उपास्य रात्रिशेषं तु शोणाकूले महर्षिभि:। निशायां सुप्रभातायां विश्वामित्रोऽभ्यभाषत।।

upāsya rātriśēṣaṅ tu śōṇākūlē maharṣibhi:. niśāyāṅ suprabhātāyāṅ viśvāmitrō.bhyabhāṣata৷৷

सुप्रभाता निशा राम पूर्वा सन्ध्या प्रवर्तते। उत्तिष्ठोत्तिष्ठ भद्रं ते गमनायाभिरोचय ।।

suprabhātā niśā rāma! pūrvā sandhyā pravartatē. uttiṣṭhōttiṣṭha bhadraṅ tē! gamanāyābhirōcaya ৷৷

तच्छ्रुत्वा वचनं तस्य कृत्वा पौर्वाह्णिकीं क्रियाम् । गमनं रोचयामास वाक्यं चेदमुवाच ह।।

tacchrutvā vacanaṅ tasya kṛtvā paurvāhṇikīṅ kriyām . gamanaṅ rōcayāmāsa vākyaṅ cēdamuvāca ha৷৷

अयं शोणश्शुभजलोऽगाध: पुलिनमण्डित:। कतरेण पथा ब्रह्मन् सन्तरिष्यामहे वयम्।।

ayaṅ śōṇaśśubhajalō.gādha: pulinamaṇḍita:. katarēṇa pathā brahman! santariṣyāmahē vayam৷৷

एवमुक्तस्तु रामेण विश्वामित्रोऽब्रवीदिदम् । एष पन्था मयोद्दिष्टो येन यान्ति महर्षय:।।

ēvamuktastu rāmēṇa viśvāmitrō.bravīdidam . ēṣa panthā mayōddiṣṭō yēna yānti maharṣaya:৷৷

एवमुक्ता महर्षयो विश्वामित्रेण धीमता। पश्यन्तस्ते प्रयाता वै वनानि विविधानि च।।

ēvamuktā maharṣayō viśvāmitrēṇa dhīmatā. paśyantastē prayātā vai vanāni vividhāni ca৷৷

ते गत्वा दूरमध्वानं गतेऽर्धदिवसे तदा। जाह्नवीं सरितां श्रेष्ठां ददृशुर्मुनिसेविताम्।।

tē gatvā dūramadhvānaṅ gatē.rdhadivasē tadā. jāhnavīṅ saritāṅ śrēṣṭhāṅ dadṛśurmunisēvitām৷৷

तां दृष्ट्वा पुण्यसलिलां हंससारससेविताम्। बभूवुर्मुदिता स्सर्वे मुनयस्सह राघवा:।।

tāṅ dṛṣṭvā puṇyasalilāṅ haṅsasārasasēvitām. babhūvurmuditā ssarvē munayassaha rāghavā:৷৷

तस्यास्तीरे ततश्चक्रुस्त आवासपरिग्रहम्। ततस्स्नात्वा यथान्यायं सन्तर्प्य पितृदेवता:।।

tasyāstīrē tataścakrusta āvāsaparigraham. tatassnātvā yathānyāyaṅ santarpya pitṛdēvatā:৷৷

।। हुत्वा चैवाग्निहोत्राणि प्राश्य चामृतवद्धवि: । विविशुर्जाह्नवीतीरे शुचौ मुदितमानसा:।।

৷৷ hutvā caivāgnihōtrāṇi prāśya cāmṛtavaddhavi: . viviśurjāhnavītīrē śucau muditamānasā:৷৷

अथ तत्र तदा रामो विश्वामित्रमथाब्रवीत्।।

atha tatra tadā rāmō viśvāmitramathābravīt৷৷

।। भगवन् श्रोतुमिच्छामि गङ्गां त्रिपथगां नदीम्। त्रैलोक्यं कथमाक्रम्य गता नदनदीपतिम्।।

৷৷ bhagavan! śrōtumicchāmi gaṅgāṅ tripathagāṅ nadīm. trailōkyaṅ kathamākramya gatā nadanadīpatim৷৷

चोदितो रामवाक्येन विश्वामित्रो महामुनि:। वृद्धिं जन्म च गङ्गाया वक्तुमेवोपचक्रमे।।

cōditō rāmavākyēna viśvāmitrō mahāmuni:. vṛddhiṅ janma ca gaṅgāyā vaktumēvōpacakramē৷৷

शैलेन्द्रो हिमवान्नाम धातूनामाकरो महान्। तस्य कन्याद्वयं राम रूपेणाप्रतिमं भुवि।।

śailēndrō himavānnāma dhātūnāmākarō mahān. tasya kanyādvayaṅ rāma rūpēṇāpratimaṅ bhuvi৷৷

या मेरुदुहिता राम तयोर्माता सुमध्यमा। नाम्ना मनोरमा नाम पत्नी हिमवत: प्रिया।।

yā mēruduhitā rāma! tayōrmātā sumadhyamā. nāmnā manōramā nāma patnī himavata: priyā৷৷

तस्यां गङ्गेयमभवज्ज्येष्ठा हिमवतस्सुता। उमा नाम द्वितीयाभून्नाम्ना तस्यैव राघव।।

tasyāṅ gaṅgēyamabhavajjyēṣṭhā himavatassutā. umā nāma dvitīyābhūnnāmnā tasyaiva rāghava৷৷

अथ ज्येष्ठां सुरास्सर्वे देवतार्थचिकीर्षया। शैलेन्द्रं वरयामासुर्गङ्गां त्रिपथगां नदीम्।।

atha jyēṣṭhāṅ surāssarvē dēvatārthacikīrṣayā. śailēndraṅ varayāmāsurgaṅgāṅ tripathagāṅ nadīm৷৷

ददौ धर्मेण हिमवान् तनयां लोकपावनीम्। स्वच्छन्दपथगां गङ्गां त्रैलोक्यहितकाम्यया।।

dadau dharmēṇa himavān tanayāṅ lōkapāvanīm. svacchandapathagāṅ gaṅgāṅ trailōkyahitakāmyayā৷৷

प्रतिगृह्य ततो देवास्त्रिलोकहितकारिण:। गङ्गामादाय तेऽगच्छन् कृतार्थेनान्तरात्मना।।

pratigṛhya tatō dēvāstrilōkahitakāriṇa:. gaṅgāmādāya tē.gacchan kṛtārthēnāntarātmanā৷৷

या चान्या शैलदुहिता कन्यासीद्रघुनन्दन। उग्रं सा व्रतमास्थाय तपस्तेपे तपोधना।।

yā cānyā śailaduhitā kanyāsīdraghunandana!. ugraṅ sā vratamāsthāya tapastēpē tapōdhanā৷৷

उग्रेण तपसा युक्तां ददौ शैलवरस्सुताम्। रुद्रायाप्रतिरूपाय उमां लोकनमस्कृताम्।।

ugrēṇa tapasā yuktāṅ dadau śailavarassutām. rudrāyāpratirūpāya umāṅ lōkanamaskṛtām৷৷

एते ते शैलराजस्य सुते लोकनमस्कृते। गङ्गा च सरितां श्रेष्ठा उमादेवी च राघव।।

ētē tē śailarājasya sutē lōkanamaskṛtē. gaṅgā ca saritāṅ śrēṣṭhā umādēvī ca rāghava৷৷

एतत्ते सर्वमाख्यातं यथा त्रिपथगा नदी। खं गता प्रथमं तात गतिं गतिमतां वर ।।

ētattē sarvamākhyātaṅ yathā tripathagā nadī. khaṅ gatā prathamaṅ tāta gatiṅ gatimatāṅ vara ৷৷

सैषा सुरनदी रम्या शैलेन्द्रस्य सुता तदा। सुरलोकं समारूढा विपापा जलवाहिनी।।

saiṣā suranadī ramyā śailēndrasya sutā tadā. suralōkaṅ samārūḍhā vipāpā jalavāhinī৷৷