Taittiriya Pratishakhya
तैत्तिरीयप्रातिशाख्यम्
A phonetic and recitational text of the Taittiriya branch of the Krishna Yajurveda.
Chapter 6 · 14 shlokas
+ Add ShlokaTaittiriya Pratishakhya 6.1
Taittiriya Pratishakhya · Chapter 6 · Verse 1
अथ षकारं सकारविसर्जनीयौ।।
atha ṣakāraṁ sakāravisarjanīyau||
Now for conversions of s and visarjanīya into ṣ.
Taittiriya Pratishakhya 6.2
Taittiriya Pratishakhya · Chapter 6 · Verse 2
स्वानासोदिव्यापोह्ययमुकमूमोप्रोत्रीमहिद्यविपद्यवयहपूर्वः।।
svānāsodivyāpohyayamukamūmoprotrīmahidyavipadyavayahapūrvaḥ||
A s is converted into ṣ when preceded by svānāso divi , āpo hi , ayam u , kam u , ū , mo , pro , trī , mahi , dyavi , padi , or a former member of a compound.
Taittiriya Pratishakhya 6.3
Taittiriya Pratishakhya · Chapter 6 · Verse 3
असदामासिञ्चंश्च।।
asadāmāsiñcaṁśca||
Also asadāma and asiñcan.
Taittiriya Pratishakhya 6.4
Taittiriya Pratishakhya · Chapter 6 · Verse 4
उपसर्गनिष्पूर्वो ऽनुदात्ते पदे।।
upasarganiṣpūrvo 'nudātte pade||
Also in an unaccecnted pada , when a preposition or nis precededs.
Taittiriya Pratishakhya 6.5
Taittiriya Pratishakhya · Chapter 6 · Verse 5
रासःसप्तेऽग्निर्निर्विदुर्मीढुःपायुभिर्वेःसुमतिर्माकिरीयुरायुराभिःसधिर्नकिस्तकारपरो नित्यम।।
rāsaḥsapte'gnirnirvidurmīḍhuḥpāyubhirveḥsumatirmākirīyurāyurābhiḥsadhirnakistakāraparo nityam||
Also the visarjanīya , when followed by t , of agniḥ preceded by rāsaḥ or sapte , and of niḥ , viduḥ , mīḍhuḥ , pāyubhiḥ , veḥ , sumatiḥ , mākiḥ , īyuḥ , āyuḥ , ābhiḥ , sadhiḥ , and nakiḥ , under all circumstances.
Taittiriya Pratishakhya 6.6
Taittiriya Pratishakhya · Chapter 6 · Verse 6
अथ न।।
atha na||
Now for exceptions.
Taittiriya Pratishakhya 6.7
Taittiriya Pratishakhya · Chapter 6 · Verse 7
अवर्णव्यञ्जनशकुनिपत्न्यृतुमृत्युमलिम्लुबृहस्पतिपूर्वः।।
avarṇavyañjanaśakunipatnyṛtumṛtyumalimlubṛhaspatipūrvaḥ||
Excepted is a s preceded by an a-vowel , a consonant , caknu , patnī , r̥tu , mr̥tyu , malimlu , or br̥haspati.
Taittiriya Pratishakhya 6.8
Taittiriya Pratishakhya · Chapter 6 · Verse 8
ऋकाररेफवति।।
ṛkārarephavati||
Also in a word containing r̥ or r.
Taittiriya Pratishakhya 6.9
Taittiriya Pratishakhya · Chapter 6 · Verse 9
अवग्रहः।।
avagrahaḥ||
Also in the former member of a compound.
Taittiriya Pratishakhya 6.10
Taittiriya Pratishakhya · Chapter 6 · Verse 10
सवस्थानम।।
savasthānam||
Also in sava and sthānam.
Taittiriya Pratishakhya 6.11
Taittiriya Pratishakhya · Chapter 6 · Verse 11
न धिपूर्वे।।
na dhipūrve||
But not when dhi precedes.
Taittiriya Pratishakhya 6.12
Taittiriya Pratishakhya · Chapter 6 · Verse 12
संतानेभ्यःसप्ताभिःसंमितांस्तनांसीतंस्पशःसक्सनिसनिःसनीःसभेयःसत्त्वासस्यायै।।
saṃtānebhyaḥsaptābhiḥsaṃmitāṁstanāṁsītaṁspaśaḥsaksanisaniḥsanīḥsabheyaḥsattvāsasyāyai||
Also in saṃtānebhyaḥ , saptābhiḥ , saṃmitām , stanām , sītam , spaśaḥ , sak , sani , saniḥ , sanīḥ , sabheyaḥ , sattvā , and sasyāyai.
Taittiriya Pratishakhya 6.13
Taittiriya Pratishakhya · Chapter 6 · Verse 13
न स्वरस्पर्धास्तरीमसाहस्रसारथिस्फुरन्तीस्तुब्ज्योतिरायुश्चतुःपूर्वस्तो।।
na svaraspardhāstarīmasāhasrasārathisphurantīstubjyotirāyuścatuḥpūrvasto||
But not in svara , spardhāḥ , starīma , sāhasra , sārathiḥ , sphurantī , stubh , and in sto when preceded by jyotiḥ , āyuḥ , or catuḥ.
Taittiriya Pratishakhya 6.14
Taittiriya Pratishakhya · Chapter 6 · Verse 14
तर्हांस्तस्मिंलोकान्विद्वांस्तांस्त्रीन्युष्मानूर्ध्वानम्बकानृतूनश्मन्कृण्वन्पितॄननान्कपालांस्तिष्ठन्नाद्युदात्तेनेमिर्देवान्त्सवनेपशूंस्तकारपरः सकारं प्राकृतो नित्ये प्राकृतो नित्ये।।
tarhāṁstasmiṃlokānvidvāṁstāṁstrīnyuṣmānūrdhvānambakānṛtūnaśmankṛṇvanpitṝnanānkapālāṁstiṣṭhannādyudāttenemirdevāntsavanepaśūṁstakāraparaḥ sakāraṃ prākṛto nitye prākṛto nitye||
In tarhān , tasmin , lokān , vidvān , tān , trīn , yuṣmān , ūrdhvān , ambakān , r̥tūn , aśman , kr̥ṇvan , pitr̥̄n , anān , kapālān , tiṣṭhan when accented on the first syllable , nemir devān , and savane paśūn , an original n , followed by a t , becomes s , when the t is a constant one.