Chapter 109
अध्यायः 109
Rudra Saṃhitā, Chapter 109
Shlokas (36)
+ Add ShlokaRudra-samhita - Chapter 109 - Verse 1
Shiva Purana (siva.sh) · Chapter 109 · Verse 1
॥ ब्रह्मोवाच ॥ अथ शंभुः प्रसन्नात्मा सदूतं स्वगणैस्सुरैः ॥ सर्वैरन्यैर्गिरेर्द्धाम जगाम सकुतूहलम् ॥ १ ॥
॥ brahmovAca ॥ atha zaMbhuH prasannAtmA sadUtaM svagaNaissuraiH ॥ sarvairanyairgirerddhAma jagAma sakutUhalam ॥ 1 ॥
Brahmā said: The delighted Śiva accompanied by His Bhūtas, Gaṇas, gods and others went to the abode of the mountain zealously.
Rudra-samhita - Chapter 109 - Verse 2
Shiva Purana (siva.sh) · Chapter 109 · Verse 2
मेनापि स्त्रीगणैस्तैश्च हिमाचलवरप्रिया ॥ तत उत्थाय स्वगृहा भ्यंतरं सा जगाम ह ॥ २ ॥
menApi strIgaNaistaizca himAcalavarapriyA ॥ tata utthAya svagRhA bhyaMtaraM sA jagAma ha ॥ 2 ॥
Menā, the exquisite beloved of Himācala, got up from her seat and went into the harem along with the women-folk.
Rudra-samhita - Chapter 109 - Verse 3
Shiva Purana (siva.sh) · Chapter 109 · Verse 3
नीराजनार्थं शम्भोश्च दीपपात्रकरा सती ॥ सर्वर्षिस्त्रीगणैस्साकमगच्छद्द्वारमादरात् ॥ ३ ॥
nIrAjanArthaM zambhozca dIpapAtrakarA satI ॥ sarvarSistrIgaNaissAkamagacchaddvAramAdarAt ॥ 3 ॥
For the customary Nīrājana (waving of lights) rites of Śiva, the chaste lady came near the entrance with lights and vessels in her hands along with womenfolk of the sages.
Rudra-samhita - Chapter 109 - Verse 4
Shiva Purana (siva.sh) · Chapter 109 · Verse 4
तत्रागतं महेशानं शंकरं गिरिजावरम् ॥ ददर्श प्रीतितो मेना सेवितं सकलैस्सुरैः ॥४॥
tatrAgataM mahezAnaM zaMkaraM girijAvaram ॥ dadarza prItito menA sevitaM sakalaissuraiH ॥4॥
Menā saw with pleasure lord Śiva, the bridegroom of Pārvatī, served by all the gods and who by that time had come there.
Rudra-samhita - Chapter 109 - Verse 5
Shiva Purana (siva.sh) · Chapter 109 · Verse 5
चारुचंपकवर्णाभं ह्येकवक्त्रं त्रिलोचनम्॥ ईषद्धास्यप्रसन्नास्यं रत्नस्वर्णादिभूषितम् ॥५॥
cArucaMpakavarNAbhaM hyekavaktraM trilocanam॥ ISaddhAsyaprasannAsyaM ratnasvarNAdibhUSitam ॥5॥
He appeared with a lovely complexion like a golden champaka flower, Having one face and three eyes, with a gentle smile lighting up his face, adorned with gems and gold.
Rudra-samhita - Chapter 109 - Verse 6
Shiva Purana (siva.sh) · Chapter 109 · Verse 6
मालतीमालया युक्तं सद्रत्नमुकुटोज्ज्वलम् ॥ सत्कंठाभरणं चारुवलयांगदभूषितम् ॥६॥
mAlatImAlayA yuktaM sadratnamukuTojjvalam ॥ satkaMThAbharaNaM cAruvalayAMgadabhUSitam ॥6॥
Wearing a garland of Mālatī flowers, with a splendid gem-studded crown, Adorned with excellent necklaces, graceful bracelets, and armlets.
Rudra-samhita - Chapter 109 - Verse 7
Shiva Purana (siva.sh) · Chapter 109 · Verse 7
वह्निशौचेनातुलेन त्वतिसूक्ष्मेण चारुणा ॥ अमूल्यवस्त्रयुग्मेन विचित्रेणातिराजितम् ॥७॥
vahnizaucenAtulena tvatisUkSmeNa cAruNA ॥ amUlyavastrayugmena vicitreNAtirAjitam ॥7॥
He was resplendent with garments of inestimable worth, Refined by the purity of fire, extremely delicate and graceful, exquisitely decorated.
Rudra-samhita - Chapter 109 - Verse 8
Shiva Purana (siva.sh) · Chapter 109 · Verse 8
चन्दनागरुकस्तूरीचारुकुंकुम भूषितम् ॥ रत्नदर्पणहस्तं च कज्जलोज्ज्वललोचनम् ॥८॥
candanAgarukastUrIcArukuMkuma bhUSitam ॥ ratnadarpaNahastaM ca kajjalojjvalalocanam ॥8॥
Smeared with fragrant sandalwood, agaru (aloeswood), musk, and charming saffron, Holding a jeweled mirror in his hand, with eyes shining like those lined with collyrium (kajal).
Rudra-samhita - Chapter 109 - Verse 9
Shiva Purana (siva.sh) · Chapter 109 · Verse 9
सर्वस्वप्रभयाच्छन्नमतीवसुमनोहरम् ॥ अतीव तरुणं रम्यं भूषितांगैश्च भूषितम् ॥९॥
sarvasvaprabhayAcchannamatIvasumanoharam ॥ atIva taruNaM ramyaM bhUSitAMgaizca bhUSitam ॥9॥
Covered by the brilliance of all his ornaments, extremely delightful to behold, Radiating youthful charm, every limb beautifully adorned.
Rudra-samhita - Chapter 109 - Verse 10
Shiva Purana (siva.sh) · Chapter 109 · Verse 10
कामिनीकांतमव्यग्रं कोटिचन्द्राननांबुजम् ॥ कोटिस्मराधिकतनुच्छविं सर्वांगसुंदरम् ॥2-3-46-१०॥
kAminIkAMtamavyagraM koTicandrAnanAMbujam ॥ koTismarAdhikatanucchaviM sarvAMgasuMdaram ॥2-3-46-10॥
The beloved of all women, serene in demeanor, with a face like ten million moons, With a form surpassing that of millions of Cupids — beautiful in every limb.
Rudra-samhita - Chapter 109 - Verse 11
Shiva Purana (siva.sh) · Chapter 109 · Verse 11
ईदृग्विधं सुदेवं तं स्थितं स्वपुरतः प्रभुम् ॥ दृष्ट्वा जामातरं मेना जहौ शोकम्मुदाऽन्विता ॥ ११ ॥
IdRgvidhaM sudevaM taM sthitaM svapurataH prabhum ॥ dRSTvA jAmAtaraM menA jahau zokammudA'nvitA ॥ 11 ॥
Seeing the Lord, the beautiful and divine being, standing before her city in this glorious form, Menā, upon seeing her son-in-law (jāmātaram), abandoned all sorrow and was filled with joy.
Rudra-samhita - Chapter 109 - Verse 12
Shiva Purana (siva.sh) · Chapter 109 · Verse 12
प्रशशंस स्वभाग्यं सा गिरिजां भूधरं कुलम् ॥ मेने कृतार्थमात्मानं जहर्ष च पुनः पुनः ॥ १२ ॥
prazazaMsa svabhAgyaM sA girijAM bhUdharaM kulam ॥ mene kRtArthamAtmAnaM jaharSa ca punaH punaH ॥ 12 ॥
She praised her good luck. She congratulated Pārvatī, the mountain and his entire family. She congratulated herself. She rejoiced again and again.
Rudra-samhita - Chapter 109 - Verse 13
Shiva Purana (siva.sh) · Chapter 109 · Verse 13
नीराजनं चकारासौ प्रफुल्लवदना सती ॥ अवलोकपरा तत्र मेना जामातरं मुदा ॥ १३ ॥
nIrAjanaM cakArAsau praphullavadanA satI ॥ avalokaparA tatra menA jAmAtaraM mudA ॥ 13 ॥
Gazing at her son-in-law joyously with beaming face, the chaste lady performed the Nīrājana rite.
Rudra-samhita - Chapter 109 - Verse 14
Shiva Purana (siva.sh) · Chapter 109 · Verse 14
गिरिजोक्तमनुस्मृत्य मेना विस्मयमागता ॥ मनसैव ह्युवाचेदं हर्षफुल्लाननाम्बुजा ॥ १४ ॥
girijoktamanusmRtya menA vismayamAgatA ॥ manasaiva hyuvAcedaM harSaphullAnanAmbujA ॥ 14 ॥
Remembering what Pārvatī had told her, Menā was agreeably surprised and with a beaming lotus-like face full of delight she muttered to herself.
Rudra-samhita - Chapter 109 - Verse 15
Shiva Purana (siva.sh) · Chapter 109 · Verse 15
यद्वै पुरोक्तं च तया पार्वत्या मम तत्र च ॥ ततोधिकं प्रपश्यामि सौन्दर्य्यं परमेशितुः ॥ १५ ॥
yadvai puroktaM ca tayA pArvatyA mama tatra ca ॥ tatodhikaM prapazyAmi saundaryyaM paramezituH ॥ 15 ॥
I see the beauty of the great lord far in excess of what Pārvatī had told me before.
Rudra-samhita - Chapter 109 - Verse 16
Shiva Purana (siva.sh) · Chapter 109 · Verse 16
महेशस्य सुलावण्यमनिर्वाच्यं च संप्रति ॥ एवं विस्मयमापन्ना मेना स्वगृहमाययौ ॥१६॥
mahezasya sulAvaNyamanirvAcyaM ca saMprati ॥ evaM vismayamApannA menA svagRhamAyayau ॥16॥
Śiva’s loveliness cannot be expressed adequately now. In the same state of pleasant surprise she went in.
Rudra-samhita - Chapter 109 - Verse 17
Shiva Purana (siva.sh) · Chapter 109 · Verse 17
प्रशशंसुर्युवतयो धन्या धन्या गिरेः सुता ॥ दुर्गा भगवतीत्येवमूचुः काश्चन कन्यकाः॥१७॥
prazazaMsuryuvatayo dhanyA dhanyA gireH sutA ॥ durgA bhagavatItyevamUcuH kAzcana kanyakAH॥17॥
The young ladies proclaimed that the daughter of the mountain was fortunate. Some girls said that she had become a goddess.
Rudra-samhita - Chapter 109 - Verse 18
Shiva Purana (siva.sh) · Chapter 109 · Verse 18
न दृष्टो वर इत्येवमस्माभिर्द्दानगोचरः ॥ धन्या हि गिरिजा देवीमूचुः काश्चन कन्यकाः ॥१८॥
na dRSTo vara ityevamasmAbhirddAnagocaraH ॥ dhanyA hi girijA devImUcuH kAzcana kanyakAH ॥18॥
Some said—“Such a bridegroom has never been seen, not to our knowledge.” Some girls said to Menā—“Pārvatī is really blessed.”
Rudra-samhita - Chapter 109 - Verse 19
Shiva Purana (siva.sh) · Chapter 109 · Verse 19
जगुर्गन्धर्व्वप्रवरा ननृतुश्चाप्सरोगणाः ॥ दृष्ट्वा शंकररूपं च प्रहृष्टास्सर्वदेवताः॥१९॥
jagurgandharvvapravarA nanRtuzcApsarogaNAH ॥ dRSTvA zaMkararUpaM ca prahRSTAssarvadevatAH॥19॥
The chief of Gandharvas sang songs. The celestial damsels danced. On seeing Śiva’s lovely form, the gods were delighted.
Rudra-samhita - Chapter 109 - Verse 20
Shiva Purana (siva.sh) · Chapter 109 · Verse 20
नानाप्रकारवाद्यानि वादका मधुराक्षरम् ॥ नानाप्रकारशिल्पेन वादयामासुरादरात् ॥2-3-46-२०॥
nAnAprakAravAdyAni vAdakA madhurAkSaram ॥ nAnAprakArazilpena vAdayAmAsurAdarAt ॥2-3-46-20॥
The instrument players played on musical instruments in sweet tones showing their diverse skill.
Rudra-samhita - Chapter 109 - Verse 21
Shiva Purana (siva.sh) · Chapter 109 · Verse 21
हिमाचलोऽपि मुदितो द्वाराचारमथाकरोत् ॥ मेनापि सर्वनारीभिर्महोत्सवपुरस्सरम् ॥२१॥
himAcalo'pi mudito dvArAcAramathAkarot ॥ menApi sarvanArIbhirmahotsavapurassaram ॥21॥
The delighted Himācala too carried out the customary rites of reception at the entrance. Menā also jubilantly took part in the same along with all the womenfolk.
Rudra-samhita - Chapter 109 - Verse 22
Shiva Purana (siva.sh) · Chapter 109 · Verse 22
परपुच्छां चकारासौ मुदिता स्वगृहं ययौ ॥ शिवो निवेदितं स्थानं जगाम गणनिर्जरैः ॥२२॥
parapucchAM cakArAsau muditA svagRhaM yayau ॥ zivo niveditaM sthAnaM jagAma gaNanirjaraiH ॥22॥
She made formal inquiries about the health of the bridegroom and gladly went into the house. Śiva went to the apartments assigned to Him along with the Gaṇas and the gods.
Rudra-samhita - Chapter 109 - Verse 23
Shiva Purana (siva.sh) · Chapter 109 · Verse 23
एतस्मिन्नन्तरे दुर्गां शैलान्तःपुरचारिका ॥ बहिर्जग्मुस्समादाय पूजितुं कुलदेवताम् ॥ २३ ॥
etasminnantare durgAM zailAntaHpuracArikA ॥ bahirjagmussamAdAya pUjituM kuladevatAm ॥ 23 ॥
In the meantime the servant-maids in the harem of the mountain took Pārvatī out in order to worship the tutelar family deity.
Rudra-samhita - Chapter 109 - Verse 24
Shiva Purana (siva.sh) · Chapter 109 · Verse 24
तत्र तां ददृशुर्देवा निमेषरहिता मुदा ॥ सुनीलांजनवर्णाभां स्वांगैश्च प्रतिभूषिताम्। ॥२४॥
tatra tAM dadRzurdevA nimeSarahitA mudA ॥ sunIlAMjanavarNAbhAM svAMgaizca pratibhUSitAm। ॥24॥
There, the gods beheld her (Pārvatī) joyfully, without even blinking, Her complexion like dark blue collyrium (kohl), splendidly adorned with her own natural beauty.
Rudra-samhita - Chapter 109 - Verse 25
Shiva Purana (siva.sh) · Chapter 109 · Verse 25
त्रिनेत्रादृतनेत्रांतामन्यवारितलोचनाम् ॥ ईषद्धास्यप्रसन्नास्यां सकटाक्षां मनोहराम् ॥ २५ ॥
trinetrAdRtanetrAMtAmanyavAritalocanAm ॥ ISaddhAsyaprasannAsyAM sakaTAkSAM manoharAm ॥ 25 ॥
Respected by even the third eye of Śiva, drawing all eyes upon her and averting others’ glances, With a gentle smile and pleasing expression, her side-long glance was deeply enchanting.
Rudra-samhita - Chapter 109 - Verse 26
Shiva Purana (siva.sh) · Chapter 109 · Verse 26
सुचारुकबरीभारां चारुपत्रक शोभिताम् ॥ कस्तूरीबिन्दुभिस्सार्द्धं सिन्दूरबिन्दुशोभिताम् ॥२६॥
sucArukabarIbhArAM cArupatraka zobhitAm ॥ kastUrIbindubhissArddhaM sindUrabinduzobhitAm ॥26॥
With beautifully arranged, thick tresses of hair, adorned with elegant hair ornaments, Her forehead shone with a dot of vermilion (sindūra), joined with musk marks.
Rudra-samhita - Chapter 109 - Verse 27
Shiva Purana (siva.sh) · Chapter 109 · Verse 27
रत्नेन्द्रसारहारेण वक्षसा सुविराजिताम् ॥ रत्नकेयूरवलयां रत्नकङ्कणमंडिताम् ॥ २७ ॥
ratnendrasArahAreNa vakSasA suvirAjitAm ॥ ratnakeyUravalayAM ratnakaGkaNamaMDitAm ॥ 27 ॥
Her chest shone brilliantly with a supreme garland of gems, Adorned with gem-studded armlets, bracelets, and bangles.
Rudra-samhita - Chapter 109 - Verse 28
Shiva Purana (siva.sh) · Chapter 109 · Verse 28
सद्रत्नकुण्डलाभ्यां च चारुगण्डस्थलोज्ज्वलाम् ॥ मणिरत्नप्रभामुष्टिदन्तराजिविराजिताम् ॥२८॥
sadratnakuNDalAbhyAM ca cArugaNDasthalojjvalAm ॥ maNiratnaprabhAmuSTidantarAjivirAjitAm ॥28॥
With shining gem earrings adorning her radiant cheeks, Her smile enhanced by pearl-like, radiant teeth resembling lustrous gems.
Rudra-samhita - Chapter 109 - Verse 29
Shiva Purana (siva.sh) · Chapter 109 · Verse 29
मधुबिम्बाधरोष्ठां च रत्नयावकसंयुताम् ॥ रत्नदर्प्पणहस्तां च क्रीडापद्मविभूषिताम् ॥ २९ ॥
madhubimbAdharoSThAM ca ratnayAvakasaMyutAm ॥ ratnadarppaNahastAM ca krIDApadmavibhUSitAm ॥ 29 ॥
With lips like red bimba fruit, touched with jewel-like cosmetic (lip color), Holding a jeweled mirror, and playfully holding a lotus as ornament.
Rudra-samhita - Chapter 109 - Verse 30
Shiva Purana (siva.sh) · Chapter 109 · Verse 30
चन्दनागुरुकस्तूरीकुंकुमेनाति च र्चिताम् ॥ क्वणन्मंजीरपादां च रक्तांघ्रितलराजिताम् ॥ 2-3-46-३० ॥
candanAgurukastUrIkuMkumenAti ca rcitAm ॥ kvaNanmaMjIrapAdAM ca raktAMghritalarAjitAm ॥ 2-3-46-30 ॥
She was richly anointed with sandalwood, agaru (aloes), musk, and saffron, Her feet adorned with jingling anklets, with red soles glowing beautifully.
Rudra-samhita - Chapter 109 - Verse 31
Shiva Purana (siva.sh) · Chapter 109 · Verse 31
प्रणेमुश्शिरसा देवीं भक्तियुक्ताः समेनकाम् ॥ सर्वे सुरादयो दृष्ट्वा जगदाद्यां जगत्प्रसूम् ॥ ३१ ॥
praNemuzzirasA devIM bhaktiyuktAH samenakAm ॥ sarve surAdayo dRSTvA jagadAdyAM jagatprasUm ॥ 31 ॥
On seeing the primordial deity, the mother of the universe along with Menakā, the gods and others bowed down their heads with great devotion.
Rudra-samhita - Chapter 109 - Verse 32
Shiva Purana (siva.sh) · Chapter 109 · Verse 32
त्रिनेत्रो नेत्रकोणेन तां ददर्श मुदान्वितः ॥ शिवः सत्याकृतिं दृष्ट्वा विजहौ विरहज्वरम् ॥ ३२ ॥
trinetro netrakoNena tAM dadarza mudAnvitaH ॥ zivaH satyAkRtiM dRSTvA vijahau virahajvaram ॥ 32 ॥
The three-eyed deity saw her with the corner of an eye and was glad. On seeing the shapely body of Satī he forgot the pangs of separation.
Rudra-samhita - Chapter 109 - Verse 33
Shiva Purana (siva.sh) · Chapter 109 · Verse 33
शिवस्सर्वं विसस्मार शिवासंन्यस्तलोचनः ॥ पुलकांचितसर्वाङ्गो हर्षाद्गौरीविलोचनः ॥३३॥
zivassarvaM visasmAra zivAsaMnyastalocanaH ॥ pulakAMcitasarvAGgo harSAdgaurIvilocanaH ॥33॥
With his eyes riveted to her, he forgot everything else. Hair stood on ends all over his body, as he continued seeing her with delight.
Rudra-samhita - Chapter 109 - Verse 34
Shiva Purana (siva.sh) · Chapter 109 · Verse 34
अथ कालीबहिः पुर्य्यां गत्वा पूज्य कुलाम्बिकाम् ॥ विवेश भवनं रम्यं स्वपितुस्सद्विजाङ्गना ॥३४॥
atha kAlIbahiH puryyAM gatvA pUjya kulAmbikAm ॥ viveza bhavanaM ramyaM svapitussadvijAGganA ॥34॥
Then Pārvatī went out of the city, worshipped the family goddess and returned to her parental abode along with the brahmin women.
Rudra-samhita - Chapter 109 - Verse 35
Shiva Purana (siva.sh) · Chapter 109 · Verse 35
शङ्करोपि सुरैस्सार्द्धं हरिणा ब्राह्मणा तथा ॥ हिमाचलसमुद्दिष्टं स्वस्थानमगमन्मुदा ॥३५॥
zaGkaropi suraissArddhaM hariNA brAhmaNA tathA ॥ himAcalasamuddiSTaM svasthAnamagamanmudA ॥35॥
Śiva went to the apartments indicated by Himācala, joyously along with the gods, Viṣṇu and Brahmā.
Rudra-samhita - Chapter 109 - Verse 36
Shiva Purana (siva.sh) · Chapter 109 · Verse 36
तत्र सर्वे सुखं तस्थुस्सेवन्तश्शङ्करं यथा ॥ सम्मानिता गिरीशेन नानाविधसुसम्पदा ॥ ३६ ॥
tatra sarve sukhaM tasthussevantazzaGkaraM yathA ॥ sammAnitA girIzena nAnAvidhasusampadA ॥ 36 ॥
All of them stayed there with joy, attending on Śiva. They were duly honoured by Himavat, the mountainous lord.