अलिङ्गमेकमव्यक्तं लिङ्गं ब्रह्मेति निश्चितम। स्वयञ्ज्योतिः परं तत्त्वं परे व्योम्नि व्यवस्थितम।।

aliṅgamekamavyaktaṃ liṅgaṃ brahmeti niścitam| svayañjyotiḥ paraṃ tattvaṃ pare vyomni vyavasthitam||

गते महेश्वरे देवे स्वाधिवासं पितामहः। तदेव सुमहत पद्मं भेजे नाभिसमुत्थितम।।

gate maheśvare deve svādhivāsaṃ pitāmahaḥ| tadeva sumahat padmaṃ bheje nābhisamutthitam||

अथ दीर्घेण कालेन तत्राप्रतिमपौरुषौ। महासुरौ समायातौ भ्रातरौ मधुकैटभौ।।

atha dīrgheṇa kālena tatrāpratimapauruṣau| mahāsurau samāyātau bhrātarau madhukaiṭabhau||

अव्यक्तं कारणं यत्तदक्षरं परमं पदम। निर्गुणं शुद्धविज्ञानं तद वै पश्यन्ति सूरयः।।

avyaktaṃ kāraṇaṃ yattadakṣaraṃ paramaṃ padam| nirguṇaṃ śuddhavijñānaṃ tad vai paśyanti sūrayaḥ||

क्रोधेन महताविष्टौ महापर्वतविग्रहौ। कर्णान्तरसमुद्भूतौ देवदेवस्य शार्ङ्गिणः।।

krodhena mahatāviṣṭau mahāparvatavigrahau| karṇāntarasamudbhūtau devadevasya śārṅgiṇaḥ||

तन्निष्ठाः शान्तसंकल्पा नित्यं तद्भावभाविताः। पश्यन्ति तत परं ब्रह्म यत्तल्लिङ्गमिति श्रुतिः।।

tanniṣṭhāḥ śāntasaṃkalpā nityaṃ tadbhāvabhāvitāḥ| paśyanti tat paraṃ brahma yattalliṅgamiti śrutiḥ||

तावागतौ समीक्ष्याह नारायणमजो विभुः। त्रैलोक्यकण्टकावेतावसुरौ हन्तुमर्हसि।।

tāvāgatau samīkṣyāha nārāyaṇamajo vibhuḥ| trailokyakaṇṭakāvetāvasurau hantumarhasi||

अन्यथा नहि मां द्रष्टुं शक्यं वै मुनिपुङ्गवाः। नहि तद विद्यते ज्ञानं यतस्तज्ज्ञायते परम।।

anyathā nahi māṃ draṣṭuṃ śakyaṃ vai munipuṅgavāḥ| nahi tad vidyate jñānaṃ yatastajjñāyate param||

एतत्तत्परमं ज्ञानं केवलं कवयो विदुः। अज्ञानमितरत सर्वं यस्मान्मायामयं जगत।।

etattatparamaṃ jñānaṃ kevalaṃ kavayo viduḥ| ajñānamitarat sarvaṃ yasmānmāyāmayaṃ jagat||

तस्य तद वचनं श्रुत्वा हरिर्नारायणः प्रभुः। आज्ञापयामास तयोर्वधार्थं पुरुषावुभौ।।

tasya tad vacanaṃ śrutvā harirnārāyaṇaḥ prabhuḥ| ājñāpayāmāsa tayorvadhārthaṃ puruṣāvubhau||

तदाज्ञया महद्युद्धं तयोस्ताभ्यामभूद द्विजाः। व्यनयत कैटभं विष्णुर्जिष्णुश्च व्यनयन्मधुम।।

tadājñayā mahadyuddhaṃ tayostābhyāmabhūd dvijāḥ| vyanayat kaiṭabhaṃ viṣṇurjiṣṇuśca vyanayanmadhum||

यज्ज्ञानं निर्मलं सूक्ष्मं निर्विकल्पं यदव्ययम। ममात्मासौ तदेवेमिति प्राहुर्विपश्चितः।।

yajjñānaṃ nirmalaṃ sūkṣmaṃ nirvikalpaṃ yadavyayam| mamātmāsau tadevemiti prāhurvipaścitaḥ||

ये ऽप्यनेकं प्रपश्यन्ति ते ऽपि पश्यन्ति तत्परम। आश्रिताः परमां निष्ठां बुद्ध्वैकं तत्त्वमव्ययम।।

ye 'pyanekaṃ prapaśyanti te 'pi paśyanti tatparam| āśritāḥ paramāṃ niṣṭhāṃ buddhvaikaṃ tattvamavyayam||

ततः पद्मासनासीनं जगन्नाथं पितामहम। बभाषे मधुरं वाक्यं स्नेहाविष्टमना हरिः।।

tataḥ padmāsanāsīnaṃ jagannāthaṃ pitāmaham| babhāṣe madhuraṃ vākyaṃ snehāviṣṭamanā hariḥ||

अस्मान्मयोच्यमानस्त्वं पद्मादवतर प्रभो। नाहं भवन्तं शक्नोमि वोढुं तेजामयं गुरुम।।

asmānmayocyamānastvaṃ padmādavatara prabho| nāhaṃ bhavantaṃ śaknomi voḍhuṃ tejāmayaṃ gurum||

ये पुनः परमं तत्त्वमेकं वानेकमीश्वरम। भक्त्या मां संप्रपश्यन्ति विज्ञेयास्ते तदात्मकाः।।

ye punaḥ paramaṃ tattvamekaṃ vānekamīśvaram| bhaktyā māṃ saṃprapaśyanti vijñeyāste tadātmakāḥ||

साक्षादेव प्रपश्यन्ति स्वात्मानं परमेश्वरम। नित्यानन्दं निर्विकल्पं सत्यरूपमिति स्थितिः।।

sākṣādeva prapaśyanti svātmānaṃ parameśvaram| nityānandaṃ nirvikalpaṃ satyarūpamiti sthitiḥ||

ततो ऽवतीर्य विश्वात्मा देहमाविश्य चक्रिणः। अवाच वैष्णवीं निद्रामेकीभूयाथ विष्णुना।।

tato 'vatīrya viśvātmā dehamāviśya cakriṇaḥ| avāca vaiṣṇavīṃ nidrāmekībhūyātha viṣṇunā||

भजन्ते परमानन्दं सर्वगं यत्तदात्मकम। स्वात्मन्यवस्थिताः शान्ताः परे ऽव्यक्ते परस्य तु।।

bhajante paramānandaṃ sarvagaṃ yattadātmakam| svātmanyavasthitāḥ śāntāḥ pare 'vyakte parasya tu||

सहस्त्रशीर्षनयनः शङ्खचक्रगदाधरः। ब्रह्मा नारायणाख्यो ऽसौ सुष्वाप सलिले तदा।।

sahastraśīrṣanayanaḥ śaṅkhacakragadādharaḥ| brahmā nārāyaṇākhyo 'sau suṣvāpa salile tadā||

एषा विमुक्तिः परमा मम सायुज्यमुत्तमम। निर्वाणं ब्रह्मणा चैक्यं कैवल्यं कवयो विदुः।।

eṣā vimuktiḥ paramā mama sāyujyamuttamam| nirvāṇaṃ brahmaṇā caikyaṃ kaivalyaṃ kavayo viduḥ||

सो ऽनुभूय चिरं कालमानन्दं परमात्मनः। अनाद्यनन्तमद्वैतं स्वात्मानं ब्रह्मसंज्ञितम।।

so 'nubhūya ciraṃ kālamānandaṃ paramātmanaḥ| anādyanantamadvaitaṃ svātmānaṃ brahmasaṃjñitam||

तस्मादनादिमध्यान्तं वस्त्वेकं परमं शिवम। स ईश्वरो महादेवस्तं विज्ञाय विमुच्यते।।

tasmādanādimadhyāntaṃ vastvekaṃ paramaṃ śivam| sa īśvaro mahādevastaṃ vijñāya vimucyate||

ततः प्रभाते योगात्मा भूत्वा देवश्चतुर्मुखः। ससर्ज सृष्टिं तद्रूपां वैष्णवं भावमाश्रितः।।

tataḥ prabhāte yogātmā bhūtvā devaścaturmukhaḥ| sasarja sṛṣṭiṃ tadrūpāṃ vaiṣṇavaṃ bhāvamāśritaḥ||

पुरस्तादसृजद देवः सनन्दं सनकं तथा। ऋभुं सनत्कुमारं च पुर्वजं तं सनातनम।।

purastādasṛjad devaḥ sanandaṃ sanakaṃ tathā| ṛbhuṃ sanatkumāraṃ ca purvajaṃ taṃ sanātanam||

न नक्षत्राणि तपनो नोत विद्युत। तन्नित्यभासमचलं सद्विभाति।।

na nakṣatrāṇi tapano nota vidyut| tannityabhāsamacalaṃ sadvibhāti||

शुद्धं बृहन्तं परमं यद्विभाति। पश्यन्ति तत्त्वमचलं यत स ईशः।।

śuddhaṃ bṛhantaṃ paramaṃ yadvibhāti| paśyanti tattvamacalaṃ yat sa īśaḥ||

ते द्वन्द्वमोहनिर्मुक्ताः परं वैराग्यमास्थिताः। विदित्वा परमं भावं न सृष्टौ दधिरे मतिम।।

te dvandvamohanirmuktāḥ paraṃ vairāgyamāsthitāḥ| viditvā paramaṃ bhāvaṃ na sṛṣṭau dadhire matim||

तेष्वेवं निरपेक्षेषु लोकसृष्टौ पितामहः। बभूव नष्टचेता वै मायया परमेष्ठिनः।।

teṣvevaṃ nirapekṣeṣu lokasṛṣṭau pitāmahaḥ| babhūva naṣṭacetā vai māyayā parameṣṭhinaḥ||

शुद्धं वदन्ति पुरुषं सर्ववेदाः। धायायन्ति वेदार्थविनिश्चितार्थाः।।

śuddhaṃ vadanti puruṣaṃ sarvavedāḥ| dhāyāyanti vedārthaviniścitārthāḥ||

प्राणो ऽनिलो गगनं नोत बुद्धिः। विभाति देवः शिव एव केवलः।।

prāṇo 'nilo gaganaṃ nota buddhiḥ| vibhāti devaḥ śiva eva kevalaḥ||

ततः पुराणपुरुषो जगन्मूर्तिर्जनार्दनः। व्याजहारात्मनः पुत्रं मोहनाशाय पद्मजम।।

tataḥ purāṇapuruṣo jaganmūrtirjanārdanaḥ| vyājahārātmanaḥ putraṃ mohanāśāya padmajam||

कच्चिन्न विस्मृतो देवः शूलपाणिः सनातनः। यदुक्तवानात्मनो ऽसौ पुत्रत्वे तव शङ्करः।।

kaccinna vismṛto devaḥ śūlapāṇiḥ sanātanaḥ| yaduktavānātmano 'sau putratve tava śaṅkaraḥ||

ज्ञानामृतं सर्ववेदेषु गूढम। युञ्जीत योगं प्रयतो ह्यजस्रम।।

jñānāmṛtaṃ sarvavedeṣu gūḍham| yuñjīta yogaṃ prayato hyajasram||

अवाप्य संज्ञां गोविन्दात पद्मयोनिः पितामहः। प्रजाः स्त्रष्टुमनास्तेपे तपः परमदुश्चरम।।

avāpya saṃjñāṃ govindāt padmayoniḥ pitāmahaḥ| prajāḥ straṣṭumanāstepe tapaḥ paramaduścaram||

तस्यैवं तप्यमानस्य न किञ्चित समवर्तत। ततो दीर्घेण कालेन दुः खात क्रोधो ऽभ्यजायत।।

tasyaivaṃ tapyamānasya na kiñcit samavartata| tato dīrgheṇa kālena duḥ khāt krodho 'bhyajāyata||

क्रोधाविष्टस्य नेत्राभ्यां प्रापतन्नश्रुबिन्दवः। ततस्तेभ्यो ऽश्रुबिन्दुभ्यो भूताः प्रेतास्तथाभवन।।

krodhāviṣṭasya netrābhyāṃ prāpatannaśrubindavaḥ| tatastebhyo 'śrubindubhyo bhūtāḥ pretāstathābhavan||

सर्वांस्तानश्रुजान दृष्ट्वा ब्रह्मात्मानमनिन्दन। जहौ प्राणांश्च भगवान क्रोधाविष्टः प्रजापतिः।।

sarvāṃstānaśrujān dṛṣṭvā brahmātmānamanindana| jahau prāṇāṃśca bhagavān krodhāviṣṭaḥ prajāpatiḥ||

तदा प्राणमयो रुद्रः प्रादुरसीत प्रभीर्मुखात। सहस्त्रादित्यसंकाशो युगान्तदहनोपमः।।

tadā prāṇamayo rudraḥ prādurasīt prabhīrmukhāt| sahastrādityasaṃkāśo yugāntadahanopamaḥ||

रुरोद सुस्वरं घोरं देवदेवः स्वयं शिवः। रोदमानं ततो ब्रह्मा मा रोदीरित्यभाषत। रोदनाद रुद्र इत्येवं लोके ख्यातिं गमिष्यसि।।

ruroda susvaraṃ ghoraṃ devadevaḥ svayaṃ śivaḥ| rodamānaṃ tato brahmā mā rodīrityabhāṣata| rodanād rudra ityevaṃ loke khyātiṃ gamiṣyasi||

अन्यानि सप्त नामानि पत्नीः पुत्रांश्चशाश्वतान। स्थानानि चैषामष्टानां ददौ लोकपितामहः।।

anyāni sapta nāmāni patnīḥ putrāṃścaśāśvatān| sthānāni caiṣāmaṣṭānāṃ dadau lokapitāmahaḥ||

भवः शर्वस्तथेशानः पशूनां पतिरेव च। भीमश्चोग्रो महादेवस्तानि नामानि सप्त वै।।

bhavaḥ śarvastatheśānaḥ paśūnāṃ patireva ca| bhīmaścogro mahādevastāni nāmāni sapta vai||

सूर्यो जलं मही वह्निर्वायुराकाशमेव च। दीक्षितो ब्राह्मणश्चन्द्र इत्येता अष्टमूर्तयः।।

sūryo jalaṃ mahī vahnirvāyurākāśameva ca| dīkṣito brāhmaṇaścandra ityetā aṣṭamūrtayaḥ||

स्थानेष्वेतेषु ये रुद्रं ध्यायन्ति प्रणमन्ति च। तेषामष्टतनुर्देवो ददाति परमं पदम।।

sthāneṣveteṣu ye rudraṃ dhyāyanti praṇamanti ca| teṣāmaṣṭatanurdevo dadāti paramaṃ padam||

सुवर्चला तथैवोमा विकेशी च तथा शिवा। स्वाहा दिशश्च दीक्षा च रोहिणी चेति पत्नयः।।

suvarcalā tathaivomā vikeśī ca tathā śivā| svāhā diśaśca dīkṣā ca rohiṇī ceti patnayaḥ||

शनैश्चरस्तथा शुक्रो लोहिताङ्गो मनोजवः। स्कन्दः सर्गो ऽथ सन्तानो बुधश्चैषां सुताः स्मृताः।।

śanaiścarastathā śukro lohitāṅgo manojavaḥ| skandaḥ sargo 'tha santāno budhaścaiṣāṃ sutāḥ smṛtāḥ||

एवंप्रकारो भगवान देवदेवो महेश्वरः। प्रजाधर्मं च काम च त्यक्त्वा वैराग्यमाश्रितः।।

evaṃprakāro bhagavān devadevo maheśvaraḥ| prajādharmaṃ ca kāma ca tyaktvā vairāgyamāśritaḥ||

आत्मन्याध्य चात्मानमैश्वरं भावमास्थितः। पीत्वा तदक्षरं ब्रह्म शाश्वतं परमामृतम।।

ātmanyādhya cātmānamaiśvaraṃ bhāvamāsthitaḥ| pītvā tadakṣaraṃ brahma śāśvataṃ paramāmṛtam||

प्रजाः सृजेति चादिष्टो ब्रह्मणा नीललोहितः। स्वात्मना सदृशान रुद्रान ससर्ज मनसा शिवः।।

prajāḥ sṛjeti cādiṣṭo brahmaṇā nīlalohitaḥ| svātmanā sadṛśān rudrān sasarja manasā śivaḥ||

कपर्दिनो निरातङ्कान नीलकण्ठान पिनाकिनः। त्रिशूलहस्तानृष्टिघ्नान महानन्दांस्त्रिलोचनान।।

kapardino nirātaṅkān nīlakaṇṭhān pinākinaḥ| triśūlahastānṛṣṭighnān mahānandāṃstrilocanān||

जरामरणनिर्मुक्तान महावृषभवाहनान। वीतरागांश्च सर्वज्ञान कोटिकोटिशतान प्रभुः।।

jarāmaraṇanirmuktān mahāvṛṣabhavāhanān| vītarāgāṃśca sarvajñān koṭikoṭiśatān prabhuḥ||

तान दृष्ट्वा विविधान रुद्रान निर्मलान नीललोहितान। जरामरणनिर्मुक्तान व्याजहरा हरं गुरुः।।

tān dṛṣṭvā vividhān rudrāna nirmalān nīlalohitān| jarāmaraṇanirmuktān vyājaharā haraṃ guruḥ||

मा स्त्राक्षीरीदृशीर्देव प्रजा मृत्युविवर्जिताः। अन्याः सृजस्व भूतेश जन्ममृत्युसमन्विताः।।

mā strākṣīrīdṛśīrdeva prajā mṛtyuvivarjitāḥ| anyāḥ sṛjasva bhūteśa janmamṛtyusamanvitāḥ||

ततस्तमाह भगवान कपर्दे कामशासनः। नास्ति मे तादृशः सर्गः सृज त्वमशुभाः प्रजाः।।

tatastamāha bhagavān kaparde kāmaśāsanaḥ| nāsti me tādṛśaḥ sargaḥ sṛja tvamaśubhāḥ prajāḥ||

ततः प्रभृति देवो ऽसौ न प्रसूते ऽशुभाः प्रजाः। स्वात्मजैरेव तै रुद्रैर्निवृत्तात्मा ह्यतिष्ठत। स्थाणुत्वं तेन तस्यासीद देवदेवस्य शूलिनः।।

tataḥ prabhṛti devo 'sau na prasūte 'śubhāḥ prajāḥ| svātmajaireva tai rudrairnivṛttātmā hyatiṣṭhata| sthāṇutvaṃ tena tasyāsīd devadevasya śūlinaḥ||

ज्ञानं वैराग्यमैश्वर्यं तपः सत्यं क्षमा धृतिः। स्त्रष्टृत्वमात्मसंबोधो ह्यधिष्ठातृत्वमेव च।।

jñānaṃ vairāgyamaiśvaryaṃ tapaḥ satyaṃ kṣamā dhṛtiḥ| straṣṭṛtvamātmasaṃbodho hyadhiṣṭhātṛtvameva ca||

अव्ययानि दशैतानि नित्यं तिष्ठन्ति शङ्करे। स एव शङ्करः साक्षात पिनाकी परमेश्वरः।।

avyayāni daśaitāni nityaṃ tiṣṭhanti śaṅkare| sa eva śaṅkaraḥ sākṣāt pinākī parameśvaraḥ||

ततः स भगवान ब्रह्मा वीक्ष्य देवं त्रिलोचनम। सहैव मानसैः पुत्रैः प्रीतिविस्फारिलोचनः।।

tataḥ sa bhagavān brahmā vīkṣya devaṃ trilocanam| sahaiva mānasaiḥ putraiḥ prītivisphārilocanaḥ||

ज्ञात्वा परतरं भावमैश्वरं ज्ञानचक्षुषा। तुष्टाव जगतामेकं कृत्वा शिरसि चाञ्जलिम।।

jñātvā parataraṃ bhāvamaiśvaraṃ jñānacakṣuṣā| tuṣṭāva jagatāmekaṃ kṛtvā śirasi cāñjalim||

नमस्ते ऽस्तु महादेव नमस्ते परमेश्वर। नमः शिवाय देवाय नमस्ते ब्रह्मरूपिणे।।

namaste 'stu mahādeva namaste parameśvara| namaḥ śivāya devāya namaste brahmarūpiṇe||

नमो ऽस्तु ते महेशाय नमः शान्ताय हेतवे। प्रधानपुरुषेशाय योगाधिपतये नमः।।

namo 'stu te maheśāya namaḥ śāntāya hetave| pradhānapuruṣeśāya yogādhipataye namaḥ||

नमः कालाय रुद्राय महाग्रासाय शूलिने। नमः पिनाकहस्ताय त्रिनेत्राय नमो नमः।।

namaḥ kālāya rudrāya mahāgrāsāya śūline| namaḥ pinākahastāya trinetrāya namo namaḥ||

नमस्त्रिमूर्तये तुभ्यं ब्रह्मणो जनकाय ते। ब्रह्मविद्याधिपतये ब्रह्मविद्याप्रदायिने।।

namastrimūrtaye tubhyaṃ brahmaṇo janakāya te| brahmavidyādhipataye brahmavidyāpradāyine||

नमो वेदरहस्याय कालकालाय ते नमः। वेदान्तसारसाराय नमो वेदात्ममूर्तये।।

namo vedarahasyāya kālakālāya te namaḥ| vedāntasārasārāya namo vedātmamūrtaye||

नमो बुद्धाय शुद्धाय योगिनां गुरवे नमः। प्रहीणशोकैर्विविधैर्भूतैः वरिवृताय ते।।

namo buddhāya śuddhāya yogināṃ gurave namaḥ| prahīṇaśokairvividhairbhūtaiḥ varivṛtāya te||

नमो ब्रह्मण्यदेवाय ब्रह्माधिपतये नमः। त्रियम्बकाय देवाय नमस्ते परमेष्ठिने।।

namo brahmaṇyadevāya brahmādhipataye namaḥ| triyambakāya devāya namaste parameṣṭhine||

नमो दिग्वाससे तुभ्यं नमो मुण्डाया दण्डिने। अनादिमलहीनाय ज्ञानगम्याय ते नमः।।

namo digvāsase tubhyaṃ namo muṇḍāyā daṇḍine| anādimalahīnāya jñānagamyāya te namaḥ||

नमस्ताराय तीर्थाय नमो योगर्धिहेतवे। नमो धर्माधिगम्याय योगगम्याय ते नमः।।

namastārāya tīrthāya namo yogardhihetave| namo dharmādhigamyāya yogagamyāya te namaḥ||

नमस्ते निष्प्रपञ्चाय निराभासाय ते नमः। ब्रह्मणे विश्वरूपाय नमस्ते परमात्मने।।

namaste niṣprapañcāya nirābhāsāya te namaḥ| brahmaṇe viśvarūpāya namaste paramātmane||

त्वयैव सृष्टमखिलं त्वय्येव सकलं स्थितम। त्वया संह्रियते विश्वं प्रधानाद्यं जगन्मय।।

tvayaiva sṛṣṭamakhilaṃ tvayyeva sakalaṃ sthitam| tvayā saṃhriyate viśvaṃ pradhānādyaṃ jaganmaya||

त्वमीश्वरो महादेवः परं ब्रह्म महेश्वरः। परमेष्ठी शिवः शान्तः पुरुषो निष्कलो हरः।।

tvamīśvaro mahādevaḥ paraṃ brahma maheśvaraḥ| parameṣṭhī śivaḥ śāntaḥ puruṣo niṣkalo haraḥ||

त्वमक्षरं परं ज्योतिस्त्वं कालः परमेश्वरः। त्वमेव पुरुषो ऽनन्तः प्रधानं प्रकृतिस्तथा।।

tvamakṣaraṃ paraṃ jyotistvaṃ kālaḥ parameśvaraḥ| tvameva puruṣo 'nantaḥ pradhānaṃ prakṛtistathā||

भूमिरापो ऽनलो वायुर्व्योमाहङ्कार एव च। यस्य रूपं नमस्यामि भवन्तं ब्रह्मसंज्ञितम।।

bhūmirāpo 'nalo vāyurvyomāhaṅkāra eva ca| yasya rūpaṃ namasyāmi bhavantaṃ brahmasaṃjñitam||

यस्य द्यौरभवन्मूर्धा पादौ पृथ्वी दिशो भुजाः। आकाशमुदरं तस्मै विराजे प्रणमाम्यहम।।

yasya dyaurabhavanmūrdhā pādau pṛthvī diśo bhujāḥ| ākāśamudaraṃ tasmai virāje praṇamāmyaham||

संतापयति यो विश्वं स्वभाभिर्भासयन दिशः। ब्रह्मतेजोमयं नित्यं तस्मै सूर्यात्मने नमः।।

saṃtāpayati yo viśvaṃ svabhābhirbhāsayan diśaḥ| brahmatejomayaṃ nityaṃ tasmai sūryātmane namaḥ||

हव्यं वहति यो नित्यं रौद्री तेजोमयो तनुः। कव्यं पितृगणानां च तस्मै वह्न्यात्मने नमः।।

havyaṃ vahati yo nityaṃ raudrī tejomayo tanuḥ| kavyaṃ pitṛgaṇānāṃ ca tasmai vahnyātmane namaḥ||

आप्यायति यो नित्यं स्वधाम्ना सकलं जगत। पीयते देवतासङ्घैस्तस्मै सोमात्मने नमः।।

āpyāyati yo nityaṃ svadhāmnā sakalaṃ jagat| pīyate devatāsaṅghaistasmai somātmane namaḥ||

विभर्त्यशेषभूतानि यो ऽन्तश्चरति सर्वदा। शक्तिर्माहेश्चरी तुभ्यं तस्मै वाय्वात्मने नमः।।

vibhartyaśeṣabhūtāni yo 'ntaścarati sarvadā| śaktirmāheścarī tubhyaṃ tasmai vāyvātmane namaḥ||

सृजत्यशेषमेवेदं यः स्वकर्मानुरूपतः। स्वात्मन्यवस्थितस्तस्मै चतुर्वक्त्रात्मने नमः।।

sṛjatyaśeṣamevedaṃ yaḥ svakarmānurūpataḥ| svātmanyavasthitastasmai caturvaktrātmane namaḥ||

यः शेषशयने शेते विश्वमावृत्य मायया। स्वात्मानुभूतियोगेन तस्मै विश्वात्मने नमः।।

yaḥ śeṣaśayane śete viśvamāvṛtya māyayā| svātmānubhūtiyogena tasmai viśvātmane namaḥ||

विभर्ति शिरसा नित्यं द्विसप्तभुवनात्मकम। ब्रह्माण्डं यो ऽखिलाधारस्तस्मै शेषात्मने नमः।।

vibharti śirasā nityaṃ dvisaptabhuvanātmakam| brahmāṇḍaṃ yo 'khilādhārastasmai śeṣātmane namaḥ||

यः परान्ते परानन्दं पीत्वा दिव्यैकसाक्षिकम। नृत्यत्यनन्तमहिमा तस्मै रुद्रात्मने नमः।।

yaḥ parānte parānandaṃ pītvā divyaikasākṣikam| nṛtyatyanantamahimā tasmai rudrātmane namaḥ||

यो ऽन्तरा सर्वभूतानां नियन्ता तिष्ठतीश्वरः। तं सर्वसाक्षिणं देवं नमस्ये भवतस्तनुम।।

yo 'ntarā sarvabhūtānāṃ niyantā tiṣṭhatīśvaraḥ| taṃ sarvasākṣiṇaṃ devaṃ namasye bhavatastanum||

यं विनिन्द्रा जितश्वासाः संतुष्टाः समदर्शिनः। ज्योतिः पश्यन्ति युञ्जानास्तस्मै योगात्मने नमः।।

yaṃ vinindrā jitaśvāsāḥ saṃtuṣṭāḥ samadarśinaḥ| jyotiḥ paśyanti yuñjānāstasmai yogātmane namaḥ||

यया संतरते मायां योगी संक्षीणकल्मषः। अपारतरपर्यन्तां तस्मै विद्यात्मने नमः।।

yayā saṃtarate māyāṃ yogī saṃkṣīṇakalmaṣaḥ| apārataraparyantāṃ tasmai vidyātmane namaḥ||

यस्य भासा विभातीदमद्वयं तमसः परम। प्रपद्ये तत परं तत्त्वं तद्रूपं परमेश्वरम।।

yasya bhāsā vibhātīdamadvayaṃ tamasaḥ param| prapadye tat paraṃ tattvaṃ tadrūpaṃ parameśvaram||

नित्यानन्दं निराधारं निष्कलं परमं शिवम। प्रपद्ये परमात्मानं भवन्तं परमेश्वरम।।

nityānandaṃ nirādhāraṃ niṣkalaṃ paramaṃ śivam| prapadye paramātmānaṃ bhavantaṃ parameśvaram||

एवं स्तुत्वा महादेवं ब्रह्मा तद्भावभावितः। प्राञ्जलिः प्रणतस्तस्थौ गृणन ब्रह्म सनातनम।।

evaṃ stutvā mahādevaṃ brahmā tadbhāvabhāvitaḥ| prāñjaliḥ praṇatastasthau gṛṇan brahma sanātanam||

ततस्तस्मै महादेवो दिव्यं योगमनुत्तमम। ऐश्वर्यं ब्रह्मसद्भावं वैराग्यं च ददौ हरः।।

tatastasmai mahādevo divyaṃ yogamanuttamam| aiśvaryaṃ brahmasadbhāvaṃ vairāgyaṃ ca dadau haraḥ||

कराभ्यां सुशुभाभ्यां च संस्पृश्य प्रणतार्तिहा। व्याजहरा स्वयं देवः सो ऽनुगृह्य पितामहम।।

karābhyāṃ suśubhābhyāṃ ca saṃspṛśya praṇatārtihā| vyājaharā svayaṃ devaḥ so 'nugṛhya pitāmaham||

यत्त्वयाभ्यर्थितं ब्रह्मन पुत्रत्वे भवतो मम। कृतं मया तत सकलं सृजस्व विविधं जगत।।

yattvayābhyarthitaṃ brahman putratve bhavato mama| kṛtaṃ mayā tat sakalaṃ sṛjasva vividhaṃ jagat||

त्रिधा भिन्नो ऽस्म्यहं ब्रह्मन ब्रह्मविष्णुहराख्यया। सर्गरक्षालयगुणैर्निष्कलः परमेश्वरः।।

tridhā bhinno 'smyahaṃ brahman brahmaviṣṇuharākhyayā| sargarakṣālayaguṇairniṣkalaḥ parameśvaraḥ||

स त्वं ममाग्रजः पुत्रः सृष्टिहेतोर्विनिर्मितः। ममैव दक्षिणादङ्गाद वामाङ्गात पुरुषोत्तमः।।

sa tvaṃ mamāgrajaḥ putraḥ sṛṣṭihetorvinirmitaḥ| mamaiva dakṣiṇādaṅgād vāmāṅgāt puruṣottamaḥ||

तस्य देवादिदेवस्य शंभोर्हृदयदेशतः। संबभूवाथ रुद्रो ऽसावहं तस्यापरा तनुः।।

tasya devādidevasya śaṃbhorhṛdayadeśataḥ| saṃbabhūvātha rudro 'sāvahaṃ tasyāparā tanuḥ||

ब्रह्मविष्णुशिवा ब्रह्मन सर्गस्थित्यन्तहेतवः। विभज्यात्मानमेको ऽपि स्वेच्छया शङ्करः स्थितः।।

brahmaviṣṇuśivā brahman sargasthityantahetavaḥ| vibhajyātmānameko 'pi svecchayā śaṅkaraḥ sthitaḥ||

तथान्यानि च रूपाणि मम मायाकृतानि तु। निरूपः केवलः स्वच्छो महादेवः स्वभावतः।।

tathānyāni ca rūpāṇi mama māyākṛtāni tu| nirūpaḥ kevalaḥ svaccho mahādevaḥ svabhāvataḥ||

एभ्यः परतरो देवस्त्रिमूर्तिः परमा तनुः। माहेश्वरी त्रिनयना योगिनां शान्तिदा सदा।।

ebhyaḥ parataro devastrimūrtiḥ paramā tanuḥ| māheśvarī trinayanā yogināṃ śāntidā sadā||

तस्या एव परां मूर्ति मामवेहि पितामह। शाश्वतैश्वर्यविज्ञानतेजोयोगसमन्विताम।।

tasyā eva parāṃ mūrti māmavehi pitāmaha| śāśvataiśvaryavijñānatejoyogasamanvitām||

सो ऽहं ग्रसामि सकलमधिष्ठाय तमोगुणम। कालो भूत्वा न तमसा मामन्यो ऽभिभविष्यति।।

so 'haṃ grasāmi sakalamadhiṣṭhāya tamoguṇam| kālo bhūtvā na tamasā māmanyo 'bhibhaviṣyati||

यदा यदा हि मां नित्यं विचिन्तयसि पद्मज। तदा तदा मे सान्निध्यं भविष्यति तवानघ।।

yadā yadā hi māṃ nityaṃ vicintayasi padmaja| tadā tadā me sānnidhyaṃ bhaviṣyati tavānagha||

एतावदुक्त्वा ब्रह्माणं सो ऽभिवन्द्य गुरुं हरः। सहैव मानसैः पुत्रैः क्षणादन्तरधीयत।।

etāvaduktvā brahmāṇaṃ so 'bhivandya guruṃ haraḥ| sahaiva mānasaiḥ putraiḥ kṣaṇādantaradhīyata||

सो ऽपि योगं समास्थाय ससर्ज विविधं जगत। नारायणाख्यो भगवान यथापूर्वं प्रिजापतिः।।

so 'pi yogaṃ samāsthāya sasarja vividhaṃ jagat| nārāyaṇākhyo bhagavān yathāpūrvaṃ prijāpatiḥ||

मरीचिभृग्वङ्गिरसं पुलस्त्यं पुलहं क्रतुम। दक्षमत्रिं वसिष्ठं च सो ऽसृजद योगविद्यया।।

marīcibhṛgvaṅgirasaṃ pulastyaṃ pulahaṃ kratum| dakṣamatriṃ vasiṣṭhaṃ ca so 'sṛjad yogavidyayā||

नव ब्रह्माण इत्येते पुराणे निश्चयं गताः। सर्वे ते ब्रह्मणा तुल्याः साधका ब्रह्मवादिनः।।

nava brahmāṇa ityete purāṇe niścayaṃ gatāḥ| sarve te brahmaṇā tulyāḥ sādhakā brahmavādinaḥ||

संकल्पं चैव धर्मं च युगधर्मांश्च शाश्वतान। स्थानाभिमानिनः सर्वान यथा ते कथितं पुरा।।

saṃkalpaṃ caiva dharmaṃ ca yugadharmāṃśca śāśvatān| sthānābhimāninaḥ sarvān yathā te kathitaṃ purā||