शितान्तशिखरे शक्रः पारिजातवने शुभे। तस्य प्राच्यां कुमुदाद्रि- कूटो ऽसौ बहुविस्तरः।।

śitāntaśikhare śakraḥ pārijātavane śubhe| tasya prācyāṃ kumudādri- kūṭo 'sau bahuvistaraḥ||

अष्टौ पुराण्युदीर्णानि दानवानां द्विजोत्तमाः। सुवर्णकोटरे पुण्ये राक्षसानां महात्मनाम।।

aṣṭau purāṇyudīrṇāni dānavānāṃ dvijottamāḥ| suvarṇakoṭare puṇye rākṣasānāṃ mahātmanām||

नीलकानां पुराण्याहुर अष्टषष्टिर्द्विजोत्तमाः। महानीले ऽपि शैलेन्द्रे पुराणि दश पञ्च च।।

nīlakānāṃ purāṇyāhur aṣṭaṣaṣṭirdvijottamāḥ| mahānīle 'pi śailendre purāṇi daśa pañca ca||

हयाननानां मुख्यानां किन्नराणां च सुव्रताः। वेणुसौधे महाशैले विद्याधरपुरत्रयम।।

hayānanānāṃ mukhyānāṃ kinnarāṇāṃ ca suvratāḥ| veṇusaudhe mahāśaile vidyādharapuratrayam||

वैकुण्ठे गरुडः श्रीमान करञ्जे नीललोहितः। वसुधारे वसूनां तु निवासः परिकीर्तितः।।

vaikuṇṭhe garuḍaḥ śrīmān karañje nīlalohitaḥ| vasudhāre vasūnāṃ tu nivāsaḥ parikīrtitaḥ||

रत्नधारे गिरिवरे सप्तर्षीणां महात्मनाम। सप्तस्थानानि पुण्यानि सिद्धावासयुतानि च।।

ratnadhāre girivare saptarṣīṇāṃ mahātmanām| saptasthānāni puṇyāni siddhāvāsayutāni ca||

महत्प्रजापतेः स्थानम एकशृङ्गे नगोत्तमे। गजशैले तु दुर्गाद्याः सुमेधे वसवस तथा।।

mahatprajāpateḥ sthānam ekaśṛṅge nagottame| gajaśaile tu durgādyāḥ sumedhe vasavas tathā||

आदित्याश च तथा रुद्राः कृतावासास्तथाश्विनौ। अशीतिर्देवपुर्यस्तु हेमकक्षे नगोत्तमे।।

ādityāś ca tathā rudrāḥ kṛtāvāsāstathāśvinau| aśītirdevapuryastu hemakakṣe nagottame||

सुनीले रक्षसां वासाः पञ्चकोटिशतानि च। पञ्चकूटे पुराण्यासन पञ्चकोटिप्रमाणतः।।

sunīle rakṣasāṃ vāsāḥ pañcakoṭiśatāni ca| pañcakūṭe purāṇyāsan pañcakoṭipramāṇataḥ||

शतशृङ्गे पुरशतं यक्षाणाममितौजसाम। ताम्राभे काद्रवेयाणां विशाखे तु गुहस्य वै।।

śataśṛṅge puraśataṃ yakṣāṇāmamitaujasām| tāmrābhe kādraveyāṇāṃ viśākhe tu guhasya vai||

श्वेतोदरे मुनिश्रेष्ठाः सुपर्णस्य महात्मनः। पिशाचके कुबेरस्य हरिकूटे हरेर्गृहम।।

śvetodare muniśreṣṭhāḥ suparṇasya mahātmanaḥ| piśācake kuberasya harikūṭe harergṛham||

कुमुदे किंनरावासस त्व अञ्जने चारणालयः। कृष्णे गन्धर्वनिलयः पाण्डुरे पुरसप्तकम।।

kumude kiṃnarāvāsas tv añjane cāraṇālayaḥ| kṛṣṇe gandharvanilayaḥ pāṇḍure purasaptakam||

विद्याधराणां विप्रेन्द्रा विश्वभोगसमन्वितम। सहस्रशिखरे शैले दैत्यानामुग्रकर्मणाम।।

vidyādharāṇāṃ viprendrā viśvabhogasamanvitam| sahasraśikhare śaile daityānāmugrakarmaṇām||

पुराणां तु सहस्राणि सप्त शक्रारिणां द्विजाः। मुकुटे पन्नगावासः पुष्पकेतौ मुनीश्वराः।।

purāṇāṃ tu sahasrāṇi sapta śakrāriṇāṃ dvijāḥ| mukuṭe pannagāvāsaḥ puṣpaketau munīśvarāḥ||

वैवस्वतस्य सोमस्य वायोर्नागाधिपस्य च। तक्षके चैव शैलेन्द्रे चत्वार्यायतनानि च।।

vaivasvatasya somasya vāyornāgādhipasya ca| takṣake caiva śailendre catvāryāyatanāni ca||

ब्रह्मेन्द्रविष्णुरुद्राणां गुहस्य च महात्मनः। कुबेरस्य च सोमस्य तथान्येषां महात्मनाम।।

brahmendraviṣṇurudrāṇāṃ guhasya ca mahātmanaḥ| kuberasya ca somasya tathānyeṣāṃ mahātmanām||

सन्त्यायतनमुख्यानि मर्यादापर्वतेष्वपि। श्रीकण्ठाद्रिगुहावासी सर्वावासः सहोमया।।

santyāyatanamukhyāni maryādāparvateṣvapi| śrīkaṇṭhādriguhāvāsī sarvāvāsaḥ sahomayā||

श्रीकण्ठस्याधिपत्यं वै सर्वदेवेश्वरस्य च। अण्डस्यास्य प्रवृत्तिस्तु श्रीकण्ठेन न संशयः।।

śrīkaṇṭhasyādhipatyaṃ vai sarvadeveśvarasya ca| aṇḍasyāsya pravṛttistu śrīkaṇṭhena na saṃśayaḥ||

अनन्तेशादयस्त्वेवं प्रत्येकं चाण्डपालकाः। चक्रवर्तिन इत्युक्तास ततो विद्येश्वरास्त्विह।।

ananteśādayastvevaṃ pratyekaṃ cāṇḍapālakāḥ| cakravartina ityuktās tato vidyeśvarāstviha||

श्रीकण्ठाधिष्ठितान्यत्र स्थानानि च समासतः। मर्यादापर्वतेष्वद्य शृण्वन्तु प्रवदाम्य अहम।।

śrīkaṇṭhādhiṣṭhitānyatra sthānāni ca samāsataḥ| maryādāparvateṣvadya śṛṇvantu pravadāmy aham||

श्रीकण्ठाधिष्ठितं विश्वं चराचरमिदं जगत। कालाग्निशिवपर्यन्तं कथं वक्ष्ये सविस्तरम।।

śrīkaṇṭhādhiṣṭhitaṃ viśvaṃ carācaramidaṃ jagat| kālāgniśivaparyantaṃ kathaṃ vakṣye savistaram||