संह्लादपुत्र आयुष्माञ शिबिर बाष्कल एव च विरोचनस तु प्राह्लादिर बलिर जज्ञे विरोचनात ।।

saṃhlādaputra āyuṣmāñ śibir bāṣkala eva ca virocanas tu prāhlādir balir jajñe virocanāt ||

बलेः पुत्रशतं त्व आसीद बाणज्येष्ठं महामुने हिरण्याक्षसुताश चासन सर्व एव महाबलाः ।।

baleḥ putraśataṃ tv āsīd bāṇajyeṣṭhaṃ mahāmune hiraṇyākṣasutāś cāsan sarva eva mahābalāḥ ||

झर्झरः शकुनिश चैव भूतसंतापनस तथा महानाभो महाबाहुः कालनाभस तथापरः ।।

jharjharaḥ śakuniś caiva bhūtasaṃtāpanas tathā mahānābho mahābāhuḥ kālanābhas tathāparaḥ ||

अभवन दनुपुत्राश च द्विमूर्धा शंकरस तथा अयोमुखः शङ्कुशिराः कपिलः शम्बरस तथा ।।

abhavan danuputrāś ca dvimūrdhā śaṃkaras tathā ayomukhaḥ śaṅkuśirāḥ kapilaḥ śambaras tathā ||

एकचक्रो महाबाहुस तारकश च महाबलः स्वर्भानुर वृषपर्वा च पुलोमा च महाबलः ।।

ekacakro mahābāhus tārakaś ca mahābalaḥ svarbhānur vṛṣaparvā ca pulomā ca mahābalaḥ ||

एते दनोः सुताः ख्याता विप्रचित्तिश च वीर्यवान ।।

ete danoḥ sutāḥ khyātā vipracittiś ca vīryavān ||

स्वर्भानोस तु प्रभा कन्या शर्मिष्ठा वार्षपर्वणी उपदानवी हयशिराः प्रख्याता वरकन्यकाः ।।

svarbhānos tu prabhā kanyā śarmiṣṭhā vārṣaparvaṇī upadānavī hayaśirāḥ prakhyātā varakanyakāḥ ||

वैश्वानरसुते चोभे पुलोमा कालका तथा उभे ते तु महाभागे मारीचेस तु परिग्रहः ।।

vaiśvānarasute cobhe pulomā kālakā tathā ubhe te tu mahābhāge mārīces tu parigrahaḥ ||

ताभ्यां पुत्रसहस्राणि षष्टिर दानवसत्तमाः पौलोमाः कालकेयाश च मारीचतनयाः स्मृताः ।।

tābhyāṃ putrasahasrāṇi ṣaṣṭir dānavasattamāḥ paulomāḥ kālakeyāś ca mārīcatanayāḥ smṛtāḥ ||

ततो ऽपरे महावीर्या दारुणास त्व अतिनिर्घृणाः सिंहिकायाम अथोत्पन्ना विप्रचित्तेः सुतास तथा ।।

tato 'pare mahāvīryā dāruṇās tv atinirghṛṇāḥ siṃhikāyām athotpannā vipracitteḥ sutās tathā ||

त्र्यंशः शल्यश च बलवान नभश चैव महाबलः वातापिर नमुचिश चैव इल्वलः खसृमस तथा ।।

tryaṃśaḥ śalyaś ca balavān nabhaś caiva mahābalaḥ vātāpir namuciś caiva ilvalaḥ khasṛmas tathā ||

अन्धको नरकश चैव कालनाभस तथैव च स्वर्भानुश च महावीर्यो वक्त्रयोधी महासुरः ।।

andhako narakaś caiva kālanābhas tathaiva ca svarbhānuś ca mahāvīryo vaktrayodhī mahāsuraḥ ||

एते वै दानवश्रेष्ठा दनुवंशविवर्धनाः एतेषां पुत्रपौत्राश च शतशो ऽथ सहस्रशः ।।

ete vai dānavaśreṣṭhā danuvaṃśavivardhanāḥ eteṣāṃ putrapautrāś ca śataśo 'tha sahasraśaḥ ||

प्रह्लादस्य तु दैत्यस्य निवातकवचाः कुले समुत्पन्नाः सुमहता तपसा भावितात्मनः ।।

prahlādasya tu daityasya nivātakavacāḥ kule samutpannāḥ sumahatā tapasā bhāvitātmanaḥ ||

षट सुताः सुमहासत्त्वास ताम्रायाः परिकीर्तिताः शुकी श्येनी च भासी च सुग्रीवी शुचिगृध्रिका ।।

ṣaṭ sutāḥ sumahāsattvās tāmrāyāḥ parikīrtitāḥ śukī śyenī ca bhāsī ca sugrīvī śucigṛdhrikā ||

शुकी शुकान अजनयद उलूकी प्रत्युलूककान श्येनी श्येनांस तथा भासी भासान गृद्ध्रांश च गृद्ध्र्य अपि ।।

śukī śukān ajanayad ulūkī pratyulūkakān śyenī śyenāṃs tathā bhāsī bhāsān gṛddhrāṃś ca gṛddhry api ||

शुच्य औदकान पक्षिगणान सुग्रीवी तु व्यजायत अश्वान उष्ट्रान गर्दभांश च ताम्रावंशाः प्रकीर्तिताः ।।

śucy audakān pakṣigaṇān sugrīvī tu vyajāyata aśvān uṣṭrān gardabhāṃś ca tāmrāvaṃśāḥ prakīrtitāḥ ||

विनतायास तु द्वौ पुत्रौ विख्यातौ गरुडारुणौ सुपर्णः पततां श्रेष्ठो दारुणः पन्नगाशनः ।।

vinatāyās tu dvau putrau vikhyātau garuḍāruṇau suparṇaḥ patatāṃ śreṣṭho dāruṇaḥ pannagāśanaḥ ||

सुरसायाः सहस्रं तु सर्पाणाम अमितौजसाम अनेकशिरसां ब्रह्मन खेचराणां महात्मनाम ।।

surasāyāḥ sahasraṃ tu sarpāṇām amitaujasām anekaśirasāṃ brahman khecarāṇāṃ mahātmanām ||

काद्रवेयास तु बलिनः सहस्रम अमितौजसः सुपर्णवशगा ब्रह्मञ जज्ञिरे नैकमस्तकाः ।।

kādraveyās tu balinaḥ sahasram amitaujasaḥ suparṇavaśagā brahmañ jajñire naikamastakāḥ ||

तेषां प्रधानभूतास ते शेषवासुकितक्षकाः शङ्खश्वेतो महापद्मः कम्बलाश्वतराव उभौ ।।

teṣāṃ pradhānabhūtās te śeṣavāsukitakṣakāḥ śaṅkhaśveto mahāpadmaḥ kambalāśvatarāv ubhau ||

एलापुत्रस तथा नागः कर्कोटकधनंजयौ एते चान्ये च बहवो दन्दशूका विषोल्बणाः ।।

elāputras tathā nāgaḥ karkoṭakadhanaṃjayau ete cānye ca bahavo dandaśūkā viṣolbaṇāḥ ||

गणं क्रोधवशं विद्धि ते च सर्वे च दंष्ट्रिणः स्थलजाः पक्षिणो ऽब्जाश च दारुणाः पिशिताशनाः ।।

gaṇaṃ krodhavaśaṃ viddhi te ca sarve ca daṃṣṭriṇaḥ sthalajāḥ pakṣiṇo 'bjāś ca dāruṇāḥ piśitāśanāḥ ||

गास तु वै जनयाम आस सुरभिर महिषीस तथा इरावृक्षलतावल्लीस तृणजातीश च सर्वशः ।।

gās tu vai janayām āsa surabhir mahiṣīs tathā irāvṛkṣalatāvallīs tṛṇajātīś ca sarvaśaḥ ||

खषा तु यक्षरक्षांसि मुनिर अप्सरसस तथा अरिष्टा तु महासत्त्वान गन्धर्वान समजीजनत ।।

khaṣā tu yakṣarakṣāṃsi munir apsarasas tathā ariṣṭā tu mahāsattvān gandharvān samajījanat ||

एते कश्यपदायादाः कीर्तिताः स्थाणुजङ्गमाः तेषां पुत्राश च पौत्राश च शतशो ऽथ सहस्रशः ।।

ete kaśyapadāyādāḥ kīrtitāḥ sthāṇujaṅgamāḥ teṣāṃ putrāś ca pautrāś ca śataśo 'tha sahasraśaḥ ||

एष मन्वन्तरे सर्गो ब्रह्मन स्वारोचिषे स्मृतः वैवस्वते च महति वारुणे वितते क्रतौ ।।

eṣa manvantare sargo brahman svārociṣe smṛtaḥ vaivasvate ca mahati vāruṇe vitate kratau ||

जुह्वानस्य ब्रह्मणो वै प्रजासर्ग इहोच्यते पूर्वं यत्र तु सप्तर्षीन उत्पन्नान सप्त मानसान ।।

juhvānasya brahmaṇo vai prajāsarga ihocyate pūrvaṃ yatra tu saptarṣīn utpannān sapta mānasān ||

पुत्रत्वे कल्पयाम आस स्वयम एव पितामहः गन्धर्वभोगिदेवानां दानवानां च सत्तम ।।

putratve kalpayām āsa svayam eva pitāmahaḥ gandharvabhogidevānāṃ dānavānāṃ ca sattama ||

दितिर विनष्टपुत्रा वै तोषयाम आस कश्यपम तया चाराधितः सम्यक कश्यपस तपतां वरः ।।

ditir vinaṣṭaputrā vai toṣayām āsa kaśyapam tayā cārādhitaḥ samyak kaśyapas tapatāṃ varaḥ ||

वरेण छन्दयाम आस सा च वव्रे ततो वरम पुत्रम इन्द्रवधार्थाय समर्थम अमितौजसम ।।

vareṇa chandayām āsa sā ca vavre tato varam putram indravadhārthāya samartham amitaujasam ||

स च तस्यै वरं प्रादाद भार्यायै मुनिसत्तमः दत्त्वा च वरम अव्यग्रः कश्यपस ताम उवाच ह ।।

sa ca tasyai varaṃ prādād bhāryāyai munisattamaḥ dattvā ca varam avyagraḥ kaśyapas tām uvāca ha ||

शक्रं पुत्रो निहन्ता ते यदि गर्भं शरच्छतम ।। समाहितातिप्रयता शुचिनी धारयिष्यसि ।।

śakraṃ putro nihantā te yadi garbhaṃ śaracchatam || samāhitātiprayatā śucinī dhārayiṣyasi ||

इत्य एवम उक्त्वा तां देवीं स गतः कश्यपो मुनिः दधार सा च तं गर्भं सम्यक छौचसमन्विता ।।

ity evam uktvā tāṃ devīṃ sa gataḥ kaśyapo muniḥ dadhāra sā ca taṃ garbhaṃ samyak chaucasamanvitā ||

गर्भम आत्मवधार्थाय ज्ञात्वा तं मघवान अपि शुश्रूषुस ताम अथागच्छद विनयाद अमराधिपः ।।

garbham ātmavadhārthāya jñātvā taṃ maghavān api śuśrūṣus tām athāgacchad vinayād amarādhipaḥ ||

तस्याश चैवान्तरप्रेप्सुर अतिष्ठत पाकशासनः ऊने वर्षशते चास्या ददर्शान्तरम आत्मवान ।।

tasyāś caivāntaraprepsur atiṣṭhat pākaśāsanaḥ ūne varṣaśate cāsyā dadarśāntaram ātmavān ||

अकृत्वा पादयोः शौचं दितिः शयनम आविशत निद्राम आहारयाम आस तस्याः कुक्षिं प्रविश्य सः ।।

akṛtvā pādayoḥ śaucaṃ ditiḥ śayanam āviśat nidrām āhārayām āsa tasyāḥ kukṣiṃ praviśya saḥ ||

वज्रपाणिर महागर्भं तं चिच्छेदाथ सप्तधा स पाट्यमानो वज्रेण प्ररुरोदातिदारुणम ।।

vajrapāṇir mahāgarbhaṃ taṃ cicchedātha saptadhā sa pāṭyamāno vajreṇa prarurodātidāruṇam ||

मा रोदीर इति तं शक्रः पुनः पुनर अभाषत सो ऽभवत सप्तधा गर्भस तम इन्द्रः कुपितः पुनः ।।

mā rodīr iti taṃ śakraḥ punaḥ punar abhāṣata so 'bhavat saptadhā garbhas tam indraḥ kupitaḥ punaḥ ||

एकैकं सप्तधा चक्रे वज्रेणारिविदारिणा मरुतो नाम देवास ते बभूवुर अतिवेगिनः ।।

ekaikaṃ saptadhā cakre vajreṇārividāriṇā maruto nāma devās te babhūvur ativeginaḥ ||

यद उक्तं वै मघवता तेनैव मरुतो ऽभवन देवा एकोनपञ्चाशत सहाया वज्रपाणिनः ।।

yad uktaṃ vai maghavatā tenaiva maruto 'bhavan devā ekonapañcāśat sahāyā vajrapāṇinaḥ ||