अथरामःप्रसन्नात्माशृत्वावायुसुतस्यह । प्रत्यभाषतदुर्धषश्रुतवानात्मनिस्थितम् ।।

atharāmaḥprasannātmāśṛtvāvāyusutasyaha . pratyabhāṣatadurdhaṣaśrutavānātmanisthitam ।।

ममापितुविवक्षाऽस्तिकाचित्प्रतिविभीषणम् । श्रोतुमिच्छामितत्सर्वंभवद्भिश्श्रेयसिस्थितैः ।।

mamāpituvivakṣā.stikācitprativibhīṣaṇam . śrōtumicchāmitatsarvaṅbhavadbhiśśrēyasisthitaiḥ ।।

मित्रभावेनसम्प्राप्तंनत्यजेयंकथञ्चन । दोषोयद्यपितस्यस्यात्सतामेतदगर्हितम् ।।

mitrabhāvēnasamprāptaṅnatyajēyaṅkathañcana . dōṣōyadyapitasyasyātsatāmētadagarhitam ।।

सुग्रीस्त्वथतद्वाक्यमाभाष्यचविमृश्यच । ततश्शुभतरंवाक्यमुवाचहरिपुङ्गवः ।।

sugrīstvathatadvākyamābhāṣyacavimṛśyaca . tataśśubhataraṅvākyamuvācaharipuṅgavaḥ ।।

सुदुष्टोवाप्यदुष्टोवाकिमेषरजनीचरः । ईदृशंव्यसनंप्राप्तंभ्रातरंयःपरित्यजेत् ।।

suduṣṭōvāpyaduṣṭōvākimēṣarajanīcaraḥ . īdṛśaṅvyasanaṅprāptaṅbhrātaraṅyaḥparityajēt ।।

वानराधिपतेर्वाक्यंश्रुत्वासर्वानुदीक्ष्यच ।।

vānarādhipatērvākyaṅśrutvāsarvānudīkṣyaca ।।

।। ईषदुत्स्मयमानस्तुलक्ष्मणंपुण्यलक्षणम् । इतिहोवाचकाकुत्स्थोवाक्यंसत्यपराक्रमः ।।

।। īṣadutsmayamānastulakṣmaṇaṅpuṇyalakṣaṇam . itihōvācakākutsthōvākyaṅsatyaparākramaḥ ।।

अनधीत्यचशास्त्राणिवृद्धाननुपसेव्यच । नशक्यमीदृशंवक्तुंयदुवाचहरीश्वरः ।।

anadhītyacaśāstrāṇivṛddhānanupasēvyaca . naśakyamīdṛśaṅvaktuṅyaduvācaharīśvaraḥ ।।

अस्तिसूक्ष्मतरंकिंचिद्यदत्रप्रतिभातिमे । प्रत्यक्षंलौकिकंचापिविद्यतेसर्वराजसु ।।

astisūkṣmataraṅkiṅcidyadatrapratibhātimē . pratyakṣaṅlaukikaṅcāpividyatēsarvarājasu ।।

अमित्रास्तत्कुलीनाश्चप्रातिदेश्याश्चकीर्तिताः । व्यसनेषुप्रहर्तारस्तस्मादयमिहागतः ।।

amitrāstatkulīnāścaprātidēśyāścakīrtitāḥ . vyasanēṣuprahartārastasmādayamihāgataḥ ।।

अपापास्तत्कुलीनाश्चमानयन्तिस्वकान्हितान् । एषप्रायोनरेन्द्राणांशङ्कनीयस्तुशोभनः ।।

apāpāstatkulīnāścamānayantisvakānhitān . ēṣaprāyōnarēndrāṇāṅśaṅkanīyastuśōbhanaḥ ।।

यस्तुदोषस्त्वयाप्रोक्तोह्यादानेऽरिबलस्यच । तत्रतेकीर्तयिष्यामियथाशास्त्रमिदंशृणु ।।

yastudōṣastvayāprōktōhyādānē.ribalasyaca . tatratēkīrtayiṣyāmiyathāśāstramidaṅśṛṇu ।।

नवयंतत्कुलीनाश्चराज्यकाङ् क्षीचराक्षसः । पण्डिताहिभविष्यन्तितस्माद्ग्राह्योविभीषणः ।।

navayaṅtatkulīnāścarājyakāṅ kṣīcarākṣasaḥ . paṇḍitāhibhaviṣyantitasmādgrāhyōvibhīṣaṇaḥ ।।

अव्यग्राश्चप्रहृष्टाश्चनभविष्यन्तिसङ्गता । प्रणादश्चमहानेषततोऽस्यभयमागतम् ।।

avyagrāścaprahṛṣṭāścanabhaviṣyantisaṅgatā . praṇādaścamahānēṣatatō.syabhayamāgatam ।।

नसर्वेभ्रातरस्तातभवन्तिभरतोपमाः । मद्विथावापितुःपुत्रास्सुहृदोनाभवद्विथाः ।।

nasarvēbhrātarastātabhavantibharatōpamāḥ . madvithāvāpituḥputrāssuhṛdōnābhavadvithāḥ ।।

एवमुक्तस्तुरामेणसुग्रीवस्सहलक्ष्मणः । उत्थायेदंमहाप्राज्ञःप्रणतोवाक्यमब्रवीत् ।।

ēvamuktasturāmēṇasugrīvassahalakṣmaṇaḥ . utthāyēdaṅmahāprājñaḥpraṇatōvākyamabravīt ।।

रावणेनप्रणिहितंतमवेहिविभीषणम् । तस्याहंनिग्रहंमन्येक्षमंक्षमवतांवर ।।

rāvaṇēnapraṇihitaṅtamavēhivibhīṣaṇam . tasyāhaṅnigrahaṅmanyēkṣamaṅkṣamavatāṅvara ।।

राक्षसोजिह्मयाबुध्यासन्दिष्टोऽयमिहागतः । प्रहर्तुंत्वयिविश्वस्तेप्रच्छन्नोमयिवानघ ।।

rākṣasōjihmayābudhyāsandiṣṭō.yamihāgataḥ . prahartuṅtvayiviśvastēpracchannōmayivānagha ।।

।। लक्ष्मणेवामहाबाहो सवध्यस्सचिवैस्सहा । रावणस्यनृशंसस्यभ्राताह्येषविभीषणः ।। एवमुक्त्वारघुश्रेष्ठंसुग्रीवोवाहिनीपतिः । वाक्यज्ञोवाक्यकुशलंततोमौनमुपागमत् ।।

।। lakṣmaṇēvāmahābāhō savadhyassacivaissahā . rāvaṇasyanṛśaṅsasyabhrātāhyēṣavibhīṣaṇaḥ ।। ēvamuktvāraghuśrēṣṭhaṅsugrīvōvāhinīpatiḥ . vākyajñōvākyakuśalaṅtatōmaunamupāgamat ।।

सुग्रीवस्यतुतद्वाक्यंरामश्रुत्वाविमृश्यच । ततश्शुभतरंवाक्यमुवाचहरिपुङ्गवम् ।।

sugrīvasyatutadvākyaṅrāmaśrutvāvimṛśyaca . tataśśubhataraṅvākyamuvācaharipuṅgavam ।।

सुदुष्टोवाप्यदुष्टोवाकिमेषरजनीचरः । सूक्ष्ममप्यहितंकर्तुंममाशक्तःकथञ्चन ।।

suduṣṭōvāpyaduṣṭōvākimēṣarajanīcaraḥ . sūkṣmamapyahitaṅkartuṅmamāśaktaḥkathañcana ।।

पिशाचानदानवान् यक्ष I नपृथिव्यांचैवराक्षसान् । अङ्गुल्यग्रेणतान् हन्यामिच्छन् हरिगणेश्वर ।।

piśācānadānavān yakṣa I napṛthivyāṅcaivarākṣasān . aṅgulyagrēṇatān hanyāmicchan harigaṇēśvara ।।

श्रूयतेहिकपोतेनशत्रुश्शरणमागतः । अर्चितश्चयथान्यायंस्वैश्चमांसैर्निमन्त्रितः ।।

śrūyatēhikapōtēnaśatruśśaraṇamāgataḥ . arcitaścayathānyāyaṅsvaiścamāṅsairnimantritaḥ ।।

सहितंप्रतिजग्राहभार्याहर्तारमागतः । कपोतोवानरश्रेष्ठ: किंपुनर्मद्विधोजनः ।।

sahitaṅpratijagrāhabhāryāhartāramāgataḥ . kapōtōvānaraśrēṣṭha: kiṅpunarmadvidhōjanaḥ ।।

ऋषेःकण्वस्यपुत्रेणकण्डुनापरमर्षिणा । शृणुगाथांपुरागीतांधर्मिष्ठासत्यवादिना ।।

ṛṣēḥkaṇvasyaputrēṇakaṇḍunāparamarṣiṇā . śṛṇugāthāṅpurāgītāṅdharmiṣṭhāsatyavādinā ।।

बद्धाञ्जलिपुटंदीनंयाचन्तंशरणागतम् । नहन्यदानृशंस्यार्थमपिशत्रुंपरन्तप ।।

baddhāñjalipuṭaṅdīnaṅyācantaṅśaraṇāgatam . nahanyadānṛśaṅsyārthamapiśatruṅparantapa ।।

आर्तोवायदिवादृप्तःपरेषांशरणांगतः । अरिःप्राणान्परित्यज्यरक्षितव्यःकृतात्मना ।।

ārtōvāyadivādṛptaḥparēṣāṅśaraṇāṅgataḥ . ariḥprāṇānparityajyarakṣitavyaḥkṛtātmanā ।।

सचेद्भयाद्वामोहाद्वाकामाद्वापिनरक्षति । स्वयाशक्त्यायथासत्त्वंतत्पापंलोकगर्हितम् ।।

sacēdbhayādvāmōhādvākāmādvāpinarakṣati . svayāśaktyāyathāsattvaṅtatpāpaṅlōkagarhitam ।।

विनष्टःपश्यतस्तस्यारक्षिणश्शरणागतः । आदायसुकृतंतस्यसर्वंगच्छेदरक्षित:।।

vinaṣṭaḥpaśyatastasyārakṣiṇaśśaraṇāgataḥ . ādāyasukṛtaṅtasyasarvaṅgacchēdarakṣita:।।

एवंदोषोमहानत्रप्रपन्नानामरक्षणे । अस्वर्ग्यंचायशस्यंचबलवीर्यविनाशनम् ।।

ēvaṅdōṣōmahānatraprapannānāmarakṣaṇē . asvargyaṅcāyaśasyaṅcabalavīryavināśanam ।।

करिष्यामियथार्थंतुकण्डोर्वचनमुत्तमम् । धर्मिष्ठंचयशस्यंचस्वर्ग्यंस्यात्तुफलोदये ।।

kariṣyāmiyathārthaṅtukaṇḍōrvacanamuttamam . dharmiṣṭhaṅcayaśasyaṅcasvargyaṅsyāttuphalōdayē ।।

सकृदेवप्रपन्नायतवास्मीतिचयाचते । अभयंसर्वभूतेभ्योददाम्येतद्व्रतंमम ।।

sakṛdēvaprapannāyatavāsmīticayācatē . abhayaṅsarvabhūtēbhyōdadāmyētadvrataṅmama ।।

अनयैनंहरिश्रेष्ठ: दत्तमस्याभयंमया । विभीषणोवासुग्रीव: यदिवारावणस्स्वयम् ।।

anayainaṅhariśrēṣṭha: dattamasyābhayaṅmayā . vibhīṣaṇōvāsugrīva: yadivārāvaṇassvayam ।।

रामस्यतुवच्शुत्वासुग्रीवःप्लवगेश्वरः । प्रत्यभाषतकाकुत्स्थंसौहार्देनप्रचोदितः ।।

rāmasyatuvacśutvāsugrīvaḥplavagēśvaraḥ . pratyabhāṣatakākutsthaṅsauhārdēnapracōditaḥ ।।

किमत्रचित्रंधर्मज्ञ: लोकनाथ: सुखावहा: । यत्त्वमार्यंप्रभाषेथास्सत्त्ववान् सत्पथेस्थितः ।।

kimatracitraṅdharmajña: lōkanātha: sukhāvahā: . yattvamāryaṅprabhāṣēthāssattvavān satpathēsthitaḥ ।।

ममचाप्यन्तरात्मायंशुद्धंवेत्तिविभीषणम् । अनुमानाच्चभावाच्चसर्वतस्सुपरीक्षितः ।।

mamacāpyantarātmāyaṅśuddhaṅvēttivibhīṣaṇam . anumānāccabhāvāccasarvatassuparīkṣitaḥ ।।

तस्मात् क्षिप्रंसहास्माभिस्तुल्योभवतराघव: । विभीषणोमहाप्राज्ञस्सखित्वंचाभ्युपैतुनः ।।

tasmāt kṣipraṅsahāsmābhistulyōbhavatarāghava: . vibhīṣaṇōmahāprājñassakhitvaṅcābhyupaitunaḥ ।।

ततस्तुसुग्रीववचोनिशम्यतद्दरीश्वरेणाभिहितंनरेश्वरः । विभीषणेनाशुजगामसङ्गमंपतत्त्रिराजेनयथापुरन्दरः ।।

tatastusugrīvavacōniśamyataddarīśvarēṇābhihitaṅnarēśvaraḥ . vibhīṣaṇēnāśujagāmasaṅgamaṅpatattrirājēnayathāpurandaraḥ ।।