Sanskrit Original

अथ हास्यो नाम हासस्थायिभावात्मकः । स च विकृतपरवेषालङ्कारधार्ष्ट्यलौल्यकुहकासत्प्रलापव्यङ्गदर्शन- दोषोदाहरणादिभिर्विभावैरुत्पद्यते । तस्योष्ठनासाकपोलस्पन्दन- दृष्टिव्याकोशाकुञ्चनस्वेदास्यरागपार्श्वग्रहणादिभिरनुभावैरभिनयः प्रयोक्तव्यः । व्यभिचारिणश्चास्यावहित्थालस्यतन्द्रानिद्रास्वप्नप्रबोधासूयादयः । द्विविधश्चायमात्मस्थः परस्थश्च । यदा स्वयं हसति तदाऽत्मस्थः । यदा तु परं हासयति तदा परस्थः । अत्रानुवंश्ये आर्ये भवतः । विपरितालङ्कारैर्विकृताचराभिधानवेषैश्च । विकृतैरर्थविशेषैर्हसतीति रसः स्मृतो हास्यः

atha hAsyo nAma hAsasthAyibhAvAtmakaH | sa cha vikR^itaparaveShAla~NkAradhArShTyalaulyakuhakAsatpralApavya~Ngadarshana\- doShodAharaNAdibhirvibhAvairutpadyate | tasyoShThanAsAkapolaspandana\- dR^iShTivyAkoshAku~nchanasvedAsyarAgapArshvagrahaNAdibhiranubhAvairabhinayaH prayoktavyaH | vyabhichAriNashchAsyAvahitthAlasyatandrAnidrAsvapnaprabodhAsUyAdayaH | dvividhashchAyamAtmasthaH parasthashcha | yadA svayaM hasati tadA.atmasthaH | yadA tu paraM hAsayati tadA parasthaH | atrAnuvaMshye Arye bhavataH | viparitAla~NkArairvikR^itAcharAbhidhAnaveShaishcha | vikR^itairarthavisheShairhasatIti rasaH smR^ito hAsyaH