दण्डं कुर्यान्नृपो नॄणां प्रायश्चित्तमकुर्वतां । कामतो ऽकामतो वापि प्रायश्चित्तं कृतं चरेत ।।

daṇḍaṃ kuryānnṛpo nṝṇāṃ prāyaścittamakurvatāṃ | kāmato 'kāmato vāpi prāyaścittaṃ kṛtaṃ caret ||

मत्तक्रुद्धातुराणां च न भुञ्जीत कदाचन । महापातकिनां स्पृष्टं यच्च स्पृष्टमुदक्यया ।।

mattakruddhāturāṇāṃ ca na bhuñjīta kadācana | mahāpātakināṃ spṛṣṭaṃ yacca spṛṣṭamudakyayā ||

गणान्नं गणिकान्नं च वार्धुषेर्गायनस्य च । अभिशप्तस्य षण्डस्य यस्याश्चोपपतिर्गृहे ।।

gaṇānnaṃ gaṇikānnaṃ ca vārdhuṣergāyanasya ca | abhiśaptasya ṣaṇḍasya yasyāścopapatirgṛhe ||

रजकस्य नृशंसस्य वन्दिनः कितवस्य च । मिथ्यातपस्विनश चैव चौरदण्डिकयोस तथा ।।

rajakasya nṛśaṃsasya vandinaḥ kitavasya ca | mithyātapasvinaś caiva cauradaṇḍikayos tathā ||

कुण्डगोलस्त्रीजितानां वेदविक्रयिणस तथा । शैलूषतन्त्रवायान्नं कृतघ्नस्यान्नमेव च ।।

kuṇḍagolastrījitānāṃ vedavikrayiṇas tathā | śailūṣatantravāyānnaṃ kṛtaghnasyānnameva ca ||

कर्मारस्य निषादस्य चेलनिर्णेजकस्य च । मिथ्याप्रव्रजितस्यान्नम्पुंश चल्यास्तैलिकस्य च ।।

karmārasya niṣādasya celanirṇejakasya ca | mithyāpravrajitasyānnampuṃś calyāstailikasya ca ||

आरूढपतितस्यान्नं विद्विष्टान्नं च वर्जयेत । तथैव ब्राह्मणस्यान्नं ब्राह्मणेनानिमन्त्रितः ।।

ārūḍhapatitasyānnaṃ vidviṣṭānnaṃ ca varjayet | tathaiva brāhmaṇasyānnaṃ brāhmaṇenānimantritaḥ ||

ब्राह्मणान्नञ्च शूद्रेण नाद्याच्चैव निमन्त्रितः । एषामन्यतमस्यान्नममत्या वा त्र्यहं क्षपेत ।।

brāhmaṇānnañca śūdreṇa nādyāccaiva nimantritaḥ | eṣāmanyatamasyānnamamatyā vā tryahaṃ kṣapet ||

मत्या भुक्त्वा चरेत कृच्छ्रं रेतोविण्मूत्रमेव च । चण्डालश्वपचान्नन्तु भुक्त्वा चान्द्रायणं चरेत ।।

matyā bhuktvā caret kṛcchraṃ retoviṇmūtrameva ca | caṇḍālaśvapacānnantu bhuktvā cāndrāyaṇaṃ caret ||

अनिर्दिशं च प्रेतान्नं गवाघ्रातं तथैव च । शूद्रोच्छिष्टं शुनोच्छिष्टं पतितान्नं तथैव च ।।

anirdiśaṃ ca pretānnaṃ gavāghrātaṃ tathaiva ca | śūdrocchiṣṭaṃ śunocchiṣṭaṃ patitānnaṃ tathaiva ca ||

तप्तकृच्छ्रं प्रकुर्वीत अशौचे कृच्छ्रमाचरेत । अशौचे यस्य यो भुङ्क्ते सोप्यशुद्धस तथा भवेत ।।

taptakṛcchraṃ prakurvīta aśauce kṛcchramācaret | aśauce yasya yo bhuṅkte sopyaśuddhas tathā bhavet ||

मृतपञ्चनखात कूपादमेध्येन सकृद्युतात । अपः पीत्वा त्र्यहं तिष्ठेत सोपवासो द्विजोत्तमः ।।

mṛtapañcanakhāt kūpādamedhyena sakṛdyutāt | apaḥ pītvā tryahaṃ tiṣṭhet sopavāso dvijottamaḥ ||

सर्वत्र शूद्रे पादः स्याद द्वित्रयं वैश्यभूपयोः । विड्वराहखरोष्ट्राणां गोमायोः कपिकाकयोः ।।

sarvatra śūdre pādaḥ syād dvitrayaṃ vaiśyabhūpayoḥ | viḍvarāhakharoṣṭrāṇāṃ gomāyoḥ kapikākayoḥ ||

प्राश्य मूत्रपुरीषाणि द्विजश्चान्द्रायणं चरेत । शुष्काणि जग्ध्वा मांसानि प्रेतान्नं करकाणि च ।।

prāśya mūtrapurīṣāṇi dvijaścāndrāyaṇaṃ caret | śuṣkāṇi jagdhvā māṃsāni pretānnaṃ karakāṇi ca ||

क्रव्यादशूकरोष्ट्राणां गोमायोः कपिकाकयोः । गोनराश्वखरोष्ट्राणां छत्राकं ग्रामकुक्कुटं ।।

kravyādaśūkaroṣṭrāṇāṃ gomāyoḥ kapikākayoḥ | gonarāśvakharoṣṭrāṇāṃ chatrākaṃ grāmakukkuṭaṃ ||

मांसं जग्ध्वा कुञ्जरस्य तप्तकृच्छ्रेण शुद्ध्यति । आमश्राद्धे तथा भुक्त्वा ब्रह्मचारी मधु त्वदन ।।

māṃsaṃ jagdhvā kuñjarasya taptakṛcchreṇa śuddhyati | āmaśrāddhe tathā bhuktvā brahmacārī madhu tvadan ||

लशुनं गुञ्जनं चाद्यात प्राजापत्यादिना शुचिः । भुक्त्वा चान्द्रायणं कुर्यान मांसञ्चात्मकृतन्तथा ।।

laśunaṃ guñjanaṃ cādyāt prājāpatyādinā śuciḥ | bhuktvā cāndrāyaṇaṃ kuryān māṃsañcātmakṛtantathā ||

पेलुगव्यञ्च पेयूषं तथा श्लेष्मातकं मृदं । वृथाकृशरसंयावपायसापूपशष्कुलीः ।।

pelugavyañca peyūṣaṃ tathā śleṣmātakaṃ mṛdaṃ | vṛthākṛśarasaṃyāvapāyasāpūpaśaṣkulīḥ ||

अनुपाकृटमांसानि देवान्नानि हवींषि च । गवाञ्च महिषीणां च वर्जयित्वा तथाप्यजां ।।

anupākṛṭamāṃsāni devānnāni havīṃṣi ca | gavāñca mahiṣīṇāṃ ca varjayitvā tathāpyajāṃ ||

सर्वक्षीराणि वर्ज्याणि तासाञ्चैवाप्यन्निर्दशं । शशकः शल्यकी गोधा खड्गः कूर्मस्तथैव च ।।

sarvakṣīrāṇi varjyāṇi tāsāñcaivāpyannirdaśaṃ | śaśakaḥ śalyakī godhā khaḍgaḥ kūrmastathaiva ca ||

भक्ष्याः पञ्चनखाः प्रोक्ताः परिशेषाश च वर्जिताः । पाठीनरोहितान्मत्स्यान सिंहतुण्डांश च भक्षयेत ।।

bhakṣyāḥ pañcanakhāḥ proktāḥ pariśeṣāś ca varjitāḥ | pāṭhīnarohitānmatsyān siṃhatuṇḍāṃś ca bhakṣayet ||

यवगोधूमजं सर्वं पयसश चैव विक्रियाः । वागषाड्गवचक्रादीन सस्नेहमुषितं तथा ।।

yavagodhūmajaṃ sarvaṃ payasaś caiva vikriyāḥ | vāgaṣāḍgavacakrādīn sasnehamuṣitaṃ tathā ||

अग्निहोत्रपरीद्धाग्निर्ब्राह्मणः कामचारतः । चान्द्रायणं चरेन्मासं वीरवध्वासनं हितं ।।

agnihotraparīddhāgnirbrāhmaṇaḥ kāmacārataḥ | cāndrāyaṇaṃ carenmāsaṃ vīravadhvāsanaṃ hitaṃ ||

ब्रह्महत्या सुरापानं स्तेयं गुर्वङ्गनागमः । महान्ति पातकान्याहुः संयोगश चैव तैः सह ।।

brahmahatyā surāpānaṃ steyaṃ gurvaṅganāgamaḥ | mahānti pātakānyāhuḥ saṃyogaś caiva taiḥ saha ||

अनृते च समुत्कर्षो राजगामि च पैशुनं । गुरोश्चालीकनिर्बन्धः समानं ब्रह्महत्यया ।।

anṛte ca samutkarṣo rājagāmi ca paiśunaṃ | guroścālīkanirbandhaḥ samānaṃ brahmahatyayā ||

ब्रह्मोज्झ्यवेदनिन्दा च कौटसाक्ष्यं सुहृद्बधः । गर्हितान्नाज्ययोर्जग्धिः सुरापानसमानि षट ।।

brahmojjhyavedanindā ca kauṭasākṣyaṃ suhṛdbadhaḥ | garhitānnājyayorjagdhiḥ surāpānasamāni ṣaṭ ||

निक्षेपस्यापहरणं नराश्वरजतस्य च । भूमिवज्रमणीनाञ्च रुक्मस्तेयसमं स्मृतं ।।

nikṣepasyāpaharaṇaṃ narāśvarajatasya ca | bhūmivajramaṇīnāñca rukmasteyasamaṃ smṛtaṃ ||

रेतःसेकः स्वयोन्याषु कुमारीष्वन्त्यजासु च । सख्युः पुत्रस्य च स्त्रीषु गुरुतल्पसमं विदुः ।।

retaḥsekaḥ svayonyāṣu kumārīṣvantyajāsu ca | sakhyuḥ putrasya ca strīṣu gurutalpasamaṃ viduḥ ||

गोबधो ऽयाज्य संयाज्यं पारदार्यात्मविक्रियः । गुरुमातृपितृत्यागः स्वाध्ययाग्न्योः सुतस्य च ।।

gobadho 'yājya saṃyājyaṃ pāradāryātmavikriyaḥ | gurumātṛpitṛtyāgaḥ svādhyayāgnyoḥ sutasya ca ||

परिवित्तितानुजेन परिवेदनमेव च । तयोर्दानञ्च कन्यायास्तयोरेव च याजनं ।।

parivittitānujena parivedanameva ca | tayordānañca kanyāyāstayoreva ca yājanaṃ ||

कन्याया दूषणञ्चैव वार्धुष्यं व्रतलोपनं । तडागारामदाराणामपत्यस्य च विक्रियः ।।

kanyāyā dūṣaṇañcaiva vārdhuṣyaṃ vratalopanaṃ | taḍāgārāmadārāṇāmapatyasya ca vikriyaḥ ||

व्रात्यता बान्धवत्यागो भृताध्यापनमेव च । भृताच्चाध्ययनादानमविक्रेयस्य विक्रयः ।।

vrātyatā bāndhavatyāgo bhṛtādhyāpanameva ca | bhṛtāccādhyayanādānamavikreyasya vikrayaḥ ||

सर्वाकारेष्वधीकारो महायन्त्रप्रवर्तनं । हिंसौषधीनां स्त्र्याजीवः क्रियालङ्गनमेव च ।।

sarvākāreṣvadhīkāro mahāyantrapravartanaṃ | hiṃsauṣadhīnāṃ stryājīvaḥ kriyālaṅganameva ca ||

इन्धनार्थमशुष्काणां दुमाणाञ्चैव पातनं । योषितां ग्रहणञ्चैव स्त्रीनिन्दकसमागमः ।।

indhanārthamaśuṣkāṇāṃ dumāṇāñcaiva pātanaṃ | yoṣitāṃ grahaṇañcaiva strīnindakasamāgamaḥ ||

आत्मार्थञ्च क्रियारम्भो निन्दितान्नदनन्तथा । अनाहिताग्नितास्तेयमृणानाञ्चानपक्रिया ।।

ātmārthañca kriyārambho ninditānnadanantathā | anāhitāgnitāsteyamṛṇānāñcānapakriyā ||

असच्छास्त्राधिगमनं दौःशील्यं व्यसनक्रिया । धान्यकुप्यपशुस्तेयं मद्यपस्त्रीनिषेवणं ।।

asacchāstrādhigamanaṃ dauḥśīlyaṃ vyasanakriyā | dhānyakupyapaśusteyaṃ madyapastrīniṣevaṇaṃ ||

स्त्रीशूद्रविट्क्षत्रबधो नास्तिक्यञ्चोपपातकं । ब्राह्मणस्य रुजः कृत्यं घ्रातिरघ्रेयमद्ययोः ।।

strīśūdraviṭkṣatrabadho nāstikyañcopapātakaṃ | brāhmaṇasya rujaḥ kṛtyaṃ ghrātiraghreyamadyayoḥ ||

जैंभं पुंसि च मैथुन्यं जातिभ्रंशकरं स्मृतं । श्वखरोष्ट्रमृगेन्द्राणामजाव्योश चैव मारणं ।।

jaiṃbhaṃ puṃsi ca maithunyaṃ jātibhraṃśakaraṃ smṛtaṃ | śvakharoṣṭramṛgendrāṇāmajāvyoś caiva māraṇaṃ ||

सङ्कीर्णकरणं ज्ञेयं मीनाहिनकुलस्य च । निन्दितेभ्यो धनादानं बाणिज्यं शूद्रसेवनं ।।

saṅkīrṇakaraṇaṃ jñeyaṃ mīnāhinakulasya ca | ninditebhyo dhanādānaṃ bāṇijyaṃ śūdrasevanaṃ ||

अपात्रीकरणं ज्ञेयमसत्यस्य च भाषणं । कृमिकीटवयोहत्या मद्यानुगतभोजनं ।।

apātrīkaraṇaṃ jñeyamasatyasya ca bhāṣaṇaṃ | kṛmikīṭavayohatyā madyānugatabhojanaṃ ||

फलैधःकुसुमस्तेयमधैर यञ्च मलावहं //41 ।।

phalaidhaḥkusumasteyamadhair yañca malāvahaṃ //41 ||