🚧This site is under construction — data is currently being added and may be incomplete or change.🚧
🕉

Sanatan Dharma

सनातन धर्म — Hindu Scripture Knowledge Base

Aranya Kanda Sarga 40

अरण्यकाण्डम् सर्गः 40

Sarga 40 of the Aranya Kanda.

Shlokas (27)

+ Add Shloka

Aranya Kanda 40.1

Valmiki Ramayanam (IIT Kanpur) · Chapter Aranya Kanda 40 · Verse 1

मारीचेन तु तद्वाक्यं क्षमं युक्तं च निशाचरः। उक्तो न प्रतिजग्राह मर्तुकाम इवौषधम्।।

mārīcēna tu tadvākyaṅ kṣamaṅ yuktaṅ ca niśācaraḥ. uktō na pratijagrāha martukāma ivauṣadham৷৷

The demon Ravana did not heed the appropriate advice of the competent Maricha just like a man wishing to die refuses medicine.

🤖 AI Generated

Aranya Kanda 40.2

Valmiki Ramayanam (IIT Kanpur) · Chapter Aranya Kanda 40 · Verse 2

तं पथ्यहितवक्तारं मारीचं राक्षसाधिपः। अब्रवीत्परुषं वाक्यमयुक्तं कालचोदितः।।

taṅ pathyahitavaktāraṅ mārīcaṅ rākṣasādhipaḥ. abravītparuṣaṅ vākyamayuktaṅ kālacōditaḥ৷৷

The king of the demons, driven by fate, replied with improper and harsh words to Maricha whose advice was salutary and beneficial to him :

🤖 AI Generated

Aranya Kanda 40.3

Valmiki Ramayanam (IIT Kanpur) · Chapter Aranya Kanda 40 · Verse 3

यत्किलैतदयुक्तार्थं मारीच मयि कथ्यते। वाक्यं निष्फलमत्यर्थमुप्तं बीजमिवोषरे।।

yatkilaitadayuktārthaṅ mārīca mayi kathyatē. vākyaṅ niṣphalamatyarthamuptaṅ bījamivōṣarē৷৷

O Maricha, the words addressed to me are not appropriate.Your advice is extremely fruitless like a seed sown in saline, barren soil.

🤖 AI Generated

Aranya Kanda 40.4

Valmiki Ramayanam (IIT Kanpur) · Chapter Aranya Kanda 40 · Verse 4

त्वद्वाक्यैर्न तु मां शक्यं भेत्तुं रामस्य संयुगे। पापशीलस्य मूर्खस्य मानुषस्य विशेषतः।।

tvadvākyairna tu māṅ śakyaṅ bhēttuṅ rāmasya saṅyugē. pāpaśīlasya mūrkhasya mānuṣasya viśēṣataḥ৷৷

It is not possible to dissuade me from my encounter with Rama who is sinful, foolish and especially an ordinary human being.

🤖 AI Generated

Aranya Kanda 40.5

Valmiki Ramayanam (IIT Kanpur) · Chapter Aranya Kanda 40 · Verse 5

यस्त्यक्त्वा सुहृदो राज्यं मातरं पितरं तथा। स्त्रीवाक्यं प्राकृतं श्रुत्वा वनमेकपदे गतः।।

yastyaktvā suhṛdō rājyaṅ mātaraṅ pitaraṅ tathā. strīvākyaṅ prākṛtaṅ śrutvā vanamēkapadē gataḥ৷৷

On hearing the casual words of a woman, (this) Rama came to the forest at once, leaving his friends, kingdom, mother and father.

🤖 AI Generated

Aranya Kanda 40.6

Valmiki Ramayanam (IIT Kanpur) · Chapter Aranya Kanda 40 · Verse 6

अवश्यन्तु मया तस्य संयुगे खरघातिनः। प्राणैः प्रियतरा सीता हर्तव्या तव सन्निधौ।।

avaśyantu mayā tasya saṅyugē kharaghātinaḥ. prāṇaiḥ priyatarā sītā hartavyā tava sannidhau৷৷

In your very presence I will surely abduct Sita, wife of Rama who killed Khara in war, Sita whom he loves more than his life.

🤖 AI Generated

Aranya Kanda 40.7

Valmiki Ramayanam (IIT Kanpur) · Chapter Aranya Kanda 40 · Verse 7

एवं मे निश्चिता बुद्धिर्हृदि मारीच वर्तते। न व्यावर्तयितुं शक्या सेन्द्रैरपि सुरासुरैः।।

ēvaṅ mē niścitā buddhirhṛdi mārīca vartatē. na vyāvartayituṅ śakyā sēndrairapi surāsuraiḥ৷৷

O Maricha I have made up my mind that way. Even demons or deities including Indra cannot alter this decision of mine.

🤖 AI Generated

Aranya Kanda 40.8

Valmiki Ramayanam (IIT Kanpur) · Chapter Aranya Kanda 40 · Verse 8

दोषं गुणं वा सम्पृष्टस्त्वमेवं वक्तुमर्हसि। अपायं वाप्युपायं वा कार्यस्यास्य विनिश्चये।।

dōṣaṅ guṇaṅ vā sampṛṣṭastvamēvaṅ vaktumarhasi. apāyaṅ vāpyupāyaṅ vā kāryasyāsya viniścayē৷৷

If I asked you the merits or demerits, the risks involved or the way out while deciding a case, you should have said what you did.

🤖 AI Generated

Aranya Kanda 40.9

Valmiki Ramayanam (IIT Kanpur) · Chapter Aranya Kanda 40 · Verse 9

सम्पृष्टेन तु वक्तव्यं सचिवेन विपश्चिता। उद्यताञ्जलिना राज्ञे य इच्छेद्भूतिमात्मनः।।

sampṛṣṭēna tu vaktavyaṅ sacivēna vipaścitā. udyatāñjalinā rājñē ya icchēdbhūtimātmanaḥ৷৷

A wise counsellor should give advice to the king only when his opinion is sought and that too with folded hands, if he wishes his own prosperity.

🤖 AI Generated

Aranya Kanda 40.10

Valmiki Ramayanam (IIT Kanpur) · Chapter Aranya Kanda 40 · Verse 10

वाक्यमप्रितकूलं तु मृदुपूर्वं हितं शुभम्। उपचारेण युक्तं च वक्तव्यो वसुधाधिपः।।

vākyamapritakūlaṅ tu mṛdupūrvaṅ hitaṅ śubham. upacārēṇa yuktaṅ ca vaktavyō vasudhādhipaḥ৷৷

A king should be addressed with politeness and decorum, with words not unfavourble intended for his good luck and wellbeing.

🤖 AI Generated

Aranya Kanda 40.11

Valmiki Ramayanam (IIT Kanpur) · Chapter Aranya Kanda 40 · Verse 11

सावमर्दं तु यद्वाक्यं मारीच हितमुच्यते। नाभिनन्दति तद्राजा मानार्हो मानवर्जितम्।।

sāvamardaṅ tu yadvākyaṅ mārīca hitamucyatē. nābhinandati tadrājā mānārhō mānavarjitam৷৷

A king who deserves honour does not feel happy to hear even good words of advice if said in disrespectful or authoritarian way, O Maricha

🤖 AI Generated

Aranya Kanda 40.12

Valmiki Ramayanam (IIT Kanpur) · Chapter Aranya Kanda 40 · Verse 12

पञ्च रूपाणि राजानो धारयन्त्यमितौजसः। अग्नेरिन्द्रस्य सोमस्य वरुणस्य यमस्य च।।

pañca rūpāṇi rājānō dhārayantyamitaujasaḥ. agnērindrasya sōmasya varuṇasya yamasya ca৷৷

Very powerful kings assume five forms like fire, Indra, Moon, Varuna and Yama.

🤖 AI Generated

Aranya Kanda 40.13

Valmiki Ramayanam (IIT Kanpur) · Chapter Aranya Kanda 40 · Verse 13

औष्ण्यं तथा विक्रमं च सौम्यं दण्डं प्रसन्नताम्। धारयन्ति महात्मानो राजानः क्षणदाचर।।

auṣṇyaṅ tathā vikramaṅ ca saumyaṅ daṇḍaṅ prasannatām. dhārayanti mahātmānō rājānaḥ kṣaṇadācara৷৷

Great kings possess heat, (of the firegod), valour (of Indra), coolness (of the Moon), command (of Varuna) and grace (of the Lord of death). Therefore kings at all stages deserve respect and reverence.

🤖 AI Generated

Aranya Kanda 40.14

Valmiki Ramayanam (IIT Kanpur) · Chapter Aranya Kanda 40 · Verse 14

त्वं तु धर्ममविज्ञाय केवलं मोहमास्थितः। अभ्यागतं मां दौरात्म्यात्परुषं वक्तुमिच्छसि।।

tvaṅ tu dharmamavijñāya kēvalaṅ mōhamāsthitaḥ. abhyāgataṅ māṅ daurātmyātparuṣaṅ vaktumicchasi৷৷

You do not know your rightful duty.Because of delusion and an evil mind, you want to speak only harsh words to me, a guest who has come to you.

🤖 AI Generated

Aranya Kanda 40.15

Valmiki Ramayanam (IIT Kanpur) · Chapter Aranya Kanda 40 · Verse 15

गुणदोषौ न पृच्छामि क्षमं चात्मनि राक्षस। मयोक्तं तव चैतावत्संप्रत्यमितविक्रमः।।

guṇadōṣau na pṛcchāmi kṣamaṅ cātmani rākṣasa. mayōktaṅ tava caitāvatsaṅpratyamitavikramaḥ৷৷

O demon O extremely valiant demon I ask you(to do) this much now. I am not asking you whether it is good or bad or whether it is for my welfare or not.

🤖 AI Generated

Aranya Kanda 40.16

Valmiki Ramayanam (IIT Kanpur) · Chapter Aranya Kanda 40 · Verse 16

अस्मिंस्तु त्वं महाकृत्ये साहाय्यं कर्तुमर्हसि। शृणु तत्कर्म साहाय्ये यत्कार्यं वचनान्मम।।

asmiṅstu tvaṅ mahākṛtyē sāhāyyaṅ kartumarhasi. śṛṇu tatkarma sāhāyyē yatkāryaṅ vacanānmama৷৷

You have to help me in accomplishing this great task .Hear me on the kind of work you have to do.

🤖 AI Generated

Aranya Kanda 40.17

Valmiki Ramayanam (IIT Kanpur) · Chapter Aranya Kanda 40 · Verse 17

सौवर्णस्त्वं मृगो भूत्वा चित्रो रजतबिन्दुभिः । आश्रमे तस्य रामस्य सीतायाः प्रमुखे चर ।।

sauvarṇastvaṅ mṛgō bhūtvā citrō rajatabindubhiḥ . āśramē tasya rāmasya sītāyāḥ pramukhē cara ৷৷

Missing

🤖 AI Generated

Aranya Kanda 40.18

Valmiki Ramayanam (IIT Kanpur) · Chapter Aranya Kanda 40 · Verse 18

सौवर्णस्त्वं मृगो भूत्वा चित्रो रजतबिन्दुभिः। आश्रमे तस्य रामस्य सीतायाः प्रमुखे चर। प्रलोभयित्वा वैदेहीं यथेष्टं गन्तुमर्हसि।।

sauvarṇastvaṅ mṛgō bhūtvā citrō rajatabindubhiḥ. āśramē tasya rāmasya sītāyāḥ pramukhē cara. pralōbhayitvā vaidēhīṅ yathēṣṭaṅ gantumarhasi৷৷

Transform yourself into a wonderful golden deer with silver spots and move about in front of Sita at the hermitage of Rama. After fascinating her, you may go whereever you desire.

🤖 AI Generated

Aranya Kanda 40.19

Valmiki Ramayanam (IIT Kanpur) · Chapter Aranya Kanda 40 · Verse 19

त्वां तु मायामृगं दृष्ट्वा काञ्चनं जातविस्मया। आनयैनमिति क्षिप्रं रामं वक्ष्यति मैथिली।।

tvāṅ tu māyāmṛgaṅ dṛṣṭvā kāñcanaṅ jātavismayā. ānayainamiti kṣipraṅ rāmaṅ vakṣyati maithilī৷৷

Seeing the illusory golden deer, Sita, wonderstruck, will at once ask Rama to get the deer.

🤖 AI Generated

Aranya Kanda 40.20

Valmiki Ramayanam (IIT Kanpur) · Chapter Aranya Kanda 40 · Verse 20

अपक्रान्ते तु काकुत्स्थे दूरं यात्वाप्युदाहर। हा सीते लक्ष्मणेत्येवं रामवाक्यानुरूपकम्।।

apakrāntē tu kākutsthē dūraṅ yātvāpyudāhara. hā sītē lakṣmaṇētyēvaṅ rāmavākyānurūpakam৷৷

Divert Rama to a faroff place and cry, 'Alas, Sita, Alas, Lakshmana', imitating the voice of Rama.

🤖 AI Generated

Aranya Kanda 40.21

Valmiki Ramayanam (IIT Kanpur) · Chapter Aranya Kanda 40 · Verse 21

तच्छ्रुत्वा रामपदवीं सीतया च प्रचोदितः। अनुगच्छति सम्भ्रान्तः सौमित्रिरपि सौहृदात्।।

tacchrutvā rāmapadavīṅ sītayā ca pracōditaḥ. anugacchati sambhrāntaḥ saumitrirapi sauhṛdāt৷৷

On hearing you, Lakshmana will be bewildered. Urged by Sita and out of love for Rama, Lakshmana will follow the same track as Rama.

🤖 AI Generated

Aranya Kanda 40.22

Valmiki Ramayanam (IIT Kanpur) · Chapter Aranya Kanda 40 · Verse 22

अपक्रान्ते च काकुत्स्थे लक्ष्मणे च यथासुखम्। आनयिष्यामि वैदेहीं सहस्राक्षश्शचीमिव।।

apakrāntē ca kākutsthē lakṣmaṇē ca yathāsukham. ānayiṣyāmi vaidēhīṅ sahasrākṣaśśacīmiva৷৷

When Rama and Lakshmana are away I will comfortably abduct Vaidehi like the thousandeyed Indra brought Sachi.

🤖 AI Generated

Aranya Kanda 40.23

Valmiki Ramayanam (IIT Kanpur) · Chapter Aranya Kanda 40 · Verse 23

एवं कृत्वा त्विदं कार्यं यथेष्टं गच्छ राक्षस। राज्यस्यार्धं प्रयच्छामि मारीच तव सुव्रत।।

ēvaṅ kṛtvā tvidaṅ kāryaṅ yathēṣṭaṅ gaccha rākṣasa. rājyasyārdhaṅ prayacchāmi mārīca tava suvrata৷৷

You may go wherever you want after accomplishing this task. I will give you, O demon of determination half my kingdom.

🤖 AI Generated

Aranya Kanda 40.24

Valmiki Ramayanam (IIT Kanpur) · Chapter Aranya Kanda 40 · Verse 24

गच्छ सौम्य शिवं मार्गं कार्यस्यास्य विवृद्धये। अहं त्वानुगमिष्यामि सरथो दण्डकावनम्।।

gaccha saumya śivaṅ mārgaṅ kāryasyāsya vivṛddhayē. ahaṅ tvānugamiṣyāmi sarathō daṇḍakāvanam৷৷

Go and accomplish this task. Let your path be auspicious. I will follow you on the chariot into the Dandaka forest.

🤖 AI Generated

Aranya Kanda 40.25

Valmiki Ramayanam (IIT Kanpur) · Chapter Aranya Kanda 40 · Verse 25

प्राप्य सीतामयुद्धेन वञ्चयित्वा तु राघवम्। लङ्कां प्रतिगमिष्यामि कृतकार्यस्सह त्वया।।

prāpya sītāmayuddhēna vañcayitvā tu rāghavam. laṅkāṅ pratigamiṣyāmi kṛtakāryassaha tvayā৷৷

I will deceive Rama and obtain Sita, without waging a war. With the work done, I will return to Lanka along with you.

🤖 AI Generated

Aranya Kanda 40.26

Valmiki Ramayanam (IIT Kanpur) · Chapter Aranya Kanda 40 · Verse 26

न चेत्करोषि मारीच हन्मि त्वामहमद्य वै। एतत्कार्यमवश्यं मे बलादपि करिष्यसि। राज्ञो हि प्रतिकूलस्थो न जातु सुखमेधते।।

na cētkarōṣi mārīca hanmi tvāmahamadya vai. ētatkāryamavaśyaṅ mē balādapi kariṣyasi. rājñō hi pratikūlasthō na jātu sukhamēdhatē৷৷

O Maricha if you do not do this, I will kill you now. Or, by force make you do this work. No one who goes against the king lives in comfort.

🤖 AI Generated

Aranya Kanda 40.27

Valmiki Ramayanam (IIT Kanpur) · Chapter Aranya Kanda 40 · Verse 27

आसाद्य तं जीवितसंशयस्ते मृत्युर्ध्रुवो ह्यद्य मया विरुध्य। एतद्यथावत्प्रतिगृह्य बुद्ध्या यदत्र पथ्यं कुरु तत्तथा त्वम्।।

āsādya taṅ jīvitasaṅśayastē mṛtyurdhruvō hyadya mayā virudhya. ētadyathāvatpratigṛhya buddhyā yadatra pathyaṅ kuru tattathā tvam৷৷

Your survival is doubtful after facing Rama in combat. But your death is certain if you oppose me now. Think carefuly and do whatever is desirable for you in the present circumstances. इत्यार्षे श्रीमद्रामायणे वाल्मीकीय आदिकाव्ये अरण्यकाण्डे चत्वारिंशस्सर्गः।। Thus ends the fortieth sarga of Aranyakanda of the holy Ramayana the first epic composed by sage Valmiki.

🤖 AI Generated