यतिययातिसंयात्यायातिवियातिकृतिसंज्ञा नहुषस्य षट पुत्रा महाबलपराक्रमा बभूवुः।।

yatiyayātisaṃyātyāyātiviyātikṛtisaṃjñā nahuṣasya ṣaṭ putrā mahābalaparākramā babhūvuḥ||

यतिस तु राज्यं नैच्छत। ययातिस तु भूभृद अभवत।।

yatis tu rājyaṃ naicchat| yayātis tu bhūbhṛd abhavat||

उशनसश च दुहितरं देवयानीं शर्मिष्ठां च वार्षपर्वणीम उपयेमे। अत्रानुवंशश्लोको भवति।।

uśanasaś ca duhitaraṃ devayānīṃ śarmiṣṭhāṃ ca vārṣaparvaṇīm upayeme| atrānuvaṃśaśloko bhavati||

यदुं च तुर्वसुं चैव देवयानी व्यजायत। द्रुह्युं चानुं च पूरुं च शर्मिष्ठा वार्षपर्वणी।।

yaduṃ ca turvasuṃ caiva devayānī vyajāyata| druhyuṃ cānuṃ ca pūruṃ ca śarmiṣṭhā vārṣaparvaṇī||

काव्यशापाच चाकालेनैव ययातिर जराम अवाप।।

kāvyaśāpāc cākālenaiva yayātir jarām avāpa||

प्रसन्नशुक्रवचनाच च स्वजरां संक्रामयितुं ज्येष्ठपुत्रं यदुम उवाच।।

prasannaśukravacanāc ca svajarāṃ saṃkrāmayituṃ jyeṣṭhaputraṃ yadum uvāca||

त्वन्मातामहशापाद इयम अकालेनैव जरा माम उपस्थिता। ताम अहं तस्यैवानुग्रहाद भवतः संचारयाम्य एकं वर्षसहस्रम अतृप्तो ऽस्मि विषयेषु त्वद्वयसा विषयान अहं भोक्तुम इच्छामि। नात्र भवता प्रत्याख्यानं कर्तव्यम इत्य उक्तः स नैच्छत तां जराम आदातुम। तं चापि पिता शशाप। त्वत्प्रसूतिर न राज्यार्हा भविष्यतीति।।

tvanmātāmahaśāpād iyam akālenaiva jarā mām upasthitā| tām ahaṃ tasyaivānugrahād bhavataḥ saṃcārayāmy ekaṃ varṣasahasram atṛpto 'smi viṣayeṣu tvadvayasā viṣayān ahaṃ bhoktum icchāmi| nātra bhavatā pratyākhyānaṃ kartavyam ity uktaḥ sa naicchat tāṃ jarām ādātum| taṃ cāpi pitā śaśāpa| tvatprasūtir na rājyārhā bhaviṣyatīti||

अनन्तरं च दुर्वसुं द्रुह्युम अनुं च पृथिवीपतिर जराग्रहणार्थं स्वयौवनप्रदानाय चाभ्यर्थयाम आस। तैर अप्य एकैकश्येन प्रत्याख्यातस ताञ छशाप।।

anantaraṃ ca durvasuṃ druhyum anuṃ ca pṛthivīpatir jarāgrahaṇārthaṃ svayauvanapradānāya cābhyarthayām āsa| tair apy ekaikaśyena pratyākhyātas tāñ chaśāpa||

अथ शर्मिष्ठातनयम अशेषकनीयांसं पूरुं तथैवाह। स चातिप्रवणमतिः प्रणम्य पितरं सबहुमानं महान प्रसादो ऽयम अस्माकम इत्य उदारम अभिधाय जरां प्रतिजग्राह। स्वकीयं च यौवनं पित्रे ददौ।।

atha śarmiṣṭhātanayam aśeṣakanīyāṃsaṃ pūruṃ tathaivāha| sa cātipravaṇamatiḥ praṇamya pitaraṃ sabahumānaṃ mahān prasādo 'yam asmākam ity udāram abhidhāya jarāṃ pratijagrāha| svakīyaṃ ca yauvanaṃ pitre dadau||

सो ऽपि पौरवं यौवनम आसाद्य धर्माविरोधेन यथाकामं यथाकालोपपन्नं यथोत्साहं विषयांश चचार। सम्यक च प्रजापालनम अकरोत।।

so 'pi pauravaṃ yauvanam āsādya dharmāvirodhena yathākāmaṃ yathākālopapannaṃ yathotsāhaṃ viṣayāṃś cacāra| samyak ca prajāpālanam akarot||

विश्वाच्या देवयान्या च सहोपभोगं भुक्त्वा कामानाम अन्तम अवाप्स्यामीत्य अनुदिनं तन्मनस्को बभूव।।

viśvācyā devayānyā ca sahopabhogaṃ bhuktvā kāmānām antam avāpsyāmīty anudinaṃ tanmanasko babhūva||

अनुदिनं चोपभोगतः कामान अतीवाभिरम्यान मेने।।

anudinaṃ copabhogataḥ kāmān atīvābhiramyān mene||

न जातु कामः कामानाम उपभोगेन शाम्यति हविषा कृष्णवर्त्मेव भूय एवाभिवर्धते ।।

na jātu kāmaḥ kāmānām upabhogena śāmyati haviṣā kṛṣṇavartmeva bhūya evābhivardhate ||

यत पृथिव्यां व्रीहियवं हिरण्यं पशवः स्त्रियः एकस्यापि न पर्याप्तं तस्मात तृष्णां परित्यजेत ।।

yat pṛthivyāṃ vrīhiyavaṃ hiraṇyaṃ paśavaḥ striyaḥ ekasyāpi na paryāptaṃ tasmāt tṛṣṇāṃ parityajet ||

यदा न कुरुते भावं सर्वभूतेषु पापकम समदृष्टेस तदा पुंसः सर्वाः सुखमया दिशः ।।

yadā na kurute bhāvaṃ sarvabhūteṣu pāpakam samadṛṣṭes tadā puṃsaḥ sarvāḥ sukhamayā diśaḥ ||

या दुस्त्यजा दुर्मतिभिर या न जीर्यति जीर्यतः तां तृष्णां संत्यजेत प्राज्ञः सुखेनैवाभिपूर्यते ।।

yā dustyajā durmatibhir yā na jīryati jīryataḥ tāṃ tṛṣṇāṃ saṃtyajet prājñaḥ sukhenaivābhipūryate ||

जीर्यन्ति जीर्यतः केशा दन्ता जीर्यन्ति जीर्यतः धनाशा जीविताशा च जीर्यतो ऽपि न जीर्यतः ।।

jīryanti jīryataḥ keśā dantā jīryanti jīryataḥ dhanāśā jīvitāśā ca jīryato 'pi na jīryataḥ ||

पूर्णं वर्षसहस्रं मे विषयासक्तचेतसः तथाप्य अनुदिनं तृष्णा ममैतेष्व एव जायते ।।

pūrṇaṃ varṣasahasraṃ me viṣayāsaktacetasaḥ tathāpy anudinaṃ tṛṣṇā mamaiteṣv eva jāyate ||

तस्माद एताम अहं त्यक्त्वा ब्रह्मण्य आधाय मानसम निर्द्वन्द्वो निर्ममो भूत्वा चरिष्यामि मृगैः सह ।।

tasmād etām ahaṃ tyaktvā brahmaṇy ādhāya mānasam nirdvandvo nirmamo bhūtvā cariṣyāmi mṛgaiḥ saha ||

पूरोः सकाशाद आदाय जरां दत्त्वा च यौवनम राज्ये ऽभिषिच्य पूरुं च प्रययौ तपसे वनम ।।

pūroḥ sakāśād ādāya jarāṃ dattvā ca yauvanam rājye 'bhiṣicya pūruṃ ca prayayau tapase vanam ||

दिशि दक्षिणपूर्वायां तुर्वसुं प्रत्य अथादिशत प्रतीच्यां च तथा द्रुह्युं दक्षिणायां ततो यदुम ।।

diśi dakṣiṇapūrvāyāṃ turvasuṃ praty athādiśat pratīcyāṃ ca tathā druhyuṃ dakṣiṇāyāṃ tato yadum ||

उदीच्यां च तथैवानुं कृत्वा मण्डलिनो नृपान सर्वपृथ्वीपतिं पूरुं सो ऽभिषिच्य ययौ वनम ।।

udīcyāṃ ca tathaivānuṃ kṛtvā maṇḍalino nṛpān sarvapṛthvīpatiṃ pūruṃ so 'bhiṣicya yayau vanam ||