[Rama strings the bow and breaks-- Janaka sends counsellors to Ayodhya to bring king Dasaratha]. जनकस्य वचश्श्रुत्वा विश्वामित्रो महामुनि: । धनुर्दर्शय रामाय इति होवाच पार्थिवम्।।

[Rama strings the bow and breaks-- Janaka sends counsellors to Ayodhya to bring king Dasaratha]. janakasya vacaśśrutvā viśvāmitrō mahāmuni: . dhanurdarśaya rāmāya iti hōvāca pārthivam৷৷

ततस्स राजा जनक: सामन्तान्व्यादिदेश ह। धनुरानीयतां दिव्यं गन्धमाल्यविभूषितम्।।

tatassa rājā janaka: sāmantānvyādidēśa ha. dhanurānīyatāṅ divyaṅ gandhamālyavibhūṣitam৷৷

जनकेन समादिष्टा: सचिवा प्राविशन् पुरीम्। तद्धनु: पुरत: कृत्वा निर्जग्मु: पार्थिवाज्ञया।।

janakēna samādiṣṭā: sacivā prāviśan purīm. taddhanu: purata: kṛtvā nirjagmu: pārthivājñayā৷৷

नृणां शतानि पञ्चाशद्व्यायतानां महात्मनाम्। मञ्जूषामष्टचक्रां तां समूहुस्ते कथञ्चन।।

nṛṇāṅ śatāni pañcāśadvyāyatānāṅ mahātmanām. mañjūṣāmaṣṭacakrāṅ tāṅ samūhustē kathañcana৷৷

तामादाय तु मञ्जूषामायसीं यत्र तद्धनु:। सुरोपमं ते जनकमूचुर्नृपतिमन्त्रिण:।।

tāmādāya tu mañjūṣāmāyasīṅ yatra taddhanu:. surōpamaṅ tē janakamūcurnṛpatimantriṇa:৷৷

इदं धनुर्वरं राजन् पूजितं सर्वराजभि:। मिथिलाधिप राजेन्द्र दर्शनीयं यदिच्छसि।।

idaṅ dhanurvaraṅ rājan pūjitaṅ sarvarājabhi:. mithilādhipa! rājēndra! darśanīyaṅ yadicchasi৷৷

तेषां नृपो वच: श्रुत्वा कृताञ्जलिरभाषत। विश्वामित्रं महात्मानं तौ चोभौ रामलक्ष्मणौ।।

tēṣāṅ nṛpō vaca: śrutvā kṛtāñjalirabhāṣata. viśvāmitraṅ mahātmānaṅ tau cōbhau rāmalakṣmaṇau৷৷

इदं धनुर्वरं ब्रह्मन् जनकैरभिपूजितम्। राजभिश्च महावीर्यै: अशक्तै: पूरितुं पुरा।।

idaṅ dhanurvaraṅ brahman janakairabhipūjitam. rājabhiśca mahāvīryai: aśaktai: pūrituṅ purā৷৷

नैतत्सुरगणास्सर्वे नासुरा न च राक्षसा:। गन्धर्वयक्षप्रवरा: सकिन्नरमहोरगा:।।

naitatsuragaṇāssarvē nāsurā na ca rākṣasā:. gandharvayakṣapravarā: sakinnaramahōragā:৷৷

क्व गतिर्मानुषाणां च धनुषोऽस्य प्रपूरणे। आरोपणे समायोगे वेपने तोलनेऽपि वा।।

kva gatirmānuṣāṇāṅ ca dhanuṣō.sya prapūraṇē. ārōpaṇē samāyōgē vēpanē tōlanē.pi vā৷৷

तदेतद्धनुषां श्रेष्ठमानीतं मुनिपुङ्गव। दर्शयैतन्महाभाग अनयो: राजपुत्रयो:।।

tadētaddhanuṣāṅ śrēṣṭhamānītaṅ munipuṅgava!. darśayaitanmahābhāga anayō: rājaputrayō:৷৷

विश्वामित्रस्तु धर्मात्मा श्रुत्वा जनकभाषितम्। वत्स राम धनु: पश्य इति राघवमब्रवीत्।।

viśvāmitrastu dharmātmā śrutvā janakabhāṣitam. vatsa rāma dhanu: paśya iti rāghavamabravīt৷৷

ब्रह्मर्षेर्वचनाद्रामो यत्र तिष्ठति तद्धनु:। मञ्जूषां तामपावृत्य दृष्ट्वा धनुरथाब्रवीत्।।

brahmarṣērvacanādrāmō yatra tiṣṭhati taddhanu:. mañjūṣāṅ tāmapāvṛtya dṛṣṭvā dhanurathābravīt৷৷

इदं धनुर्वरं ब्रह्मन् संस्पृशामीह पाणिना। यत्नवांश्च भविष्यामि तोलने पूरणेऽपि वा।।

idaṅ dhanurvaraṅ brahman saṅspṛśāmīha pāṇinā. yatnavāṅśca bhaviṣyāmi tōlanē pūraṇē.pi vā৷৷

बाढमित्येव तं राजा मुनिश्च समभाषत। लीलया स धनुर्मध्ये जग्राह वचनान्मुने:।।

bāḍhamityēva taṅ rājā muniśca samabhāṣata. līlayā sa dhanurmadhyē jagrāha vacanānmunē:৷৷

पश्यतां नृपसहस्राणां बहूनां रघुनन्दन: । आरोपयत्स धर्मात्मा सलीलमिव तद्धनु:।।

paśyatāṅ nṛpasahasrāṇāṅ bahūnāṅ raghunandana: . ārōpayatsa dharmātmā salīlamiva taddhanu:৷৷

आरोपयित्वा धर्मात्मा पूरयामास तद्धनु:। तद्बभञ्ज धनुर्मध्ये नरश्रेष्ठो महायशा:।।

ārōpayitvā dharmātmā pūrayāmāsa taddhanu:. tadbabhañja dhanurmadhyē naraśrēṣṭhō mahāyaśā:৷৷

तस्य शब्दो महानासीत् निर्घातसमनिस्वन:। भूमिकम्पश्च सुमहान् पर्वतस्येव दीर्यत:।।

tasya śabdō mahānāsīt nirghātasamanisvana:. bhūmikampaśca sumahān parvatasyēva dīryata:৷৷

निपेतुश्च नरा स्सर्वे तेन शब्देन मोहिता:। वर्जयित्वा मुनिवरं राजानं तौ च राघवौ।।

nipētuśca narā ssarvē tēna śabdēna mōhitā:. varjayitvā munivaraṅ rājānaṅ tau ca rāghavau৷৷

प्रत्याश्वस्ते जने तस्मिन्राजा विगतसाध्वस:। उवाच प्राञ्जलिर्वाक्यं वाक्यज्ञो मुनिपुङ्गवम्।।

pratyāśvastē janē tasminrājā vigatasādhvasa:. uvāca prāñjalirvākyaṅ vākyajñō munipuṅgavam৷৷

भगवन् दृष्टवीर्यो मे रामो दशरथात्मज:। अत्यद्भुतमचिन्त्यं च न तर्कितमिदं मया।।

bhagavan dṛṣṭavīryō mē rāmō daśarathātmaja:. atyadbhutamacintyaṅ ca na tarkitamidaṅ mayā৷৷

जनकानां कुले कीर्तिमाहरिष्यति मे सुता। सीता भर्तारमासाद्य रामं दशरथात्मजम्।।

janakānāṅ kulē kīrtimāhariṣyati mē sutā. sītā bhartāramāsādya rāmaṅ daśarathātmajam৷৷

मम सत्या प्रतिज्ञा च वीर्यशुल्केति कौशिक। सीता प्राणैर्बहुमता देया रामाय मे सुता।।

mama satyā pratijñā ca vīryaśulkēti kauśika!. sītā prāṇairbahumatā dēyā rāmāya mē sutā৷৷

भवतोऽनुमते ब्रह्मन् शीघ्रं गच्छन्तु मन्त्रिण:। मम कौशिक भद्रं ते अयोध्यां त्वरिता रथै:।।

bhavatō.numatē brahman śīghraṅ gacchantu mantriṇa:. mama kauśika bhadraṅ tē ayōdhyāṅ tvaritā rathai:৷৷

राजानं प्रश्रितैर्वाक्यैरानयन्तु पुरं मम। प्रदानं वीर्यशुल्काया: कथयन्तु च सर्वश:।।

rājānaṅ praśritairvākyairānayantu puraṅ mama. pradānaṅ vīryaśulkāyā: kathayantu ca sarvaśa:৷৷

मुनिगुप्तौ च काकुत्स्थौ कथयन्तु नृपाय वै। प्रीयमाणं तु राजानमानयन्तु सुशीघ्रगा:।।

muniguptau ca kākutsthau kathayantu nṛpāya vai. prīyamāṇaṅ tu rājānamānayantu suśīghragā:৷৷

कौशिकश्च तथेत्याह राजा चाभाष्य मन्त्रिण:।।

kauśikaśca tathētyāha rājā cābhāṣya mantriṇa:৷৷

।। अयोध्यां प्रेषयामास धर्मात्मा कृतशासनान्। यथावृत्तं समाख्यातुमानेतुं च नृपं तदा।।

৷৷ ayōdhyāṅ prēṣayāmāsa dharmātmā kṛtaśāsanān. yathāvṛttaṅ samākhyātumānētuṅ ca nṛpaṅ tadā৷৷