श्रीगरुडमहापुराणम- 209 सूत उवाच । श्रीरुक्था गेन सा ज्ञेया उत्युक्था स्त्री गुरुद्वयम । मो नारी रो मृगी मध्या मगौ कन्या प्रतिष्ठया

śrīgaruḍamahāpurāṇam- 209 sūta uvāca / śrīrukthā gena sā jñeyā utyukthā strī gurudvayam / mo nārī ro mṛgī madhyā magau kanyā pratiṣṭhayā

भो गौ पङ्क्तिः सुप्रातिष्ठा तनुमध्या तयौ स्मृता । नयाभ्यां बालललिता गायत्रीच्छन्द एव हि

bho gau paṅktiḥ suprātiṣṭhā tanumadhyā tayau smṛtā / nayābhyāṃ bālalalitā gāyatrīcchanda eva hi

मसगैर्मदलेखा स्यादुष्णिक्छन्दः स्मृतं बुधैः । भौ गौ चित्रपदा ख्याता विद्युन्माला ममौ गगौ

masagairmadalekhā syāduṣṇikchandaḥ smṛtaṃ budhaiḥ / bhau gau citrapadā khyātā vidyunmālā mamau gagau

माणवकं भात्तलगा म्नौ गौ हंसरुतं स्मृतम । समानिका रजगला जरला गः प्रमाणिका । आभ्यामन्यद्वितानं स्यादनुष्टुप्छन्द ईरितम

māṇavakaṃ bhāttalagā mnau gau haṃsarutaṃ smṛtam / samānikā rajagalā jaralā gaḥ pramāṇikā / ābhyāmanyadvitānaṃ syādanuṣṭupchanda īritam

रनसैः स्याद्धलमुखी नौ मः शिशुभृता भवेत । बृहतीछन्द इत्युक्तं स्मौ जगौ स विराजितम

ranasaiḥ syāddhalamukhī nau maḥ śiśubhṛtā bhavet / bṛhatīchanda ityuktaṃ smau jagau sa virājitam

पणवं स्यान्मनयगैर्मयूरसारिणी भवेत । रजाभ्याञ्च रगाभ्याञ्च रुक्मवती भमौ सगौ

paṇavaṃ syānmanayagairmayūrasāriṇī bhavet / rajābhyāñca ragābhyāñca rukmavatī bhamau sagau

मत्ता मभसगैर्युक्ता नरजा गो मनोरमा । पङ्क्तिच्छन्दः समाख्यातं जसता गावुपस्थितम

mattā mabhasagairyuktā narajā go manoramā / paṅkticchandaḥ samākhyātaṃ jasatā gāvupasthitam

तौ जो गाविन्द्रवज्रा स्याज्जतज्गा गुपपूर्विका

tau jo gāvindravajrā syājjatajgā gupapūrvikā

उपजातयो ऽन्याद्यन्ताः सुमुखी नजजा लगौ । भभभा गौ दोधकं स्याच्छालिनी मतता गगौ

upajātayo 'nyādyantāḥ sumukhī najajā lagau / bhabhabhā gau dodhakaṃ syācchālinī matatā gagau

अब्धिलोकैश्च विच्छेदो वातोरंमो ममता गगौ । श्रीर्भतौ ननगाः प्रोक्ता पञ्चभिः षडूभिरेव च

abdhilokaiśca vicchedo vātorṃmo mamatā gagau / śrīrbhatau nanagāḥ proktā pañcabhiḥ ṣaḍūbhireva ca

मगना नो गो भ्रमरविलासितमुदाहृतम । रथोद्धतार नौ रलगाः स्वागता रनभा गगौ

maganā no go bhramaravilāsitamudāhṛtam / rathoddhatār nau ralagāḥ svāgatā ranabhā gagau

वृत्ता ननौ सगौ गः स्यान्नौ रलौ गः समद्रिका । रजरा ल्गौ श्येनिका स्याज्जसता गौ शिखण्डितम । त्रिष्टुप्छन्दः समाख्यातं पिङ्गलेन महात्मना

vṛttā nanau sagau gaḥ syānnau ralau gaḥ samadrikā / rajarā lgau śyenikā syājjasatā gau śikhaṇḍitam / triṣṭupchandaḥ samākhyātaṃ piṅgalena mahātmanā

रनौ भसौ चन्द्रवर्त्म वंशस्थं स्याज्जतौ जरौ । ततो जराविन्द्रवंशा वेदसैस्तोटकं स्मृतम । न्भौ भ्रौ द्रुतविलम्बितं पुटश्च स्यान्ननौ मयौ

ranau bhasau candravartma vaṃśasthaṃ syājjatau jarau / tato jarāvindravaṃśā vedasaistoṭakaṃ smṛtam / nbhau bhrau drutavilambitaṃ puṭaśca syānnanau mayau

वसुवेदैश्च विरतिर्मुदितवदना त्वियम । ननररैः समाख्याता नयना यस्तथा भवेत

vasuvedaiśca viratirmuditavadanā tviyam / nanararaiḥ samākhyātā nayanā yastathā bhavet

सा तु कुसुमविचित्रा जलोद्धतगती रसैः । जसौ जसौ च पादेषु चतूरैः स्त्रग्विणी मता

sā tu kusumavicitrā jaloddhatagatī rasaiḥ / jasau jasau ca pādeṣu catūraiḥ stragviṇī matā

भुजङ्गप्रयातं वृत्तं चतुभिर्यैः प्रकीर्तितम । प्रयंवदा नभज्रैश्च मणिमाला तयौ तयौ

bhujaṅgaprayātaṃ vṛttaṃ catubhiryaiḥ prakīrtitam / prayaṃvadā nabhajraiśca maṇimālā tayau tayau

गुहवक्त्रैश्च सन्निद्रा ललिता स्यात्तभौ जरौ । प्रमिताक्षरा सजससैरुज्ज्वला तु ननौ भरौ

guhavaktraiśca sannidrā lalitā syāttabhau jarau / pramitākṣarā sajasasairujjvalā tu nanau bharau

ममौ ययौ वैश्वदेवी पञ्चाश्वैश्च यतिर्भवेत । मभौ समौ जलधरमालाब्ध्यन्त्यैर्यतिभवेत

mamau yayau vaiśvadevī pañcāśvaiśca yatirbhavet / mabhau samau jaladharamālābdhyantyairyatibhavet

नौ ततौ गः क्षमावृत्तं तुरगैश्च रसैर्यतिः । प्रहर्षिणी मनौ ज्रौ गा वह्निभिर्दशभिर्यतिः

nau tatau gaḥ kṣamāvṛttaṃ turagaiśca rasairyatiḥ / praharṣiṇī manau jrau gā vahnibhirdaśabhiryatiḥ

जभौ सजौ गो रुचिरा चतुर्भिश्च ग्रहैर्यतिः । मत्तमयूरं मतयाः सगौ देवग्रहैर्यतिः

jabhau sajau go rucirā caturbhiśca grahairyatiḥ / mattamayūraṃ matayāḥ sagau devagrahairyatiḥ

मञ्जुभाषिणी सज्सा ज्गौ सुनन्दिनी सजसा मगौ । ननौ ततौ चन्द्रिका गः सप्तभिश्च रसैर्यतिः

mañjubhāṣiṇī sajsā jgau sunandinī sajasā magau / nanau tatau candrikā gaḥ saptabhiśca rasairyatiḥ

असम्बाधा मतनसा गगौ बाणग्रहैर्यतिः । ननराः सो लधुगुरुः स्वरैः प्रोक्तापराजिता

asambādhā matanasā gagau bāṇagrahairyatiḥ / nanarāḥ so ladhuguruḥ svaraiḥ proktāparājitā

ननौ भनौ प्रहरणकलिकेयं लगौ तथा । वसन्ततिलका सिंहोन्नता तभ्जा जगौ गुरुः

nanau bhanau praharaṇakalikeyaṃ lagau tathā / vasantatilakā siṃhonnatā tabhjā jagau guruḥ

भजौ सनौ गगाविन्दुवदनाथ सुकेशरम । नरना रलगाः पादे शर्करी प्रतिपादिता

bhajau sanau gagāvinduvadanātha sukeśaram / naranā ralagāḥ pāde śarkarī pratipāditā

चतुर्दशलघुः स्याच्च श्रेष्ठा शशिकला सगा । रसग्रहयतिः स्रक्स्रा वसुशैलयतिस्तथा

caturdaśalaghuḥ syācca śreṣṭhā śaśikalā sagā / rasagrahayatiḥ sraksrā vasuśailayatistathā

स्यान्मणिगुणनिकरो मालिनी ननमा ययौ । वसुस्वरयतिः स्याच्च नजौ भज्राः प्रभद्रकम

syānmaṇiguṇanikaro mālinī nanamā yayau / vasusvarayatiḥ syācca najau bhajrāḥ prabhadrakam

एला सयौ ननौ यःस्याच्चित्रलेखास्वराष्टकैः । मरौ मयौ यश्च भवेदुक्तेयमति शर्करी

elā sayau nanau yaḥsyāccitralekhāsvarāṣṭakaiḥ / marau mayau yaśca bhavedukteyamati śarkarī

स्वरात्खं वृषभगजजृम्भितं भ्रनना नगौ । नजभजरा वाणिनी गः पिङ्गलेनाष्टिरीरिता

svarātkhaṃ vṛṣabhagajajṛmbhitaṃ bhrananā nagau / najabhajarā vāṇinī gaḥ piṅgalenāṣṭirīritā

रसरुद्रैः शिखरिणी यमौ नसभला गुरुः । वसुग्रयतिः पृथ्वी जसौ जसयला गुरुः

rasarudraiḥ śikhariṇī yamau nasabhalā guruḥ / vasugrayatiḥ pṛthvī jasau jasayalā guruḥ

दशस्वरैर्वंशपत्रपतितं भ्रौन्नभा लगौ । षड्वेदाश्वैश्च हरिणी नसमा रसला गुरुः

daśasvarairvaṃśapatrapatitaṃ bhraunnabhā lagau / ṣaḍvedāśvaiśca hariṇī nasamā rasalā guruḥ

मन्दाक्रान्तब्धिषड्नगैर्मभनास्ततगा गुरुः । नर्दटकं नजभजा जलौ गो यतिरेव च

mandākrāntabdhiṣaḍnagairmabhanāstatagā guruḥ / nardaṭakaṃ najabhajā jalau go yatireva ca

सप्तर्त्वब्धिः कोकिलकमत्यष्टिः स्याच्च पूर्ववत । भूतर्त्वश्वैः कुसुमितलता म्तौ न्यौ ययौ धृतिः

saptartvabdhiḥ kokilakamatyaṣṭiḥ syācca pūrvavat / bhūtartvaśvaiḥ kusumitalatā mtau nyau yayau dhṛtiḥ

रसर्त्वश्वैर्यमौ न्सौ रौ मेघविस्फूर्जिता रगौ । शार्दूलविक्रीडितं मः सूर्यश्वैः सज्सतास्तगौ

rasartvaśvairyamau nsau rau meghavisphūrjitā ragau / śārdūlavikrīḍitaṃ maḥ sūryaśvaiḥ sajsatāstagau

छन्दो ह्यतिधृतिः प्रोक्तमत ऊर्ध्वं कृतिर्भवेत । सप्ताश्वर्तुः सुवदना भ्रौ मनौ यभला गुरुः

chando hyatidhṛtiḥ proktamata ūrdhvaṃ kṛtirbhavet / saptāśvartuḥ suvadanā bhrau manau yabhalā guruḥ

वृत्तं रजौ रजौ पादे रजौ गो लः कृतिर्भवेत । त्रिसप्तकैः स्नग्धरा स्यात्प्रकृतिर्म्नभनैस्त्रियैः

vṛttaṃ rajau rajau pāde rajau go laḥ kṛtirbhavet / trisaptakaiḥ snagdharā syātprakṛtirmnabhanaistriyaiḥ

दिगर्कैर्भद्रकं भ्रौ न्रौ नरना गो यथाकृतिः । नजौ भश्वाश्वललितं जभौ जभलगा भवेत

digarkairbhadrakaṃ bhrau nrau naranā go yathākṛtiḥ / najau bhaśvāśvalalitaṃ jabhau jabhalagā bhavet

मत्ताक्रीडञ्चाष्टबाणदशकैर्मौ तनौ ननौ । नलौ गुरुश्च विकृतिश्छिन्ना संकृतिरुच्यते

mattākrīḍañcāṣṭabāṇadaśakairmau tanau nanau / nalau guruśca vikṛtiśchinnā saṃkṛtirucyate

पञ्चाश्वार्कैर्भतौ तन्वी नसभा भनया गणाः । क्रौञ्चपदा बाणशरवसुशैलैर्भमौ सभौ

pañcāśvārkairbhatau tanvī nasabhā bhanayā gaṇāḥ / krauñcapadā bāṇaśaravasuśailairbhamau sabhau

नौ नौ गो ऽतिकृतिः प्रोक्ता च्छन्दो ह्युत्कृतिरुच्यते । वस्वीशाश्वैर्ममतनैः स्याद्भुजङ्गविजृम्भितम

nau nau go 'tikṛtiḥ proktā cchando hyutkṛtirucyate / vasvīśāśvairmamatanaiḥ syādbhujaṅgavijṛmbhitam

ननरसैर्लगयुक्तैश्च अपवाहाख्यकं यतिः । गुहैः षड्भी रसैर्बाणैर्मोनाः षट्सगगा गणाः

nanarasairlagayuktaiśca apavāhākhyakaṃ yatiḥ / guhaiḥ ṣaḍbhī rasairbāṇairmonāḥ ṣaṭsagagā gaṇāḥ

चण्डवृत्तिप्रपातो ऽसौ दण्डको नौ ततो ऽगरः । रफेवृद्धान्तकादस्य व्यालजीमूतकादयः

caṇḍavṛttiprapāto 'sau daṇḍako nau tato 'garaḥ / raphevṛddhāntakādasya vyālajīmūtakādayaḥ