॥ ब्रह्मोवाच ॥ कृत्वा दक्षस्तुतादानं यौतकं विविधं ददौ ॥ हराय सुप्रसन्नश्च द्विजेभ्यो विविधं धनम् ॥ १ ॥

॥ brahmovAca ॥ kRtvA dakSastutAdAnaM yautakaM vividhaM dadau ॥ harAya suprasannazca dvijebhyo vividhaM dhanam ॥ 1 ॥

अथ शंभु मुदागत्य समुत्थाय कृतांजलिः ॥ सार्द्धं कमलया चेदमुवाच गरुडध्वजः ॥ २ ॥

atha zaMbhu mudAgatya samutthAya kRtAMjaliH ॥ sArddhaM kamalayA cedamuvAca garuDadhvajaH ॥ 2 ॥

॥ विष्णुरुवाच ॥ ॥ देवदेव महादेव करुणासागर प्रभो ॥ त्वं पिता जगतां तात सती माताखिलस्य च ॥ ३ ॥

॥ viSNuruvAca ॥ ॥ devadeva mahAdeva karuNAsAgara prabho ॥ tvaM pitA jagatAM tAta satI mAtAkhilasya ca ॥ 3 ॥

युवां लीलावतारौ द्वे सतां क्षेमाय सर्वदा ॥ खलानां निग्रहार्थाय श्रुतिरेषा सनातनी ॥ ४ ॥

yuvAM lIlAvatArau dve satAM kSemAya sarvadA ॥ khalAnAM nigrahArthAya zrutireSA sanAtanI ॥ 4 ॥

स्निग्धनीलांजनश्यामशोभया शोभसे हर॥ दाक्षायण्या यथा चाहं प्रतिलोमेन पद्मया ॥५॥

snigdhanIlAMjanazyAmazobhayA zobhase hara॥ dAkSAyaNyA yathA cAhaM pratilomena padmayA ॥5॥

देवानां वा नृणां रक्षां कुरु सत्याऽनया सताम् ॥ संसारसारिणां शम्भो मंगलं सर्वदा तथा ॥ ॥ ६ ॥

devAnAM vA nRNAM rakSAM kuru satyA'nayA satAm ॥ saMsArasAriNAM zambho maMgalaM sarvadA tathA ॥ ॥ 6 ॥

य एनां साभिलाषो वै दृष्ट्वा श्रुत्वाथवा भवेत् ॥ तं हन्यास्सर्वभूतेश विज्ञप्तिरिति मे प्रभो ॥ ७ ॥

ya enAM sAbhilASo vai dRSTvA zrutvAthavA bhavet ॥ taM hanyAssarvabhUteza vijJaptiriti me prabho ॥ 7 ॥

॥ ब्रह्मोवाच ॥ ॥ इति श्रुत्वा वचो विष्णोर्विहस्य परमेश्वरः ॥ एवमस्त्विति सर्वज्ञः प्रोवाच मधुसूदनम् ॥ ८ ॥

॥ brahmovAca ॥ ॥ iti zrutvA vaco viSNorvihasya paramezvaraH ॥ evamastviti sarvajJaH provAca madhusUdanam ॥ 8 ॥

स्वस्थानं हरिरागत्य स्थित आसीन्मुनीश्वर ॥ उत्सवं कारयामास जुगोप चरितं च तत् ॥९॥

svasthAnaM harirAgatya sthita AsInmunIzvara ॥ utsavaM kArayAmAsa jugopa caritaM ca tat ॥9॥

अहं देवीं समागत्य गृह्योक्तविधिनाऽखिलम् ॥ अग्निकार्यं यथोद्दिष्टमकार्षं च सुविस्तरम् ॥2-2-19-१०॥

ahaM devIM samAgatya gRhyoktavidhinA'khilam ॥ agnikAryaM yathoddiSTamakArSaM ca suvistaram ॥2-2-19-10॥

ततश्शिवा शिवश्चैव यथाविधि प्रहृष्टवत् ॥ अग्नेः प्रदक्षिणं चक्रे मदाचार्यद्विजाज्ञया ॥११॥

tatazzivA zivazcaiva yathAvidhi prahRSTavat ॥ agneH pradakSiNaM cakre madAcAryadvijAjJayA ॥11॥

तदा महोत्सवस्तत्राद्भुतोभूद्द्विजसत्तम ॥ सर्वेषां सुखदं वाद्यं गीतनृत्यपुरस्सरम् ॥१२॥

tadA mahotsavastatrAdbhutobhUddvijasattama ॥ sarveSAM sukhadaM vAdyaM gItanRtyapurassaram ॥12॥

तदानीमद्भुतं तत्र चरितं समभूदति ॥ सुविस्मयकरं तात तच्छृणु त्वं वदामि ते ॥ १३ ॥

tadAnImadbhutaM tatra caritaM samabhUdati ॥ suvismayakaraM tAta tacchRNu tvaM vadAmi te ॥ 13 ॥

दुर्ज्ञेया शांभवी माया तया संमोहितं जगत् ॥ सचराचरमत्यंतं सदेवासुरमानुषम् ॥ १४ ॥

durjJeyA zAMbhavI mAyA tayA saMmohitaM jagat ॥ sacarAcaramatyaMtaM sadevAsuramAnuSam ॥ 14 ॥

योऽहं शंभुं मोहयितुं पुरैच्छं कपटेन ह ॥ मां च तं शंकरस्तात मोहयामास लीलया ॥ १५ ॥

yo'haM zaMbhuM mohayituM puraicchaM kapaTena ha ॥ mAM ca taM zaMkarastAta mohayAmAsa lIlayA ॥ 15 ॥

इच्छेत्परापकारं यस्स तस्यैव भवेद्ध्रुवम् ॥ इति मत्वाऽपकारं नो कुर्यादन्यस्य पूरुषः ॥१६॥

icchetparApakAraM yassa tasyaiva bhaveddhruvam ॥ iti matvA'pakAraM no kuryAdanyasya pUruSaH ॥16॥

प्रदक्षिणां प्रकुर्वंत्या वह्नेस्सत्याः पदद्वयम्॥ आविर्बभूव वसनात्तदद्राक्षमहं मुने ॥ १७ ॥

pradakSiNAM prakurvaMtyA vahnessatyAH padadvayam॥ AvirbabhUva vasanAttadadrAkSamahaM mune ॥ 17 ॥

मदनाविष्टचेताश्च भूत्वांगानि व्यलोकयम् ॥ अहं सत्या द्विजश्रेष्ठ शिवमायाविमोहितः ॥१८॥

madanAviSTacetAzca bhUtvAMgAni vyalokayam ॥ ahaM satyA dvijazreSTha zivamAyAvimohitaH ॥18॥

यथा यथाहं रम्याणि व्यैक्षमंगानि कौतुकात् ॥ सत्या बभूव संहृष्टः कामार्तो हि तथा तथा ॥१९॥

yathA yathAhaM ramyANi vyaikSamaMgAni kautukAt ॥ satyA babhUva saMhRSTaH kAmArto hi tathA tathA ॥19॥

अहमेवं तथा दृष्ट्वा दक्षजां च पतिव्रताम् ॥ स्मराविष्टमना वक्त्रं द्रष्टुकामोभवं मुने ॥ 2-2-19-२० ॥

ahamevaM tathA dRSTvA dakSajAM ca pativratAm ॥ smarAviSTamanA vaktraM draSTukAmobhavaM mune ॥ 2-2-19-20 ॥

न शंभोर्लज्जया वक्त्रं प्रत्यक्षं च विलोकितम् ॥ न च सा लज्जयाविष्टा करोति प्रगटं मुखम् ॥ २१ ॥

na zaMbhorlajjayA vaktraM pratyakSaM ca vilokitam ॥ na ca sA lajjayAviSTA karoti pragaTaM mukham ॥ 21 ॥

ततस्तद्दर्शनार्थाय सदुपायं विचारयन् ॥ धूम्रघोरेण कामार्तोऽकार्षं तच्च ततः परम् ॥ २२ ॥

tatastaddarzanArthAya sadupAyaM vicArayan ॥ dhUmraghoreNa kAmArto'kArSaM tacca tataH param ॥ 22 ॥

आर्द्रेंधनानि भूरीणि क्षिप्त्वा तत्र विभावसौ ॥ स्वल्पाज्याहुतिविन्यासादार्द्रद्रव्योद्भवस्तथा ॥ २३ ॥

ArdreMdhanAni bhUrINi kSiptvA tatra vibhAvasau ॥ svalpAjyAhutivinyAsAdArdradravyodbhavastathA ॥ 23 ॥

प्रादुर्भूतस्ततो धूमो भूयांस्तत्र समंततः॥ तादृग् येन तमो भूतं वेदीभूमिविनिर्मितम् ॥ २४ ॥

prAdurbhUtastato dhUmo bhUyAMstatra samaMtataH॥ tAdRg yena tamo bhUtaM vedIbhUmivinirmitam ॥ 24 ॥

ततो धूमाकुले नेत्रे महेशः परमेश्वरः ॥ हस्ताभ्यां छादयामास बहुलीलाकरः प्रभुः ॥२५॥

tato dhUmAkule netre mahezaH paramezvaraH ॥ hastAbhyAM chAdayAmAsa bahulIlAkaraH prabhuH ॥25॥

ततो वस्त्रं समुत्क्षिप्य सतीवक्त्रमहं मुने ॥ अवेक्षं किल कामार्तः प्रहृष्टेनांतरात्मना ॥ २६ ॥

tato vastraM samutkSipya satIvaktramahaM mune ॥ avekSaM kila kAmArtaH prahRSTenAMtarAtmanA ॥ 26 ॥

मुहुर्मुहुरहं तात पश्यामि स्म सतीमुखम् ॥ अथेन्द्रियविकारं च प्राप्तवानस्मि सोऽवशः ॥ २७ ॥

muhurmuhurahaM tAta pazyAmi sma satImukham ॥ athendriyavikAraM ca prAptavAnasmi so'vazaH ॥ 27 ॥

मम रेतः प्रचस्कंद ततस्तद्वीक्षणाद्द्रुतम्॥ चतुर्बिन्दुमित भूमौ तुषारचयसंनिभम् ॥२८॥

mama retaH pracaskaMda tatastadvIkSaNAddrutam॥ caturbindumita bhUmau tuSAracayasaMnibham ॥28॥

ततोहं शंकितो मौनी तत्क्षणं विस्मितो मुने ॥ आच्छादयेस्म तद्रेतो यथा कश्चिद्बुबोध न॥२९॥

tatohaM zaMkito maunI tatkSaNaM vismito mune ॥ AcchAdayesma tadreto yathA kazcidbubodha na॥29॥

अथ तद्भगवाञ्छंभुर्ज्ञात्वा दिव्येन चक्षुषा ॥ रेतोवस्कंदनात्तस्य कोपादेतदुवाच ह ॥ 2-2-19-३० ॥

atha tadbhagavAJchaMbhurjJAtvA divyena cakSuSA ॥ retovaskaMdanAttasya kopAdetaduvAca ha ॥ 2-2-19-30 ॥

रुद्र उवाच ॥ किमेतद्विहितं पाप त्वया कर्म विगर्हितम् ॥ विवाहे मम कांताया वक्त्रं दृष्टं न रागतः ॥ ३१ ॥

rudra uvAca ॥ kimetadvihitaM pApa tvayA karma vigarhitam ॥ vivAhe mama kAMtAyA vaktraM dRSTaM na rAgataH ॥ 31 ॥

त्वं वेत्सि शंकरेणैतत्कर्म ज्ञातं न किंचन ॥ त्रैलोक्येपि न मेऽज्ञातं गूढं तस्मात्कथं विधे ॥ ३२ ॥

tvaM vetsi zaMkareNaitatkarma jJAtaM na kiMcana ॥ trailokyepi na me'jJAtaM gUDhaM tasmAtkathaM vidhe ॥ 32 ॥

यत्किंचित्त्रिषु लोकेषु जंगमं स्थावरं तथा ॥ तस्याहं मध्यगो मूढ तैलं यद्वत्तिलांति कम् ॥ ३३ ॥

yatkiMcittriSu lokeSu jaMgamaM sthAvaraM tathA ॥ tasyAhaM madhyago mUDha tailaM yadvattilAMti kam ॥ 33 ॥

ब्रह्मोवाच ॥ इत्युक्त्वा प्रिय विष्णुर्मां तदा विष्णुवचः स्मरन् ॥ इयेष हंतुं ब्रह्माणं शूलमुद्यम्य शंकरः ॥ ३४ ॥

brahmovAca ॥ ityuktvA priya viSNurmAM tadA viSNuvacaH smaran ॥ iyeSa haMtuM brahmANaM zUlamudyamya zaMkaraH ॥ 34 ॥

शभुंनोद्यमिते शूले मां च हंतुं द्विजोत्तम ॥ मरीचिप्रमुखास्ते वै हाहाकारं च चक्रिरे ॥ ३५ ॥

zabhuMnodyamite zUle mAM ca haMtuM dvijottama ॥ marIcipramukhAste vai hAhAkAraM ca cakrire ॥ 35 ॥

ततो देवगणास्सर्वे मुनयश्चाखिलास्तथा ॥ तुष्टुवुश्शंकरं तत्र प्रज्वलंतं भयातुराः ॥ ३६ ॥

tato devagaNAssarve munayazcAkhilAstathA ॥ tuSTuvuzzaMkaraM tatra prajvalaMtaM bhayAturAH ॥ 36 ॥

देवा ऊचुः ॥ देव देव महादेव शरणागतवत्सल ॥ ब्रह्माणं रक्ष रक्षेश कृपां कुरु महेश्वर ॥ ३७ ॥

devA UcuH ॥ deva deva mahAdeva zaraNAgatavatsala ॥ brahmANaM rakSa rakSeza kRpAM kuru mahezvara ॥ 37 ॥

जगत्पिता महेश त्वं जगन्माता सती मता ॥ हरिब्रह्मादयस्सर्वे तव दासास्सुरप्रभो ॥३८॥ ॥

jagatpitA maheza tvaM jaganmAtA satI matA ॥ haribrahmAdayassarve tava dAsAssuraprabho ॥38॥ ॥

अद्भुताकृतिलीलस्त्वं तव मायाद्भुता प्रभो ॥ तया विमोहितं सर्वं विना त्वद्भक्तिमीश्वर ॥ ३९ ॥

adbhutAkRtilIlastvaM tava mAyAdbhutA prabho ॥ tayA vimohitaM sarvaM vinA tvadbhaktimIzvara ॥ 39 ॥

ब्रह्मोवाच ॥ इत्थं बहुतरं दीना निर्जरा मुनयश्च ते ॥ तुष्टुवुर्देवदेवेशं क्रोधाविष्टं महेश्वरम् ॥ 2-2-19-४० ॥

brahmovAca ॥ itthaM bahutaraM dInA nirjarA munayazca te ॥ tuSTuvurdevadevezaM krodhAviSTaM mahezvaram ॥ 2-2-19-40 ॥

दक्षो मैवं मैवमिति पाणिमुद्यम्य शंकितः ॥ वारयामास भूतेशं क्षिप्रमेत्य पुरोगतः ॥ ४१ ॥

dakSo maivaM maivamiti pANimudyamya zaMkitaH ॥ vArayAmAsa bhUtezaM kSiprametya purogataH ॥ 41 ॥

अथाग्रे संगतं वीक्ष्य तदा दक्षं महेश्वरः ॥ प्रत्युवाचाप्रियमिदं संस्मरन्प्रार्थनां हरेः ॥ ४२ ॥

athAgre saMgataM vIkSya tadA dakSaM mahezvaraH ॥ pratyuvAcApriyamidaM saMsmaranprArthanAM hareH ॥ 42 ॥

महेश्वर उवाच ॥ विष्णुना मेतिभक्तेन यदिदानीमुदीरितम् ॥ मयाप्यंगीकृतं कर्तुं तदिहैव प्रजापते ॥ ४३ ॥

mahezvara uvAca ॥ viSNunA metibhaktena yadidAnImudIritam ॥ mayApyaMgIkRtaM kartuM tadihaiva prajApate ॥ 43 ॥

सतीं यस्याभिलाषस्सन् वीक्षेत वध तं प्रभो ॥ इति विष्णुवचस्सत्यं विधिं हत्वा करोम्यहम् ॥ ४४ ॥

satIM yasyAbhilASassan vIkSeta vadha taM prabho ॥ iti viSNuvacassatyaM vidhiM hatvA karomyaham ॥ 44 ॥

साभिलाषः कथं ब्रह्मा सतीं समवलोकयत् ॥ अभवत्त्यक्तरेतास्तु ततो हन्मि कृतागसम् ॥ ४५ ॥

sAbhilASaH kathaM brahmA satIM samavalokayat ॥ abhavattyaktaretAstu tato hanmi kRtAgasam ॥ 45 ॥

ब्रह्मोवाच ॥ इत्युक्तवति देवेश महेशे क्रोधसंकुले ॥ चकंपिरे जनाः सर्वे सदेवमुनिमानुषाः ॥४६॥

brahmovAca ॥ ityuktavati deveza maheze krodhasaMkule ॥ cakaMpire janAH sarve sadevamunimAnuSAH ॥46॥

हाहाकारो महानासीदौदासीन्यं च सर्वशः ॥ अभूवम्बिकलोऽतीव तदाहं तद्विमोहकः ॥४७॥

hAhAkAro mahAnAsIdaudAsInyaM ca sarvazaH ॥ abhUvambikalo'tIva tadAhaM tadvimohakaH ॥47॥

अथ विष्णुर्महेशातिप्रियः कार्यविचक्षणः ॥ तमेवंवादिनं रुद्रं तुष्टाव प्रणतस्सुधीः ॥४८॥

atha viSNurmahezAtipriyaH kAryavicakSaNaH ॥ tamevaMvAdinaM rudraM tuSTAva praNatassudhIH ॥48॥

स्तुत्वा च विविधैः स्तोत्रैश्शंकरं भक्तवत्सलम् ॥ इदमूचे वारयंस्तं क्षिप्रं भूत्वा पुरस्सरः ॥४९॥

stutvA ca vividhaiH stotraizzaMkaraM bhaktavatsalam ॥ idamUce vArayaMstaM kSipraM bhUtvA purassaraH ॥49॥

विष्णुरुवाच ॥ विधिन्न जहि भूतेश स्रष्टारं जगतां प्रभुम्॥ अयं शरणगस्तेद्य शरणागतवत्सलः ॥2-2-19-५०॥

viSNuruvAca ॥ vidhinna jahi bhUteza sraSTAraM jagatAM prabhum॥ ayaM zaraNagastedya zaraNAgatavatsalaH ॥2-2-19-50॥

अहं तेऽतिप्रियो भक्तो भक्तराज इतीरितः ॥ विज्ञप्तिं हृदि मे मत्त्वा कृपां कुरु ममोपरि ॥५१॥

ahaM te'tipriyo bhakto bhaktarAja itIritaH ॥ vijJaptiM hRdi me mattvA kRpAM kuru mamopari ॥51॥

अन्यच्च शृणु मे नाथ वचनं हेतुगर्भितम् ॥ तन्मनुष्व महेशान कृपां कृत्वा ममोपरि ॥ ५२ ॥

anyacca zRNu me nAtha vacanaM hetugarbhitam ॥ tanmanuSva mahezAna kRpAM kRtvA mamopari ॥ 52 ॥

प्रजास्स्रष्टुमयं शंभो प्रादुर्भूतश्चतुर्मुखः ॥ अस्मिन्हते प्रजास्रष्टा नास्त्यन्यः प्राकृतोऽधुना ॥५३॥

prajAssraSTumayaM zaMbho prAdurbhUtazcaturmukhaH ॥ asminhate prajAsraSTA nAstyanyaH prAkRto'dhunA ॥53॥

सृष्टिस्थित्यंतकर्माणि करिष्यामः पुनः पुनः ॥ त्रयो देवा वयं नाथ शिवरूप त्वदाज्ञया ॥५४॥

sRSTisthityaMtakarmANi kariSyAmaH punaH punaH ॥ trayo devA vayaM nAtha zivarUpa tvadAjJayA ॥54॥

एतस्मिन्निहते शम्भो कस्त्वत्कर्म करिष्यति ॥ तस्मान्न वध्यो भवता सृष्टिकृल्लयकृद्विभो ॥५५॥

etasminnihate zambho kastvatkarma kariSyati ॥ tasmAnna vadhyo bhavatA sRSTikRllayakRdvibho ॥55॥

अनेनैव सती कन्या दक्षस्य च शिवा विभो ॥ सदुपायेन वै भार्या भवदर्थे प्रकल्पिता ॥ ५६ ॥

anenaiva satI kanyA dakSasya ca zivA vibho ॥ sadupAyena vai bhAryA bhavadarthe prakalpitA ॥ 56 ॥

ब्रह्मोवाच ॥ इत्याकर्ण्य महेशस्तु विज्ञप्तिं विष्णुना कृताम् ॥ प्रत्युवाचाखिलांस्तांश्च श्रावयंश्च दृढव्रतः ॥ ५७ ॥

brahmovAca ॥ ityAkarNya mahezastu vijJaptiM viSNunA kRtAm ॥ pratyuvAcAkhilAMstAMzca zrAvayaMzca dRDhavrataH ॥ 57 ॥

महेश उवाच ॥ देव देव रमेशान विष्णो मत्प्राणवल्लभ ॥ न निवारय मां तात वधादस्य खलस्त्वयम् ॥५८॥

maheza uvAca ॥ deva deva ramezAna viSNo matprANavallabha ॥ na nivAraya mAM tAta vadhAdasya khalastvayam ॥58॥

पूरयिष्यामि विज्ञप्तिं पूर्वान्तेंगीकृतां मया ॥ महापापकरं दुष्टं हन्म्येनं चतुराननम् ॥५९॥

pUrayiSyAmi vijJaptiM pUrvAnteMgIkRtAM mayA ॥ mahApApakaraM duSTaM hanmyenaM caturAnanam ॥59॥

अहमेव प्रजास्स्रक्ष्ये सर्वाः स्थिरचरा अपि ॥ अन्यं स्रक्ष्ये सृष्टिकरमथवाहं स्वतेजसा॥2-2-19-६०॥

ahameva prajAssrakSye sarvAH sthiracarA api ॥ anyaM srakSye sRSTikaramathavAhaM svatejasA॥2-2-19-60॥

हत्वैनं विधिमेवाहं स्वपणं पूरयन् कृतम् ॥ स्रष्टारमेकं स्रक्ष्यामि न निवारय मेश माम् ॥६१॥

hatvainaM vidhimevAhaM svapaNaM pUrayan kRtam ॥ sraSTAramekaM srakSyAmi na nivAraya meza mAm ॥61॥

ब्रह्मोवाच॥ इति तस्य वचश्श्रुत्वा गिरीश स्याह चाच्युतः ॥ स्मितप्रभिन्नहृदयः पुनर्मैवमितीरयन् ॥६२॥

brahmovAca॥ iti tasya vacazzrutvA girIza syAha cAcyutaH ॥ smitaprabhinnahRdayaH punarmaivamitIrayan ॥62॥

अच्युत उवाच॥ प्रतिज्ञापूरणं योग्यं परस्मिन्पुरुषेस्ति वै॥ विचारयस्व वध्येश भवत्यात्मनि न प्रभो ॥६३॥

acyuta uvAca॥ pratijJApUraNaM yogyaM parasminpuruSesti vai॥ vicArayasva vadhyeza bhavatyAtmani na prabho ॥63॥

त्रयो देवा वयं शंभो त्वदात्मानः परा नहि ॥ एकरूपा न भिन्नाश्च तत्त्वतस्सुविचारय ॥ ॥६४॥

trayo devA vayaM zaMbho tvadAtmAnaH parA nahi ॥ ekarUpA na bhinnAzca tattvatassuvicAraya ॥ ॥64॥

ततस्तद्वचनं श्रुत्वा विष्णोस्स्वातिप्रियस्य सः ॥ शंभुरूचे पुनस्तं वै ख्यापयन्नात्मनो गतिम् ॥६५॥

tatastadvacanaM zrutvA viSNossvAtipriyasya saH ॥ zaMbhurUce punastaM vai khyApayannAtmano gatim ॥65॥

॥ शम्भुरुवाच ॥ हे विष्णो सर्वभक्तेश कथमात्मा विधिर्मम ॥ लक्ष्यते भिन्न एवायं प्रत्यक्षेणाग्रतः स्थितः ॥ ६६ ॥

॥ zambhuruvAca ॥ he viSNo sarvabhakteza kathamAtmA vidhirmama ॥ lakSyate bhinna evAyaM pratyakSeNAgrataH sthitaH ॥ 66 ॥

॥ ब्रह्मोवाच ॥ इत्याज्ञप्तो महेशेन सर्वेषां पुरतस्तदा ॥ इदमूचे महादेवं तोषयन् गरुडध्वजः ॥ ६७ ॥

॥ brahmovAca ॥ ityAjJapto mahezena sarveSAM puratastadA ॥ idamUce mahAdevaM toSayan garuDadhvajaH ॥ 67 ॥

विष्णुरुवाच ॥ न ब्रह्मा भवतो भिन्नो न त्वं तस्मात्सदाशिव ॥ न वाहं भवतो भिन्नो न मत्त्वं परमेश्वर ॥ ६८ ॥

viSNuruvAca ॥ na brahmA bhavato bhinno na tvaM tasmAtsadAziva ॥ na vAhaM bhavato bhinno na mattvaM paramezvara ॥ 68 ॥

सर्वं जानासि सर्वज्ञ परमेश सदाशिव ॥ मन्मुखादखिलान्सर्वं संश्रावयितुमिच्छसि ॥ ६९ ॥

sarvaM jAnAsi sarvajJa parameza sadAziva ॥ manmukhAdakhilAnsarvaM saMzrAvayitumicchasi ॥ 69 ॥

त्वदाज्ञया वदामीश शृण्वंतु निखिलास्सुराः ॥ मुनयश्चापरे शैवं तत्त्वं संधार्य स्वं मनः ॥ 2-2-19-७० ॥

tvadAjJayA vadAmIza zRNvaMtu nikhilAssurAH ॥ munayazcApare zaivaM tattvaM saMdhArya svaM manaH ॥ 2-2-19-70 ॥

प्रधानस्याऽप्रधानस्य भागाभागस्य रूपिणः ॥ ज्योतिर्मयस्य भागास्ते वयं देवाः प्रभोस्त्रयः ॥७१॥

pradhAnasyA'pradhAnasya bhAgAbhAgasya rUpiNaH ॥ jyotirmayasya bhAgAste vayaM devAH prabhostrayaH ॥71॥

कस्त्वं कोहं च को ब्रह्मा तवैव परमात्मनः ॥ अंशत्रयमिदं भिन्नं सृष्टिस्थित्यंतकारणम् ॥७२॥

kastvaM kohaM ca ko brahmA tavaiva paramAtmanaH ॥ aMzatrayamidaM bhinnaM sRSTisthityaMtakAraNam ॥72॥

चिंतयस्वात्मनात्मानं स्वलीलाधृतविग्रहः ॥ एकस्त्वं ब्रह्म सगुणो ह्यंशभूता वयं त्रयः ॥ ७३ ॥

ciMtayasvAtmanAtmAnaM svalIlAdhRtavigrahaH ॥ ekastvaM brahma saguNo hyaMzabhUtA vayaM trayaH ॥ 73 ॥

शिरोग्रीवादिभेदेन यथैकस्यैव वर्ष्मणः ॥ अंगानि ते तथेशस्य तस्य भगत्रयं हर ॥ ७४ ॥

zirogrIvAdibhedena yathaikasyaiva varSmaNaH ॥ aMgAni te tathezasya tasya bhagatrayaM hara ॥ 74 ॥

यज्ज्योतिरभ्रं स्वपुरं पुराणं कूटस्थमव्यक्तमनंतरूपम् ॥ नित्यं च दीर्घादिविशेषणाद्यैर्हीनं शिवस्त्वं तत एव सर्वम् ॥७५॥

yajjyotirabhraM svapuraM purANaM kUTasthamavyaktamanaMtarUpam ॥ nityaM ca dIrghAdivizeSaNAdyairhInaM zivastvaM tata eva sarvam ॥75॥

ब्रह्मोवाच ॥ एतच्छ्रुत्वा वचस्तस्य महादेवो मुनीश्वर ॥ बभूव सुप्रसन्नश्च न जघान स मां ततः ॥ ७६ ॥

brahmovAca ॥ etacchrutvA vacastasya mahAdevo munIzvara ॥ babhUva suprasannazca na jaghAna sa mAM tataH ॥ 76 ॥