स दृष्ट्वा लक्ष्मणं दीनं शून्ये दशरथात्मजः। पर्यपृच्छत धर्मात्मा वैदेहीमागतं विना।।

sa dṛṣṭvā lakṣmaṇaṅ dīnaṅ śūnyē daśarathātmajaḥ. paryapṛcchata dharmātmā vaidēhīmāgataṅ vinā৷৷

प्रस्थितं दण्डकारण्यं या मामनुजगाम ह। क्व सा लक्ष्मण वैदेही यां हित्वा त्वमिहागतः।।

prasthitaṅ daṇḍakāraṇyaṅ yā māmanujagāma ha. kva sā lakṣmaṇa vaidēhī yāṅ hitvā tvamihāgataḥ৷৷

राज्यभ्रष्टस्य दीनस्य दण्डकान्परिधावतः। क्व सा दुःखसहाया मे वैदेही तनुमध्यमा।।

rājyabhraṣṭasya dīnasya daṇḍakānparidhāvataḥ. kva sā duḥkhasahāyā mē vaidēhī tanumadhyamā৷৷

यां विना नोत्सहे वीर मुहूर्तमपि जीवितुम्। क्व सा प्राणसहाया मे सीता सुरसुतोपमा।।

yāṅ vinā nōtsahē vīra muhūrtamapi jīvitum. kva sā prāṇasahāyā mē sītā surasutōpamā৷৷

पतित्वममराणां वा पृथिव्याश्चापि लक्ष्मण। तां विना तपनीयाभां नेच्छेयं जनकात्मजाम्।।

patitvamamarāṇāṅ vā pṛthivyāścāpi lakṣmaṇa. tāṅ vinā tapanīyābhāṅ nēcchēyaṅ janakātmajām৷৷

कच्चिज्जीवति वैदेहि प्राणैः प्रियतरा मम। कच्चित्प्रव्राजनं सौम्य न मे मिथ्या भविष्यति।।

kaccijjīvati vaidēhi prāṇaiḥ priyatarā mama. kaccitpravrājanaṅ saumya na mē mithyā bhaviṣyati৷৷

सीतानिमित्तं सौमित्रे मृते मयि गते त्वयि। कच्चित्सकामा सुखिता कैकेयी सा भविष्यति।।

sītānimittaṅ saumitrē mṛtē mayi gatē tvayi. kaccitsakāmā sukhitā kaikēyī sā bhaviṣyati৷৷

सपुत्रराज्यां सिद्धार्थां मृतपुत्रा तपस्विनी। उपस्थास्यतिकौसल्या कच्चित्सौम्य न केकयीम्।।

saputrarājyāṅ siddhārthāṅ mṛtaputrā tapasvinī. upasthāsyatikausalyā kaccitsaumya na kēkayīm৷৷

यदि जीवति वैदेही गमिष्याम्याश्रमं पुनः। सुवृत्ता यदि वृत्ता प्राणांस्त्यक्ष्यामि लक्ष्मण।।

yadi jīvati vaidēhī gamiṣyāmyāśramaṅ punaḥ. suvṛttā yadi vṛttā prāṇāṅstyakṣyāmi lakṣmaṇa৷৷

यदि मामाश्रमगतं वैदेही नाभिभाषते। पुनः प्रहसिता सीता विनशिष्यामि लक्ष्मण।।

yadi māmāśramagataṅ vaidēhī nābhibhāṣatē. punaḥ prahasitā sītā vinaśiṣyāmi lakṣmaṇa৷৷

ब्रूहि लक्ष्मण वैदेही यदि जीवति वा न वा। त्वयि प्रमत्ते रक्षोभिर्भक्षिता वा तपस्विनी।।

brūhi lakṣmaṇa vaidēhī yadi jīvati vā na vā. tvayi pramattē rakṣōbhirbhakṣitā vā tapasvinī৷৷

सुकुमारी च बाला च नित्यं चादुःखदर्शिनी। मद्वियोगेन वैदेही व्यक्तं शोचति दुर्मनाः।।

sukumārī ca bālā ca nityaṅ cāduḥkhadarśinī. madviyōgēna vaidēhī vyaktaṅ śōcati durmanāḥ৷৷

सर्वदा रक्षसा तेन जिह्मेन सुदुरात्मना। वदता लक्ष्मणेत्युच्चैस्तवापि जनितं भयम्।।

sarvadā rakṣasā tēna jihmēna sudurātmanā. vadatā lakṣmaṇētyuccaistavāpi janitaṅ bhayam৷৷

श्रुतस्तु शङ्के वैदेह्या स स्वरस्सदृशो मम। त्रस्तया प्रेषितस्त्वं च द्रष्टुं मां शीघ्रमागतः।।

śrutastu śaṅkē vaidēhyā sa svarassadṛśō mama. trastayā prēṣitastvaṅ ca draṣṭuṅ māṅ śīghramāgataḥ৷৷

सर्वथा तु कृतं कष्टं सीतामुत्सृजता वने। प्रतिकर्तुं नृशंसानां रक्षसां दत्तमन्तरं।।

sarvathā tu kṛtaṅ kaṣṭaṅ sītāmutsṛjatā vanē. pratikartuṅ nṛśaṅsānāṅ rakṣasāṅ dattamantaraṅ৷৷

दुःखिताः खरघातेन राक्षसाः पिशिताशनाः। तैस्सीता निहता घोरैर्भविष्यति न संशयः।

duḥkhitāḥ kharaghātēna rākṣasāḥ piśitāśanāḥ. taissītā nihatā ghōrairbhaviṣyati na saṅśayaḥ.

अहोऽस्मिन् व्यसने मग्नस्सर्वथा शत्रुसूदन। किं न्विदानीं करिष्यामि शङ्के प्राप्तव्यमीदृशम्।।

ahō.smin vyasanē magnassarvathā śatrusūdana. kiṅ nvidānīṅ kariṣyāmi śaṅkē prāptavyamīdṛśam৷৷

इति सीतां वरारोहां चिन्तयन्नेव राघवः। आजगाम जनस्थानं त्वरया सह लक्ष्मणः।।

iti sītāṅ varārōhāṅ cintayannēva rāghavaḥ. ājagāma janasthānaṅ tvarayā saha lakṣmaṇaḥ৷৷

विगर्हमाणोऽनुजमार्तरूपं क्षुधा श्रमाच्चैव पिपासया च। विनिश्श्वसन् शुष्कमुखो विवर्णः प्रतिश्रयं प्राप्य समीक्ष्य शून्यम्।।

vigarhamāṇō.nujamārtarūpaṅ kṣudhā śramāccaiva pipāsayā ca. viniśśvasan śuṣkamukhō vivarṇaḥ pratiśrayaṅ prāpya samīkṣya śūnyam৷৷

।। स्वमाश्रमं सम्प्रविगाह्य वीरो विहारदेशाननुसृत्य कांश्चित्। एतत्तदित्येव निवासभूमौ प्रहृष्टरोमा व्यथितो बभूव।।

৷৷ svamāśramaṅ sampravigāhya vīrō vihāradēśānanusṛtya kāṅścit. ētattadityēva nivāsabhūmau prahṛṣṭarōmā vyathitō babhūva৷৷