तं मन्मथशरैर्विद्धमं कामवेगवशानुगम्। उवाच पृथिवीपालं कैकेयी दारुणं वचः।।

taṅ manmathaśarairviddhamaṅ kāmavēgavaśānugam. uvāca pṛthivīpālaṅ kaikēyī dāruṇaṅ vacaḥ৷৷

नास्मि विप्रकृतादेव केनचिन्नावमानिता। अभिप्रायस्तु मे कश्चित्तमिच्छामि त्वया कृतम्।।

nāsmi viprakṛtādēva kēnacinnāvamānitā. abhiprāyastu mē kaścittamicchāmi tvayā kṛtam৷৷

प्रतिज्ञां प्रतिजानीष्व यदि त्वं कर्तुमिच्छसि। अथ तद्व्याहरिष्यामि यदभिप्रार्थितं मया।।

pratijñāṅ pratijānīṣva yadi tvaṅ kartumicchasi. atha tadvyāhariṣyāmi yadabhiprārthitaṅ mayā৷৷

तामुवाच महातेजाः कैकेयीमीषदुत्स्मितः। कामी हस्तेन संगृह्य मूर्धजेषु शुचिस्मिताम्।।

tāmuvāca mahātējāḥ kaikēyīmīṣadutsmitaḥ. kāmī hastēna saṅgṛhya mūrdhajēṣu śucismitām৷৷

आवलिप्ते न जानासि त्वत्तः प्रियतरो मम। मनुजो मनुजव्याघ्राद्रामादन्यो न विद्यते।।

āvaliptē na jānāsi tvattaḥ priyatarō mama. manujō manujavyāghrādrāmādanyō na vidyatē৷৷

तेनाजय्येन मुख्येन राघवेण महात्मना। शपे ते जीवनार्हेण ब्रूहि यन्मनसेच्छासि।।

tēnājayyēna mukhyēna rāghavēṇa mahātmanā. śapē tē jīvanārhēṇa brūhi yanmanasēcchāsi৷৷

यं मुहूर्तमपश्यंस्तु न जीवेयमहं ध्रुवम्। तेन रामेण कैकेयि शपे ते वचनक्रियाम्।।

yaṅ muhūrtamapaśyaṅstu na jīvēyamahaṅ dhruvam. tēna rāmēṇa kaikēyi! śapē tē vacanakriyām৷৷

आत्मना वात्मजैश्चान्यैर्वृणेयं मनुजर्षभम्। तेन रामेण कैकेयि शपे ते वचनक्रियाम्।।

ātmanā vātmajaiścānyairvṛṇēyaṅ manujarṣabham. tēna rāmēṇa kaikēyi! śapē tē vacanakriyām৷৷

भद्रे हृदयमप्येतदनुमृशोद्धरस्व मे। एतत्समीक्ष्य कैकेयि ब्रूहि यत्साधु मन्यसे।।

bhadrē hṛdayamapyētadanumṛśōddharasva mē. ētatsamīkṣya kaikēyi! brūhi yatsādhu manyasē৷৷

बलमात्मनि जानन्ती न मां शङ्कितुमर्हसि। करिष्यामि तव प्रीतिं सुकृतेनापि ते शपे।।

balamātmani jānantī na māṅ śaṅkitumarhasi. kariṣyāmi tava prītiṅ sukṛtēnāpi tē śapē৷৷

सा तदर्थमना देवी तमभिप्रायमागतम्। निर्माध्यस्थ्याच्च हर्षाच्च बभाषे दुर्वचं वचः।।

sā tadarthamanā dēvī tamabhiprāyamāgatam. nirmādhyasthyācca harṣācca babhāṣē durvacaṅ vacaḥ৷৷

तेन वाक्येन संहृष्टा तमभिप्रायमागतम्। व्याजहार महाघोरमभ्यागतमिवान्तकम्।।

tēna vākyēna saṅhṛṣṭā tamabhiprāyamāgatam. vyājahāra mahāghōramabhyāgatamivāntakam৷৷

यथा क्रमे शपसि वरं मम ददासि च। तच्छृण्वन्तु त्रयस्त्रिंशद्देवास्साग्निपुरोगमाः।।

yathā kramēomṇa śapasi varaṅ mama dadāsi ca. tacchṛṇvantu trayastriṅśaddēvāssāgnipurōgamāḥ৷৷

चन्द्रादित्यौ नभश्चैव ग्रहा रात्र्यहनी दिशः। जगच्च पृथिवी चेयं सगन्धर्वा सराक्षसा।।

candrādityau nabhaścaiva grahā rātryahanī diśaḥ. jagacca pṛthivī cēyaṅ sagandharvā sarākṣasā৷৷

।। निशाचराणि भूतानि गृहेषु गृहदेवता। यानि चान्यानि भूतानि जानीयुर्भाषितं तव।।

৷৷ niśācarāṇi bhūtāni gṛhēṣu gṛhadēvatā!. yāni cānyāni bhūtāni jānīyurbhāṣitaṅ tava৷৷

सत्यसन्धो महातेजाः धर्मज्ञः सुसमाहितः। वरं मम ददात्येष तन्मे श्रृण्वन्तु दैवताः।।

satyasandhō mahātējāḥ dharmajñaḥ susamāhitaḥ. varaṅ mama dadātyēṣa tanmē śrṛṇvantu daivatāḥ৷৷

इति देवी महेष्वासं परिगृह्याभिशस्य च। ततः परमुवाचेदं वरदं काममोहितम्।।

iti dēvī mahēṣvāsaṅ parigṛhyābhiśasya ca. tataḥ paramuvācēdaṅ varadaṅ kāmamōhitam৷৷

स्मर राजन् पुरावृत्तं तस्मिन् दैवासुरे रणे। तत्र चाच्यावयच्छत्रुस्तव जीवितमन्तरा।।

smara rājan purāvṛttaṅ tasmin daivāsurē raṇē. tatra cācyāvayacchatrustava jīvitamantarā৷৷

तत्र चापि मया देव यत्त्वं समभिरक्षितः। जाग्रत्या यतमानायास्ततो मे प्राददा वरौ।।

tatra cāpi mayā dēva yattvaṅ samabhirakṣitaḥ. jāgratyā yatamānāyāstatō mē prādadā varau৷৷

तौ तु दत्तौ वरौ देव निक्षेपौ मृगयाम्यहम्। तथैव पृथिवीपाल सकाशे सत्यसङ्गर।।

tau tu dattau varau dēva nikṣēpau mṛgayāmyaham. tathaiva pṛthivīpāla sakāśē satyasaṅgara৷৷

तत् प्रतिश्रुत्य धर्मेण न चेद्दास्यसि मे वरम्। अद्यैव हि प्रहास्यामि जीवितं त्वद्विमानिता।।

tat pratiśrutya dharmēṇa na cēddāsyasi mē varam. adyaiva hi prahāsyāmi jīvitaṅ tvadvimānitā৷৷

वाङ्मात्रेण तदा राजा कैकेय्या स्ववशे कृतः। प्रचस्कन्द विनाशाय पाशं मृग इवात्मनः।।

vāṅmātrēṇa tadā rājā kaikēyyā svavaśē kṛtaḥ. pracaskanda vināśāya pāśaṅ mṛga ivātmanaḥ৷৷

ततः परमुवाचेदं वरदं काममोहितम्। वरौ यौ मे त्वया देव तदा दत्तौ महीपते।।

tataḥ paramuvācēdaṅ varadaṅ kāmamōhitam. varau yau mē tvayā dēva! tadā dattau mahīpatē৷৷

अभिषेकसमारम्भो राघवस्योपकल्पितः।।

abhiṣēkasamārambhō rāghavasyōpakalpitaḥ৷৷

यो द्वितीयो वरो देव दत्तः प्रीतेन मे त्वया।।

yō dvitīyō varō dēva dattaḥ prītēna mē tvayā৷৷

नव प़ञ्च च वर्षाणि दण्डकारण्यमाश्रितः।।

nava pañca ca varṣāṇi daṇḍakāraṇyamāśritaḥ৷৷

भरतो भजतामद्य यौवराज्यमकण्टकम्।।

bharatō bhajatāmadya yauvarājyamakaṇṭakam৷৷

।। एष मे परमः कामो दत्तमेव वरं वृणे। अद्य चैव हि पश्येयं प्रयान्तं राघवं वनम्।।

৷৷ ēṣa mē paramaḥ kāmō dattamēva varaṅ vṛṇē. adya caiva hi paśyēyaṅ prayāntaṅ rāghavaṅ vanam৷৷

स राजराजः भव सत्यसङ्गरः कुलं च शीलं च हि रक्ष जन्म च। परत्रवासे हि वदन्त्यनुत्तमं तपोधनास्सत्यवचो हितं नृणाम्।।

sa rājarājaḥ bhava satyasaṅgaraḥ kulaṅ ca śīlaṅ ca hi rakṣa janma ca. paratravāsē hi vadantyanuttamaṅ tapōdhanāssatyavacō hitaṅ nṛṇām৷৷