राघवेणाभयेदत्तेसन्नतोरावणानुजः । विभीषणोमहाप्राज्ञोभूमिंसमवलोकयन् ।।

rāghavēṇābhayēdattēsannatōrāvaṇānujaḥ . vibhīṣaṇōmahāprājñōbhūmiṅsamavalōkayan ।।

खात्पपातावनींहृष्टोभक्तेरनुचरैस्सह । सतरामस्यपरमात्मानिपपातविभीषणः ।।

khātpapātāvanīṅhṛṣṭōbhaktēranucaraissaha . satarāmasyaparamātmānipapātavibhīṣaṇaḥ ।।

पादयोश्शरणान्वेषीचतुर्भिस्सहराक्षसैः । अब्रवीच्चतदावाक्यंरामंप्रतिविभीषणः ।।

pādayōśśaraṇānvēṣīcaturbhissaharākṣasaiḥ . abravīccatadāvākyaṅrāmaṅprativibhīṣaṇaḥ ।।

अनुजोरावणस्याहंतेनचाप्यवमानितः । भवन्तंसर्वभूतानांशरण्यंशरणागतः ।।

anujōrāvaṇasyāhaṅtēnacāpyavamānitaḥ . bhavantaṅsarvabhūtānāṅśaraṇyaṅśaraṇāgataḥ ।।

परित्यक्तामयालङ्कमित्राणिचधनानिच । भवद्गतंहिमेराज्यंजीवितंचसुखानिच ।।

parityaktāmayālaṅkamitrāṇicadhanānica . bhavadgataṅhimērājyaṅjīvitaṅcasukhānica ।।

तथ्यतद्वचनंश्रुत्वारामोवचनमब्रवीत् ।।

tathyatadvacanaṅśrutvārāmōvacanamabravīt ।।

।। वचसासान्त्वयित्वैनंलोचनाभ्यांपिबन्निव । आख्याहिममतत्त्वेनराक्षसानांबलाबलम् ।।

।। vacasāsāntvayitvainaṅlōcanābhyāṅpibanniva . ākhyāhimamatattvēnarākṣasānāṅbalābalam ।।

एवमुक्तंतदारक्षोरामेणाक्लिष्टकर्मणा । रावणस्यबलंसर्वमाख्यातुमुपचक्रमे ।।

ēvamuktaṅtadārakṣōrāmēṇākliṣṭakarmaṇā . rāvaṇasyabalaṅsarvamākhyātumupacakramē ।।

अवध्यस्सर्वभूतानांगन्धर्वोरगरक्षसाम् । राजपुत्रदशग्रीवोवरदानात्स्वयंभुवः ।।

avadhyassarvabhūtānāṅgandharvōragarakṣasām . rājaputradaśagrīvōvaradānātsvayaṅbhuvaḥ ।।

रावणानन्तरोभ्राताममज्येष्ठश्चवीर्यवान् । कुम्भकर्णोमहातेजाश्शक्रप्रतिबलोयुधि ।।

rāvaṇānantarōbhrātāmamajyēṣṭhaścavīryavān . kumbhakarṇōmahātējāśśakrapratibalōyudhi ।।

रामसेनापतिस्तस्यप्रहास्तोयदिवाश्रुतः । कैलासेयेनसङ्ग्रामेमणिभद्रःपराजितः ।।

rāmasēnāpatistasyaprahāstōyadivāśrutaḥ . kailāsēyēnasaṅgrāmēmaṇibhadraḥparājitaḥ ।।

बद्धगोधाङ्गुळित्रश्चअवध्यकवचोयुधि । धनुरादाययस्तिष्टन्नदृश्योभवतीन्द्रजित् ।।

baddhagōdhāṅguḷitraścaavadhyakavacōyudhi . dhanurādāyayastiṣṭannadṛśyōbhavatīndrajit ।।

सङ्ग्रामसमयव्यूहेतर्पयित्वाहुताशनम् । अन्तर्धानगतश्शत्रूनिन्द्रजिद् हन्तिराघव:।।

saṅgrāmasamayavyūhētarpayitvāhutāśanam . antardhānagataśśatrūnindrajid hantirāghava:।।

महोदरमहापार्श्वौराक्षसश्चाप्यकम्पनः । अनीकस्थास्तुतस्यैतेलोकपालसमायुधि ।।

mahōdaramahāpārśvaurākṣasaścāpyakampanaḥ . anīkasthāstutasyaitēlōkapālasamāyudhi ।।

दशकोटिसहस्राणिरक्षसांकामरूपिणाम् । मांसशोणितभक्ष्याणांलङ्कापुरनिवासिनाम् ।।

daśakōṭisahasrāṇirakṣasāṅkāmarūpiṇām . māṅsaśōṇitabhakṣyāṇāṅlaṅkāpuranivāsinām ।।

सतैस्तुसहितोराजालोकपालानयोधयत् । सहदेवैस्तुतेभग्नारावणेनमहात्मना ।।

sataistusahitōrājālōkapālānayōdhayat . sahadēvaistutēbhagnārāvaṇēnamahātmanā ।।

विभीषणवच: श्रुत्वारामोदृढपराक्रमः । अन्वीक्ष्यमनसासर्वमिदंवचनमब्रवीत् ।।

vibhīṣaṇavaca: śrutvārāmōdṛḍhaparākramaḥ . anvīkṣyamanasāsarvamidaṅvacanamabravīt ।।

यानिकर्मापदानानिरावणस्यविभीषण: । अख्यातानिचतत्त्वेनह्यवगच्छामितान्यहम् ।।

yānikarmāpadānānirāvaṇasyavibhīṣaṇa: . akhyātānicatattvēnahyavagacchāmitānyaham ।।

अहंहत्वादशग्रीवंसप्रहस्तंसबान्धवम् । राजानंत्वांकरिष्यामिसत्यमेतद्ब्रवीमिते ।।

ahaṅhatvādaśagrīvaṅsaprahastaṅsabāndhavam . rājānaṅtvāṅkariṣyāmisatyamētadbravīmitē ।।

रसातलंवाप्रविशेत्पाताळंवापिरावणः । पितामहासकाशंवानमेजीवन्विमोक्ष्यते ।।

rasātalaṅvāpraviśētpātāḷaṅvāpirāvaṇaḥ . pitāmahāsakāśaṅvānamējīvanvimōkṣyatē ।।

अहत्वारावणंसङ् ख्येसपुत्रजनबान्धवम् । अयोध्यांनप्रवेक्ष्यामित्रिभिस्तैर्भ्रातृभिश्शपे ।।

ahatvārāvaṇaṅsaṅ khyēsaputrajanabāndhavam . ayōdhyāṅnapravēkṣyāmitribhistairbhrātṛbhiśśapē ।।

श्रुत्वातुवचनंतस्यरामस्याक्लिष्टकर्मणः । शिरसावन्द्यधर्मात्मावक्तुमेवोपचक्रमे ।।

śrutvātuvacanaṅtasyarāmasyākliṣṭakarmaṇaḥ . śirasāvandyadharmātmāvaktumēvōpacakramē ।।

राक्षसानांवधेसाह्यंलङ्कायाश्चप्रधर्षणे । करिष्यामियथाप्राणंप्रवेक्ष्यामिचवाहिनीम् ।।

rākṣasānāṅvadhēsāhyaṅlaṅkāyāścapradharṣaṇē . kariṣyāmiyathāprāṇaṅpravēkṣyāmicavāhinīm ।।

इतिब्रुवाणांरामस्तुपरिष्वज्यविभीषणम् । अब्रवील्लक्ष्मणंप्रीतस्समुद्राज्जलमानय ।।

itibruvāṇāṅrāmastupariṣvajyavibhīṣaṇam . abravīllakṣmaṇaṅprītassamudrājjalamānaya ।।

तेनचेमंमहाप्राज्ञमभिषिञ्चविभीषणम् । राजानंरक्षसांक्षिप्रंप्रसन्नेमयिमानद ।।

tēnacēmaṅmahāprājñamabhiṣiñcavibhīṣaṇam . rājānaṅrakṣasāṅkṣipraṅprasannēmayimānada ।।

एवमुक्तस्तुसौमित्रिरभ्यषिञ्चद्विभीषणम् । मध्येवानरमुख्यानांराजानंरामशासनात् ।।

ēvamuktastusaumitrirabhyaṣiñcadvibhīṣaṇam . madhyēvānaramukhyānāṅrājānaṅrāmaśāsanāt ।।

तंप्रसादंतुरामस्यदृष्टवासद्यःप्लवङ्गमाः । प्रचुक्रुशुर्महात्मानंसाधुसाध्वितिचाब्रुवन् ।।

taṅprasādaṅturāmasyadṛṣṭavāsadyaḥplavaṅgamāḥ . pracukruśurmahātmānaṅsādhusādhviticābruvan ।।

अथाब्रवीद् हनूमांश्चसुग्रीवश्चविभीषणम् । कथंसागरमक्षोभ्यंतरामवरुणालयम् ।।

athābravīd hanūmāṅścasugrīvaścavibhīṣaṇam . kathaṅsāgaramakṣōbhyaṅtarāmavaruṇālayam ।।

उपायंनाधिगच्छामोयथानदनदीपतिम् । तरामतरसासर्वेससैन्यावरुणालयम् ।।

upāyaṅnādhigacchāmōyathānadanadīpatim . tarāmatarasāsarvēsasainyāvaruṇālayam ।।

एवमुक्तस्तुधर्मज्ञःप्रत्युवाचविभीषणः । समुद्रंराघवोराजाशरणंगन्तुमर्हति ।।

ēvamuktastudharmajñaḥpratyuvācavibhīṣaṇaḥ . samudraṅrāghavōrājāśaraṇaṅgantumarhati ।।

खानितस्सगरेणायमप्रमेयोमहोदधिः । कर्तुमर्हतिरामस्यज्ञाते: कार्यंमहामतिः ।।

khānitassagarēṇāyamapramēyōmahōdadhiḥ . kartumarhatirāmasyajñātē: kāryaṅmahāmatiḥ ।।

एवंविभीषणेनोक्तोराक्षसेनविपश्चिता । अजगामाथसुग्रीवोयत्ररामस्सलक्ष्मणः ।।

ēvaṅvibhīṣaṇēnōktōrākṣasēnavipaścitā . ajagāmāthasugrīvōyatrarāmassalakṣmaṇaḥ ।।

ततश्चाख्यातुमारेभेविभीषणवचश्शुभम् । सुग्रीवोविपुलग्रीवोस्सागरस्योपवेशनम् ।।

tataścākhyātumārēbhēvibhīṣaṇavacaśśubham . sugrīvōvipulagrīvōssāgarasyōpavēśanam ।।

प्रकृत्याधर्मशीलस्यराघवस्याप्यरोचत ।।

prakṛtyādharmaśīlasyarāghavasyāpyarōcata ।।

।। सलक्ष्मणंमहातेजास्सुग्रीवंचहरीश्वरम् । सत्क्रियार्थंक्रियादक्षंस्मितपूर्वमुवाचह ।।

।। salakṣmaṇaṅmahātējāssugrīvaṅcaharīśvaram . satkriyārthaṅkriyādakṣaṅsmitapūrvamuvācaha ।।

विभीषणस्यमन्त्रोऽयंममलक्ष्मण रोचते । सुग्रीवःपण्डितोनित्यंभवान्मन्त्रविचक्षणः ।।

vibhīṣaṇasyamantrō.yaṅmamalakṣmaṇa rōcatē . sugrīvaḥpaṇḍitōnityaṅbhavānmantravicakṣaṇaḥ ।।

एवमुक्तौततोवीरावुभौसुग्रीवलक्ष्मणौ । समुदाचारसंयुक्तमिदंवचनमूचतुः ।।

ēvamuktautatōvīrāvubhausugrīvalakṣmaṇau . samudācārasaṅyuktamidaṅvacanamūcatuḥ ।।

किमर्थनौनरव्याघ्र: नरोचिष्यतिराघव: । विभीषणेनयच्चोक्तमस्मिन् कालेसुखावहम् ।।

kimarthanaunaravyāghra: narōciṣyatirāghava: . vibhīṣaṇēnayaccōktamasmin kālēsukhāvaham ।।

अबध्वासागरेसेतुंघोरेऽस्मिन्वरुणालये । लङ्कानासादितुंशक्यासेन्द्रैरपिसुरासुरैः ।।

abadhvāsāgarēsētuṅghōrē.sminvaruṇālayē . laṅkānāsādituṅśakyāsēndrairapisurāsuraiḥ ।।

विभीषणस्यशूरस्ययथार्थंक्रियतांवचः ।।

vibhīṣaṇasyaśūrasyayathārthaṅkriyatāṅvacaḥ ।।

।। अलंकालात्ययंकृत्वासागरोऽयंनियुज्यताम् । यथासैन्येनगच्छामपुरींरावणपालिताम् ।।

।। alaṅkālātyayaṅkṛtvāsāgarō.yaṅniyujyatām . yathāsainyēnagacchāmapurīṅrāvaṇapālitām ।।

एवमुक्तःकुशास्तीर्नोतीरेनदनदीपतेः । संविवेशतदारामोवेद्यामिवहुताशनः ।।

ēvamuktaḥkuśāstīrnōtīrēnadanadīpatēḥ . saṅvivēśatadārāmōvēdyāmivahutāśanaḥ ।।