।।

matsandēśayutā vācastvattaśśrutvā ca rāghavaḥ. parākramavidhiṅ vīrō vidhivatsaṅvidhāsyati৷৷

सीताया वचनं श्रुत्वा हनुमान्मारुतात्मजः। शिरस्यञ्जलिमाधाय वाक्यमुत्तरमब्रवीत्।।

sītāyā vacanaṅ śrutvā hanumānmārutātmajaḥ. śirasyañjalimādhāya vākyamuttaramabravīt৷৷

क्षिप्रमेष्यति काकुत्स्थो हार्यृक्षप्रवरैर्वृतः। यस्ते युधि विजित्यारीन्शोकं व्यपनयिष्यति।।

kṣipramēṣyati kākutsthō hāryṛkṣapravarairvṛtaḥ. yastē yudhi vijityārīnśōkaṅ vyapanayiṣyati৷৷

न हि पश्यामि मर्त्येषु नासुरेषु सुरेषु वा। यस्तस्य क्षिपतो बाणान्स्थातुमुत्सहतेऽग्रतः।।

na hi paśyāmi martyēṣu nāsurēṣu surēṣu vā. yastasya kṣipatō bāṇānsthātumutsahatē.grataḥ৷৷

अप्यर्कमपि पर्जन्यमपि वैवस्वतं यमम्। स हि सोढुं रणे शक्तस्तव हेतोर्विशेषतः।।

apyarkamapi parjanyamapi vaivasvataṅ yamam. sa hi sōḍhuṅ raṇē śaktastava hētōrviśēṣataḥ৷৷

स हि सागरपर्यन्तां महीं शासितुमीहति। त्वन्निमित्तो हि रामस्य जयो जनकनन्दिनि।।

sa hi sāgaraparyantāṅ mahīṅ śāsitumīhati. tvannimittō hi rāmasya jayō janakanandini৷৷

तस्य तद्वचनं श्रुत्वा सम्यक्सत्यं सुभाषितम्। जानकी बहुमेनेऽथ वचनं चेदमब्रवीत्।।

tasya tadvacanaṅ śrutvā samyaksatyaṅ subhāṣitam. jānakī bahumēnē.tha vacanaṅ cēdamabravīt৷৷

ततस्तं प्रस्थितं सीता वीक्षमाणा पुनः पुनः। भर्तृस्नेहान्वितं वाक्यं सौहार्दादनुमानयत्।।

tatastaṅ prasthitaṅ sītā vīkṣamāṇā punaḥ punaḥ. bhartṛsnēhānvitaṅ vākyaṅ sauhārdādanumānayat৷৷

यदि वा मन्यसे वीर वसैकाहमरिन्दम। कस्मिंश्चित्संवृते देशे विश्रान्तःश्वो गमिष्यसि।।

yadi vā manyasē vīra vasaikāhamarindama. kasmiṅścitsaṅvṛtē dēśē viśrāntaḥśvō gamiṣyasi৷৷

मम चेदल्पभाग्याया सान्निध्यात्तव वानर। अस्य शोकस्य महतो मुहूर्तं मोक्षणं भवेत्।।

mama cēdalpabhāgyāyā sānnidhyāttava vānara. asya śōkasya mahatō muhūrtaṅ mōkṣaṇaṅ bhavēt৷৷

गते हि हरिशार्दूल पुनरागमनाय तु। प्राणानामपि सन्देहो मम स्यान्नात्र संशयः।।

gatē hi hariśārdūla punarāgamanāya tu. prāṇānāmapi sandēhō mama syānnātra saṅśayaḥ৷৷

तवादर्शनजः शोको भूयो मां परितापयेत्। दुःखाद्धुःखपरामृष्टां दीपयन्निव वानर।।

tavādarśanajaḥ śōkō bhūyō māṅ paritāpayēt. duḥkhāddhuḥkhaparāmṛṣṭāṅ dīpayanniva vānara৷৷

अयं च वीर सन्देहस्तिष्ठतीव ममाग्रतः। सुमहांस्त्वत्सहायेषु हर्यृक्षेषु हरीश्वरः।।

ayaṅ ca vīra sandēhastiṣṭhatīva mamāgrataḥ. sumahāṅstvatsahāyēṣu haryṛkṣēṣu harīśvaraḥ৷৷

कथं नु खलु दुष्पारं तरिष्यन्ति महोदधिम्। तानि हर्यृक्षसैन्यानि तौ वा नरवरात्मजौ।।

kathaṅ nu khalu duṣpāraṅ tariṣyanti mahōdadhim. tāni haryṛkṣasainyāni tau vā naravarātmajau৷৷

त्रयाणामेव भूतानां सागरस्यास्य लङ्घने। शक्तिस्स्याद्वैनतेयस्य तव वा मारुतस्य वा।।

trayāṇāmēva bhūtānāṅ sāgarasyāsya laṅghanē. śaktissyādvainatēyasya tava vā mārutasya vā৷৷

तदस्मिन्कार्यनिर्योगे वीरैवं दुरतिक्रमे। किं पश्यसि समाधानं त्वं हि कार्यविदां वरः।।

tadasminkāryaniryōgē vīraivaṅ duratikramē. kiṅ paśyasi samādhānaṅ tvaṅ hi kāryavidāṅ varaḥ৷৷

काममस्य त्वमेवैकः कार्यस्य परिसाधने। पर्याप्तः परवीरघ्न यशस्यस्ते फलोदयः।।

kāmamasya tvamēvaikaḥ kāryasya parisādhanē. paryāptaḥ paravīraghna yaśasyastē phalōdayaḥ৷৷

बलैस्समग्रैर्यदि मां रावणं जित्य संयुगे। विजयी स्वपुरं यायात्तत्तस्य सदृशं भवेत्।।

balaissamagrairyadi māṅ rāvaṇaṅ jitya saṅyugē. vijayī svapuraṅ yāyāttattasya sadṛśaṅ bhavēt৷৷

शरैस्तु सङ्कुलां कृत्वा लङ्कां परबलार्दनः। मां नयेद्यदि काकुत्स्थः तत्तस्य सदृशं भवेत्।।

śaraistu saṅkulāṅ kṛtvā laṅkāṅ parabalārdanaḥ. māṅ nayēdyadi kākutsthaḥ tattasya sadṛśaṅ bhavēt৷৷

तद्यथा तस्य विक्रान्तमनुरूपं महात्मनः। भवेदाहवशूरस्य तथा त्वमुपपादय।।

tadyathā tasya vikrāntamanurūpaṅ mahātmanaḥ. bhavēdāhavaśūrasya tathā tvamupapādaya৷৷

तदर्थोपहितं वाक्यं प्रश्रितं हेतुसंहितम्। निशम्य हनुमान्शेषं वाक्यमुत्तरमब्रवीत्।।

tadarthōpahitaṅ vākyaṅ praśritaṅ hētusaṅhitam. niśamya hanumānśēṣaṅ vākyamuttaramabravīt৷৷

देवि हर्यृक्षसैन्यानामीश्वरः प्लवतां वरः। सुग्रीवस्सत्त्वसम्पन्नस्तवार्थे कृतनिश्चयः।।

dēvi haryṛkṣasainyānāmīśvaraḥ plavatāṅ varaḥ. sugrīvassattvasampannastavārthē kṛtaniścayaḥ৷৷

स वानरसहस्राणां कोटीभिरभिसंवृतः। क्षिप्रमेष्यति वैदेहि राक्षसानां निबर्हणः।।

sa vānarasahasrāṇāṅ kōṭībhirabhisaṅvṛtaḥ. kṣipramēṣyati vaidēhi rākṣasānāṅ nibarhaṇaḥ৷৷

तस्य विक्रमसम्पन्नास्सत्त्ववन्तो महाबलाः। मनस्सङ्कल्पसम्पाता निदेशे हरयः स्थिताः।।

tasya vikramasampannāssattvavantō mahābalāḥ. manassaṅkalpasampātā nidēśē harayaḥ sthitāḥ৷৷

येषां नोपरि नाधस्तान्न तिर्यक्सज्जते गतिः। न च कर्मसु सीदन्ति महत्स्वमिततेजसः।।

yēṣāṅ nōpari nādhastānna tiryaksajjatē gatiḥ. na ca karmasu sīdanti mahatsvamitatējasaḥ৷৷

असकृत्तैर्महोत्साहैस्ससागरधराधरा। प्रदक्षिणीकृता भूमिर्वायुमार्गानुसारिभिः।।

asakṛttairmahōtsāhaissasāgaradharādharā. pradakṣiṇīkṛtā bhūmirvāyumārgānusāribhiḥ৷৷

मद्विशिष्टाश्च तुल्याश्च सन्ति तत्र वनौकसः। मत्तः प्रत्यवरः कश्चिन्नास्ति सुग्रीवसन्निधौ।।

madviśiṣṭāśca tulyāśca santi tatra vanaukasaḥ. mattaḥ pratyavaraḥ kaścinnāsti sugrīvasannidhau৷৷

अहं तावदिह प्राप्तः किं पुनस्ते महाबलाः। न हि प्रकृष्टाः प्रेष्यन्ते प्रेष्यन्ते हीतरे जनाः।।

ahaṅ tāvadiha prāptaḥ kiṅ punastē mahābalāḥ. na hi prakṛṣṭāḥ prēṣyantē prēṣyantē hītarē janāḥ৷৷

तदलं परितापेन देवि शोको व्यपैतु ते। एकोत्पातेन ते लङ्कामेष्यन्ति हरियूथपाः।।

tadalaṅ paritāpēna dēvi śōkō vyapaitu tē. ēkōtpātēna tē laṅkāmēṣyanti hariyūthapāḥ৷৷

मम पृष्ठगतौ तौ च चन्द्रसूर्याविवोदितौ। त्वत्सकाशं महासत्त्वौ नृसिंहावागमिष्यतः।।

mama pṛṣṭhagatau tau ca candrasūryāvivōditau. tvatsakāśaṅ mahāsattvau nṛsiṅhāvāgamiṣyataḥ৷৷

ततो वीरौ नरवरौ सहितौ रामलक्ष्मणौ। आगम्य नगरीं लङ्कां सायकैर्विधमिष्यतः।।

tatō vīrau naravarau sahitau rāmalakṣmaṇau. āgamya nagarīṅ laṅkāṅ sāyakairvidhamiṣyataḥ৷৷

सगणं रावणं हत्त्वा राघवो रघुनन्दनः। त्वामादाय वरारोहे स्वपुरीं प्रतियास्यति।।

sagaṇaṅ rāvaṇaṅ hattvā rāghavō raghunandanaḥ. tvāmādāya varārōhē svapurīṅ pratiyāsyati৷৷

तदाश्वसिहि भद्रं ते भव त्वं कालकाङ्क्षिणी। नचिराद्द्रक्ष्यसे रामं प्रज्वलन्तमिवानलम्।।

tadāśvasihi bhadraṅ tē bhava tvaṅ kālakāṅkṣiṇī. nacirāddrakṣyasē rāmaṅ prajvalantamivānalam৷৷

निहते राक्षसेन्द्रेऽस्मिन्सपुत्रामात्यबान्धवे। त्वं समेष्वसि रामेण शशाङ्केनेव रोहिणी।।

nihatē rākṣasēndrē.sminsaputrāmātyabāndhavē. tvaṅ samēṣvasi rāmēṇa śaśāṅkēnēva rōhiṇī৷৷

क्षिप्रं त्वं देवि शोकस्य पारं यास्यसि मैथिलि। रावणं चैव रामेण निहतं द्रक्ष्यसेऽचिरात्।।

kṣipraṅ tvaṅ dēvi śōkasya pāraṅ yāsyasi maithili. rāvaṇaṅ caiva rāmēṇa nihataṅ drakṣyasē.cirāt৷৷

एवमाश्वास्य वैदेहीं हनुमान्मारुतात्मजः। गमनाय मतिं कृत्वा वैदेहीं पुनरब्रवीत्।।

ēvamāśvāsya vaidēhīṅ hanumānmārutātmajaḥ. gamanāya matiṅ kṛtvā vaidēhīṅ punarabravīt৷৷

तमरिघ्नं कृतात्मानं क्षिप्रं द्रक्ष्यसि राघवम्। लक्ष्मणं च धनुष्पाणिं लङ्काद्वारमुपागतम्।।

tamarighnaṅ kṛtātmānaṅ kṣipraṅ drakṣyasi rāghavam. lakṣmaṇaṅ ca dhanuṣpāṇiṅ laṅkādvāramupāgatam৷৷

नखदंष्ट्रायुधान्वीरान्सिम्हशार्दूलविक्रमान्। वानरान्वारणेन्द्राभान्क्षिप्रं द्रक्ष्यसि सङ्गतान्।।

nakhadaṅṣṭrāyudhānvīrānsimhaśārdūlavikramān. vānarānvāraṇēndrābhānkṣipraṅ drakṣyasi saṅgatān৷৷

शैलाम्बुदनिकाशानां लङ्कामलयसानुषु। नर्दतां कपिमुख्यानामार्ये यूधान्यनेकशः।।

śailāmbudanikāśānāṅ laṅkāmalayasānuṣu. nardatāṅ kapimukhyānāmāryē yūdhānyanēkaśaḥ৷৷

स तु मर्मणि घोरेण ताडितो मन्मथेषुणा। न शर्म लभते रामस्सिंहार्धित इव द्विपः।।

sa tu marmaṇi ghōrēṇa tāḍitō manmathēṣuṇā. na śarma labhatē rāmassiṅhārdhita iva dvipaḥ৷৷

मा रुदो देवि शोकेन माभूत्ते मनसोऽप्रियम्। शचीव पत्या शक्रेण भर्त्रा नाथवती ह्यसि।।

mā rudō dēvi śōkēna mābhūttē manasō.priyam. śacīva patyā śakrēṇa bhartrā nāthavatī hyasi৷৷

रामाद्विशिष्टः कोऽन्योऽस्ति कश्चित्सौमित्रिणा समः। अग्निमारुतकल्पौ तौ भ्रातरौ तव संश्रयौ।।

rāmādviśiṣṭaḥ kō.nyō.sti kaścitsaumitriṇā samaḥ. agnimārutakalpau tau bhrātarau tava saṅśrayau৷৷

नास्मिंश्चिरं वत्स्यसि देवि देशे रक्षोगणैरध्युषितेऽतिरौद्रे। न ते चिरादामगमनं प्रियस्य क्षमस्व मत्सङ्गमकालमात्रम्।।

nāsmiṅściraṅ vatsyasi dēvi dēśē rakṣōgaṇairadhyuṣitē.tiraudrē. na tē cirādāmagamanaṅ priyasya kṣamasva matsaṅgamakālamātram৷৷