Aranya Kanda Sarga 10
अरण्यकाण्डम् सर्गः 10
Sarga 10 of the Aranya Kanda.
Shlokas (23)
+ Add ShlokaAranya Kanda 10.1
Valmiki Ramayanam (IIT Kanpur) · Chapter Aranya Kanda 10 · Verse 1
वाक्यमेतत्तु वैदेह्या व्याहृतं भर्तृभक्तया। श्रुत्वा धर्मे स्थितो रामः प्रत्युवाचाथ मैथिलीम्।।
vākyamētattu vaidēhyā vyāhṛtaṅ bhartṛbhaktayā. śrutvā dharmē sthitō rāmaḥ pratyuvācātha maithilīm৷৷
Having heard these words spoken by Sita who was devoted to her husband, replied Rama who was firm in righteousness.
Aranya Kanda 10.2
Valmiki Ramayanam (IIT Kanpur) · Chapter Aranya Kanda 10 · Verse 2
हितमुक्तं त्वया देवि स्निग्धया सदृशं वचः। कुलं व्यपदिशन्त्या च धर्मज्ञे जनकात्मजे।।
hitamuktaṅ tvayā dēvi! snigdhayā sadṛśaṅ vacaḥ. kulaṅ vyapadiśantyā ca dharmajñē! janakātmajē!৷৷
O daughter of Janaka, you are conversant with dharma. Whatever you have admonished out of affection for me is befitting your race.
Aranya Kanda 10.3
Valmiki Ramayanam (IIT Kanpur) · Chapter Aranya Kanda 10 · Verse 3
किन्तु वक्ष्याम्यहं देवि त्वयैवोक्तमिदं वचः। क्षत्रियैर्धार्यते चापो नार्तशब्दो भवेदिति।।
kintu vakṣyāmyahaṅ dēvi! tvayaivōktamidaṅ vacaḥ. kṣatriyairdhāryatē cāpō nārtaśabdō bhavēditi৷৷
But permit me, Devi, you have already stated, when a kshatriya holds a bow there will be no cry of distress. (it means you approve of my holding a bow)
Aranya Kanda 10.4
Valmiki Ramayanam (IIT Kanpur) · Chapter Aranya Kanda 10 · Verse 4
ते चार्ता दण्डकारण्ये मुनयस्संशितव्रताः। मां सीते स्वयमागम्य शरण्याश्शरणं गताः।।
tē cārtā daṇḍakāraṇyē munayassaṅśitavratāḥ. māṅ sītē svayamāgamya śaraṇyāśśaraṇaṅ gatāḥ৷৷
O Sita, the sages who perform rigorous penance in Dandaka forest came to me personally, seeking shelter although they can be their own protection.
Aranya Kanda 10.5
Valmiki Ramayanam (IIT Kanpur) · Chapter Aranya Kanda 10 · Verse 5
वसन्तो धर्मनिरता वने मूलफलाशनाः। न लभन्ते सुखं भीता राक्षसैः क्रूरकर्मभिः।।
vasantō dharmaniratā vanē mūlaphalāśanāḥ. na labhantē sukhaṅ bhītā rākṣasaiḥ krūrakarmabhiḥ৷৷
The sages living in the forest, eating roots and fruits and ever engaged in righteous activities are afraid of the depredations of the demons, with their happiness gone.
Aranya Kanda 10.6
Valmiki Ramayanam (IIT Kanpur) · Chapter Aranya Kanda 10 · Verse 6
काले काले च निरता नियमैर्विविधैर्वने। भक्ष्यन्ते राक्षसैर्भीमैर्नरमांसोपजीविभिः।।
kālē kālē ca niratā niyamairvividhairvanē. bhakṣyantē rākṣasairbhīmairnaramāṅsōpajīvibhiḥ৷৷
The sages engrossed in various austerities in the forest have been victims to the dreadful demons living on human flesh.
Aranya Kanda 10.7
Valmiki Ramayanam (IIT Kanpur) · Chapter Aranya Kanda 10 · Verse 7
ते भक्ष्यमाणा मुनयो दण्डकारण्यवासिनः। अस्मानभ्यवपद्येति मामूचुर्द्विजसत्तमा।।
tē bhakṣyamāṇā munayō daṇḍakāraṇyavāsinaḥ. asmānabhyavapadyēti māmūcurdvijasattamā৷৷
The ascetics, the best of brahmins living in Dandaka forest being eaten up like that besought me to come to their rescue.
Aranya Kanda 10.8
Valmiki Ramayanam (IIT Kanpur) · Chapter Aranya Kanda 10 · Verse 8
मया तु वचनं श्रुत्वा तेषामेवं मुखाच्च्युतम्। कृत्वा चरणशुश्रूषां वाक्यमेतदुदाहृतम्।।
mayā tu vacanaṅ śrutvā tēṣāmēvaṅ mukhāccyutam. kṛtvā caraṇaśuśrūṣāṅ vākyamētadudāhṛtam৷৷
On hearing the words that came from their mouth, I bowed at their feet and said:
Aranya Kanda 10.9
Valmiki Ramayanam (IIT Kanpur) · Chapter Aranya Kanda 10 · Verse 9
प्रसीदन्तु भवन्तो मे ह्रीरेषा हि ममातुला। यदीदृशैरहं विप्रैरुपस्थेयैरुपस्थितः।।
prasīdantu bhavantō mē hrīrēṣā hi mamātulā. yadīdṛśairahaṅ viprairupasthēyairupasthitaḥ৷৷
Be pleased That brahmins like you have approached me while I should have come to you has put me to shame immeasurable .
Aranya Kanda 10.10
Valmiki Ramayanam (IIT Kanpur) · Chapter Aranya Kanda 10 · Verse 10
किं करोमीति च मया व्याहृतं द्विजसन्निधौ। सर्वैरेतैस्समागम्य वागियं समुदाहृता।।
kiṅ karōmīti ca mayā vyāhṛtaṅ dvijasannidhau. sarvairētaissamāgamya vāgiyaṅ samudāhṛtā৷৷
I enquired about what I could do for them. And all the brahmins in one voice said:.
Aranya Kanda 10.11
Valmiki Ramayanam (IIT Kanpur) · Chapter Aranya Kanda 10 · Verse 11
राक्षसैर्दण्डकारण्ये बहुभिः कामरूपिभिः। अर्दितास्स्म दृढं राम भवान्नस्तत्र रक्षतु।।
rākṣasairdaṇḍakāraṇyē bahubhiḥ kāmarūpibhiḥ. arditāssma dṛḍhaṅ rāma bhavānnastatra rakṣatu৷৷
'O Rama, the demons who can assume any form at their will are mercilessly tormenting us in Dandaka forest. Do protect us from them'.
Aranya Kanda 10.12
Valmiki Ramayanam (IIT Kanpur) · Chapter Aranya Kanda 10 · Verse 12
होमकालेषु सम्प्राप्ताः पर्वकालेषु चानघ। धर्षयन्ति सुदुर्धर्षा राक्षसाः पिशिताशनाः।।
hōmakālēṣu samprāptāḥ parvakālēṣu cānagha. dharṣayanti sudurdharṣā rākṣasāḥ piśitāśanāḥ৷৷
'O sinless one, these cannibals are invincible. They arrive at the time of our sacrificial rituals, on the days of festivities or at the time of lunar conjunctions like no moon or full moon days and attack us.
Aranya Kanda 10.13
Valmiki Ramayanam (IIT Kanpur) · Chapter Aranya Kanda 10 · Verse 13
राक्षसैर्धर्षितानां च तापसानां तपस्विनाम्। गतिं मृगयमाणानां भवान्नः परमा गतिः।।
rākṣasairdharṣitānāṅ ca tāpasānāṅ tapasvinām. gatiṅ mṛgayamāṇānāṅ bhavānnaḥ paramā gatiḥ৷৷
'You are the supreme refuge for us ascetics, tormented by demons, helpless men in search of shelter.
Aranya Kanda 10.14
Valmiki Ramayanam (IIT Kanpur) · Chapter Aranya Kanda 10 · Verse 14
कामं तपःप्रभावेन शक्ता हन्तुं निशाचरान्। चिरार्जितं तु नेच्छामस्तपः खण्डयितुं वयम्।।
kāmaṅ tapaḥprabhāvēna śaktā hantuṅ niśācarān. cirārjitaṅ tu nēcchāmastapaḥ khaṇḍayituṅ vayam৷৷
Translation not available.
Aranya Kanda 10.15
Valmiki Ramayanam (IIT Kanpur) · Chapter Aranya Kanda 10 · Verse 15
बहुविघ्नं तपो नित्यं दुश्चरं चैव राघव। तेन शापं न मुञ्चामो भक्ष्यमाणाश्च राक्षसैः।।
bahuvighnaṅ tapō nityaṅ duścaraṅ caiva rāghava. tēna śāpaṅ na muñcāmō bhakṣyamāṇāśca rākṣasaiḥ৷৷
'O Rama it is difficult to perform penance which is ever full of obstacles. Therefore, we do not pronounce curses even if eaten up by demons'.
Aranya Kanda 10.16
Valmiki Ramayanam (IIT Kanpur) · Chapter Aranya Kanda 10 · Verse 16
तदर्ध्यमानान्रक्षोभिर्दण्डकारण्यवासिभिः। रक्ष नस्त्वं सह भ्रात्रा त्वन्नाथा हि वयं वने।।
tadardhyamānānrakṣōbhirdaṇḍakāraṇyavāsibhiḥ. rakṣa nastvaṅ saha bhrātrā tvannāthā hi vayaṅ vanē৷৷
'The demons, dwelling in the Dandaka forest are tormenting us. You alone are our lord in the forest. Do protect us with your brother.'
Aranya Kanda 10.17
Valmiki Ramayanam (IIT Kanpur) · Chapter Aranya Kanda 10 · Verse 17
मया चैतद्वचश्श्रुत्वा कार्त्स्न्येन परिपालनम्। ऋषीणां दण्डकारण्ये संश्रुतं जनकात्मजे।।
mayā caitadvacaśśrutvā kārtsnyēna paripālanam. ṛṣīṇāṅ daṇḍakāraṇyē saṅśrutaṅ janakātmajē৷৷
O daughter of Janaka, on hearing the words of the sages I promised to undertake the entire protection of sages of the Dandaka forest.
Aranya Kanda 10.18
Valmiki Ramayanam (IIT Kanpur) · Chapter Aranya Kanda 10 · Verse 18
संश्रुत्य च न शक्ष्यामि जीवमानः प्रतिश्रवम्। मुनीनामन्यथा कर्तुं सत्यमिष्टं हि मे सदा।।
saṅśrutya ca na śakṣyāmi jīvamānaḥ pratiśravam. munīnāmanyathā kartuṅ satyamiṣṭaṅ hi mē sadā৷৷
Having promised the sages, I cannot do otherwise as long as I have life in me. To me truth is always dear.
Aranya Kanda 10.19
Valmiki Ramayanam (IIT Kanpur) · Chapter Aranya Kanda 10 · Verse 19
अप्यहं जीवितं जह्यां त्वां वा सीते सलक्ष्मणाम्। न तु प्रतिज्ञां संश्रुत्य ब्राह्मणेभ्यो विशेषतः।।
apyahaṅ jīvitaṅ jahyāṅ tvāṅ vā sītē salakṣmaṇām. na tu pratijñāṅ saṅśrutya brāhmaṇēbhyō viśēṣataḥ৷৷
O Sita I may forfeit my life forsake, even Lakshmana and you but will not break the promise made specially to the brahmins৷৷
Aranya Kanda 10.20
Valmiki Ramayanam (IIT Kanpur) · Chapter Aranya Kanda 10 · Verse 20
तदवश्यं मया कार्यमृषीणां परिपालनम्। अनुक्तेनापि वैदेहि प्रतिज्ञाय तु किं पुनः।।
tadavaśyaṅ mayā kāryamṛṣīṇāṅ paripālanam. anuktēnāpi vaidēhi pratijñāya tu kiṅ punaḥ৷৷
Even before the sages requested me I should have protected them. What to speak of the promise I have already made ?
Aranya Kanda 10.21
Valmiki Ramayanam (IIT Kanpur) · Chapter Aranya Kanda 10 · Verse 21
मम स्नेहाच्च सौहार्दादिदमुक्तंत्वयाऽनघे। परितुष्टोऽस्म्यहं सीते न ह्यनिष्टोऽनुशिष्यते।।
mama snēhācca sauhārdādidamuktaṅtvayā.naghē. parituṣṭō.smyahaṅ sītē na hyaniṣṭō.nuśiṣyatē৷৷
O sinless one all that has been said by you is out of your love and affection for me. I am pleased. What is harmful is never advised.
Aranya Kanda 10.22
Valmiki Ramayanam (IIT Kanpur) · Chapter Aranya Kanda 10 · Verse 22
सदृशं चानुरूपं च कुलस्य तव चात्मनः। सधर्मचारिणी मे त्वं प्राणेभ्योऽपि गरीयसी।।
sadṛśaṅ cānurūpaṅ ca kulasya tava cātmanaḥ. sadharmacāriṇī mē tvaṅ prāṇēbhyō.pi garīyasī৷৷
Your auspicious words are quite befitting your lineage. You are the follower of my dharma and so dearer to me than my life.
Aranya Kanda 10.23
Valmiki Ramayanam (IIT Kanpur) · Chapter Aranya Kanda 10 · Verse 23
इत्येवमुक्त्वा वचनं महात्मा सीतां प्रियां मैथिलराजपुत्रीम्। रामो धनुष्मान्सह लक्ष्मणेन जगाम रम्याणि तपोवनानि।।
ityēvamuktvā vacanaṅ mahātmā sītāṅ priyāṅ maithilarājaputrīm. rāmō dhanuṣmānsaha lakṣmaṇēna jagāma ramyāṇi tapōvanāni৷৷
Having said this to Sita, the princess of Mithila, Rama along with Lakshmana, bow in hand, moved about the delightful penancegrove. इत्यार्षे श्रीमद्रामायणे वाल्मीकीय आदिकाव्ये अरण्यकाण्डे दशमस्सर्गः।। Thus ends the tenth sarga of Aranyakanda of the holy Ramayana the first epic composed by the sage Valmiki.